Парламент • 08 Сәуір, 2021

Мәжіліс жерге қатысты заң жобасын мақұлдады

19 рет көрсетілді

Мәжіліс Спикері Нұрлан Нығматулиннің төрағалығымен Палатаның жалпы Мәжіліс Спикері Нұрлан Нығматулиннің төрағалығымен Палатаның жалпы отырысы өтті. Жиын барысында жер қатынастары мәселелеріне қатысты заң жобасы бірінші оқылымда мақұлданды. Айта кетерлігі, құжат Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың заң шығару бастамасы тәртібімен дайындалған. 

Заң жобасы жөнінде баяндама жасаған Ауыл шаруашылығы министрі Сапархан Омаров: «Еліміздің егемендігін нығайту және халықтың азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында Қазақстан азаматтарының пікірін ескере отырып, 2016 жылдың 6 мамырында Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығымен ауыл шаруашылығы жерлерін шетелдіктерге, азаматтығы жоқ адамдарға, шетелдік компанияларға, сондай-ақ шетелдік үлесі бар қазақстандық компанияларға жалға беруге, бұған қоса Қазақстанның азаматтары мен заңды тұлғаларына ауыл шаруашылығы жерлерін жекеменшікке беруге қатысты мораторий енгізілді.

Мораторий мерзімі 2021 жылдың 31 желтоқсанында аяқталатынын ескере отырып, Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев биылғы 25 ақпандағы Ұлттық қоғамдық сенім кеңесінің бесінші отырысында жер мәселесі қашанда халқымыз үшін аса маңызды екенін жариялай отырып, шетелдіктерге және шетелдік заңды тұлғаларға ауыл шаруашылығы жерлерін сатуға, жалға беруге заң жүзінде біржола тыйым салуды тапсырды», деді.

Министрдің айтуынша, аталған тапсырма Президенттің заң шығару бас­тамасы арқылы жедел түрде жүзеге асырылды. Осыған орай, тиісті заң жобасы әзірленіп, биылғы 15 наурызда Мәжіліске енгізілді.

«Бүгінгі таңда ұсынылған заң жо­­ба­сында ауыл шаруашылығы жер­лерін шетелдіктерге және шетел­дік компанияларға, шетелдік үлесі бар қазақстандық компанияларға, аза­маттығы жоқ адамдарға, халықаралық қатысуы бар ғылыми орталықтарға, сондай-ақ қандастарға беруге толық тыйым салу көзделген. Сонымен қатар заң жобасында бұдан бұрын шетел­дік­термен және шетелдік үлесі бар қазақ­стандық компаниялармен жалға алынған ауыл шаруашылығы жерлерінің пайдала­ну мерзімінің ұзартылмайтыны және олар­дың пайдалану мерзімі аяқталғанға дейін ғана иелікте болатыны қарастырылған.

Қандастар жеке қосалқы шаруа­шы­лығы, бау-бақша және саяжай құрылысы үшін жер учаскесін ала алады, ауыл шаруашылығы жерлерін Қазақстан аза­маттығын алғаннан кейін ғана жалға алуға мүмкіндігі бар. Заң жобасы арқылы Жер кодексіне және үш заңға, оның ішінде Көші-қон заңына өзгерістер енгізілмек», деді С.Омаров.

Жиын барысында депутаттар жекеменшіктегі жерлер туралы сұрады. «Қазіргі таңда 1,5 млн-ға жуық жер – жекеменшікте. Оның бәрі мораторий енгізілгенге дейін алынған. Санына тоқталсақ, бүгінде 128 заңды және жеке тұлғалар бар. Олардың басым бөлігі – оңтүстік облыстарда. Оның ішінде жайылымдық жер де, егістік те бар. Негізі, олар – азық-түлікпен қамтамасыз ету үшін шикізат өндіру бағытында жұмыс істеп жатқандар. Қазіргі кезде олардың барлығын әкімдіктер, ғарыштық мониторинг арқылы бақылауда ұстап отырмыз», деп жауап берді министр.

Мәжіліс Төрағасы Н.Нығма­тулин мақұлданған заң жобасының маңы­зына тоқталып, аталған мәселе бо­йынша нақты шешім қабылданғанын жеткізді. Сонымен қатар Спикер бұл заң жобасы жер туралы әртүрлі пікірді тоқтатып, алдағы уақытта жерді қолдану мүмкіндігін тиімді пайдалануға жол ашатынына назар аударды. 

«Бүгінгі мақұлданып отырған жер қатынастары туралы заң жобасының Қазақстан қоғамында маңызы да, орны да ерекше. Себебі Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың тапсырмасымен әзірленген осы құжат­тың нәтижесінде халқымыздың назарында жүрген мәселе бойынша нақты шешім қабылданды. Енді жерімізді шетелдіктерге сатуға да, жалға беруге де толықтай тыйым салынады», деді Нұрлан Нығматулин.

