Фильмнің негізі желісі – өткен ғасырдың ортасында КСРО мен АҚШ арасында пайда болған қырғи-қабақ, дүрдараздық пен ғарыш саласын игеру барысындағы аса күшті саяси текетірестің шынайы өмірдегі көрінісін баяндау. Осыны әйгілі ғарышкерлер Алексей Леонов (Евгений Миронов) пен Павел Беляевтің (Константин Хабенский) басынан өткен оқиғалары арқылы өте бір шеберлікпен, өте бір үйлесімділікпен, көрермен күрсіне, тіпті, күңірене отырып көретіндей керемет тебіреніспен жеткізген.
Туындыны көріп отырып ресейлік киногерлер психологиялық драма жасаудан әлемдік деңгейге көтерілгенін еріксіз мойындайсыз әрі қызығасыз һәм қызғанасыз. Айталық, 60-жылдары КСРО мен АҚШ арасындағы бәсекелестіктің бір белесі «ғарыш кеңістігіне кім бұрын тірі адамды шығарады» дегенге барып тіреледі. Бұл нақты шындық. Кеңес Одағының басшылары бұл істі 1967 жылға жоспарлап қойған. Бірақ «оңбаған» АҚШ бұлардың алдын орап кеткелі жатқаны әшкере болды. Осыдан кейін, КСРО көсемдері ракета және ғарыштық өндіріс саласының бас конструкторы Сергей Королевқа «ғарыш кеңістігіне тірі адам шығару екі жылға жеделдетіліп, 1965 жылы жүзеге асырылсын» деген тапсырма-бұйрық жүктейді.
Кино жоғарыдағы пәрменді бұйрықты жүзеге асырудың қаншалықты қиын болғанын, қаншалықты қымбатқа түскенін, тапсырма орындау кезіндегі адамдардың жанкештілігі, өмір мен өлім үшін тілмен айтып жеткізе алмайтын айқастар, тығырыққа тірелу, кенет жақсылыққа бастайтын үмітті жолдың оянуы... бәрі-бәрі бар.
Ал, фильмнің продюсері Тимур Бекмамбетовтің айтуынша, кино түсіру идеясын көтерген әртіс Миронов. Сөйтіп, Евгений екеуі КСРО-ның екі дүркін батыры, аңыз ғарышкер Леоновпен кездеседі. Алексей Архипович оларға алты сағат бойы 50 жыл бұрын болған оқиғаны бүге-шігесіне дейін әңгімелейді.
– Осы кездесуден кейін біз мынадай ғажап адам туралы және ғарышты игерудің әлемдік тарихындағы адам сенбес оқиғалар жайлы фильм түсіруді қолға алдық, – дейді Тимур Бекмамбетов.
Дубляжға барлығы 25 актер қатысқан. Е.Мироновқа дубляж жасаған әртіс Азамат Қанапия болса, К.Хабенскийді – Ғани Құлжанов, С.Королевті Бақытжан Нұрпейісов дыбыстаған. Ғарышта, не тіреуі, не тұрағы жоқ кеңістікте шыркөбелек айналып жүрген кеме ішінде, өлім мен өмір арпалысындағы Леонов пен Беляевтың жанкешті диалогтарын бұзбай-сызбай қазақ тілінде дәл кинодағыдай тебіреніспен жеткізу... айтарға сөз жоқ ғажап.
Расында, дубляж әртістері кейіпкерлер эмоциясын толық бере алған. Сондықтан да, бұл туындыны ең әуелі қазақ дубляж өнеріндегі үлкен жетістік деп бағаласақ, қателеспейміз.
Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ,
«Егемен Қазақстан»