Сондай-ақ мәжілісмендер «Ерекше тауарларды бақылау туралы» заң жобасы мен оған ілеспе заң жобасын бірінші оқылымда мақұлдады.  Заң жобасының мақсаты – ұлттық қауіпсіздікті қам­та­масыз ету, жаппай қырып-жою қаруын таратпау және қару-жарақтың заңсыз саудасына жол бермеу жөніндегі халық­аралық міндеттемелерді сақтау.

«Құжатта ұсынылған жаңалықтарда қолданыстағы жүйенің барлық сәйкес­сіздіктері, сондай-ақ шетелдердің озық тәжірибесі ескерілген. Заң жоба­сында мемлекеттік органдардың ақпараттық өзара іс-қимылын жүзеге асыру, рұқ­сат беру құжаттарын беруден бас тар­туға негіз болатын өлшемдер мен қосымша негіздерді енгізу бөлігінде тәуекелдерді бағалау бойынша жаңа тәсілдер қарастырылған. Сонымен қатар рұқсат беру құжаттарының қолданылуын уақытша тоқтата тұру, тоқтату және жаңа ақпарат келіп түскен жағдайда тәуе­кел­дерді қайта бағалауды жүргізу бойынша уәкілетті органның құзыреті белгіленеді.

Мәлімделген мақсаттарда импорт­талған ерекше тауарлардың пайдаланылуына тиісті бақылауды қамтамасыз ету мақсатында профилактикалық бақылау енгізіледі. Бұл Кәсіпкерлік кодекстің жалпы тәртібіне сәйкес жүзеге асырылады. Про­филактикалық бақылау уәкілетті орган­ның рұқсатынсыз Қазақстан Республи­касының аумағында ерекше тауарларды беру фактілерін анықтауға мүмкіндік береді.

Ерекше тауарлардың Қазақстанның Мемле­кеттік шекарасы арқылы Еура­зия­лық экономикалық одаққа мүше мемле­кеттердің бақылаусыз өткізуін бол­дырмау үшін мемлекеттік кіріс органдарының бақылау жүргізу тәртібін айқындау жоспарланып отыр. Қазақ­стан Республикасы резиденттерінің қосарланған және әскери мақсаттағы та­уарлармен заңсыз келісімдерге қаты­суына жол бермеу үшін аумақтан тыс дел­далдық қызметтер мен техникалық көмек­ке рұқсат беруге бақылауы енгізі­леді», деді заң жобасы жөнінде баян­дама жасаған Индустрия және инфра­құ­ры­лым­дық даму министрі Бейбіт Атам­құлов.

Құжатты талқылау барысында депутаттар тауарлар мен қызметтерді заңсыз импорттауға байланысты жауапкершілік енгізуді ұсынды. Мәжіліс Төрағасы  депутаттарды қолдай отырып, бірқатар мәселеге тоқталды.

«Меніңше, депутаттардың жұмыс топтарында енгізген түзетулері маңызды және өзекті. Өйткені Қылмыстық кодекстің 275-бабына сәйкес тек заңсыз экспортқа жаза қолданылады. Сондықтан депутаттар заңсыз экспортқа ғана емес, сонымен қатар ерекше тауарлардың заңсыз импорты үшін де жаза белгілеу туралы оңтайлы ұсыныс енгізді деп есептеймін», деді Н.Нығматулин.

Айта кету керек, заң жобасы ерекше тауарлардың экспортын, кері экспортын, импортын, транзитін, эксаумақтық кері экспортын, эксаумақтық делдалдық қызметтер көрсетуді немесе техникалық көмекті жүзеге асыру кезіндегі қатынас­тарды реттеуге бағытталған.

Жалпы отырыста Мәжіліс комитет­тері біршама жаңа заң жобасын жұмы­сқа алды. Соның ішінде «Сайлау туралы» Конституциялық заң жобасына түзетулер енгізу, әлеуметтік кәсіпкерлікті дамыту мәселелеріне және Салық кодексіне қатысты заң жобалары бар.

Сонымен қатар депутаттар «Қазақ­стан Республикасының кейбір заңна­малық актілеріне адвокаттық қызмет және заң көмегі мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заңның жобасы бойынша Мәжіліс пен Сенат арасындағы келіспеушілікті еңсеру жөніндегі келісім комиссиясының ұсынысымен келісті.

Отырыс соңында Мәжіліс депутаттары мемлекеттік органдар басшыларына депутаттық сауал жолдады. Олар – Ғалымжан Елеуов, Сәлімжан Нақпаев, Жәмилә Нұрманбетова, Гүлдара Нұрымова, Дания Еспаева, Азат Перуашев, Файзолла Каменов, Айқын Қоңыров, Ғазиз Құлахметов, Айжан Сқақова, Вакиль Нәбиев.

Соңғы жаңалықтар

Ветеринарлар қартайып барады

Қазақстан • Бүгін, 12:10

Көз тоймайтын коттедж қалашығы

Аймақтар • Бүгін, 08:33

Тілеулі батырдың қанжары

Руханият • Бүгін, 08:30

Тұқымбақтағы тындырымды іс

Аймақтар • Бүгін, 08:22

Бірлігі жарасқан елміз

Пікір • Бүгін, 08:10

Ұқсас жаңалықтар