Осы мақсатта Ақтауда Маңғыстау облысы әкімдігі және «Атамекен» ҰКП қолдауымен «Маңғыстау облысының инвестициялық әлеуетін дамыту» тақырыбында инвестициялық кездесу өтті. 60-тан астам қазақстандық бизнес өкілдері, банкирлер, әлеуетті инвесторлар, халықаралық және қазақстандық мұнай компанияларының басшылары, құрал-жабдықтар өндірушілер, қызмет көрсету компанияларының, инвестициялық қорлардың өкілдері, бизнестің негізін салушылар мен иелері қатысқан еркін форматтағы басқосуда Маңғыстау облысының инвестициялық әлеуетін дамыту, жаңа инновациялық, озық өндіріс орындары мен жобалар жасақтау, сондай-ақ аймақ экономикасының басқа секторларындағы жаңа инвестициялық мүмкіндіктерді анықтау негізгі ұстаным болды.
Жуырда Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаевтың аймаққа жұмыс сапарымен келіп, облыс алдына нақты міндеттер, ең алдымен аймақ экономикасының оң өсімін қамтамасыз ету мәселесін қойғанын атап көрсетті Маңғыстау облысының әкімі Ералы Тоғжанов.
– Ол үшін бізде барлық жағдай бар. «Ақтау теңіз порты» арнайы экономикалық аймағында бірнеше артықшылықтар мен жеңілдіктер қарастырылған. Осы жылдан бастап қажетті инфрақұрылымдарымен қамтамасыз етілген Индустриялық аймақ құрылды. Аймақтық индустрияландыру картасының жобалары мен жалпы сомасы 432,3 млрд теңгеден астам «Нұрлы жол» бағдарламасының инфрақұрылымдық жобалары жүзеге асырылуда, – деді ол.
Маңғыстау өңірі – қуатты транзиттік әлеуетке ие. Бұл облыс аумағында көліктік-логистикалық хабты дамытуды басты басымдық етуге мүмкіндік береді. «Арқалық-Шұбаркөл», «Жезқазған-Бейнеу» және «Боржақты-Ерсай» темір жол желілерін пайдалануға беру, «Қорғас-Шығыс қақпалары» және «Ақтау теңіз порты» АЭА өзара тығыз іс-әрекетінің арқасында Еуропа, Иран және Парсы шығанағы елдері бағытында Маңғыстау арқылы Қытайдан Қазақстанға жүктерді тасымалдаудың жаңа логистикалық тізбегі жасақталуда.
Маңғыстауда су мәселесі – көне мәселе. Оны шешудің бірден-бір жолы теңіз суын тұшытып пайдалану болмақ. Жыл сайынғы халық санының өсуі, индустриялы, инфрақұрылымдық және әлеуметтік жобалардың жүзеге асырылуы жылдан-жылға су тапшылығының арта түсуіне соқтыруда. Аймақтың даму қарқынын есепке алып болжам жасағанда су қажеттілігі 2020 жылға қарай шамамен тәулігіне 70 мың текше метрге жетеді делінеді. Қазіргі таңда мәселені шешу үшін шет ел инвесторларынан теңіз суын тұшыту бойынша жобаны жүзеге асырудың анықталған мерзімі көрсетілген нақты ұсыныстар бар. Егер аймақта су мәселесі шешілсе, бұл талай игіліктің жүзеге асуына жол ашпақ. Мысалы, су көлемін арттыра отырып, аймақта агроөнеркәсіп кешенін дамыту алдыңғы кезекте айтылады. Аймақта бүгінде агроөнеркәсіп кешені бойынша 34 млрд теңге сомасына 15 инвестициялық жоба жүзеге асырылуда, ал туристік сала бойынша әзірге негізгі үш бағыт басымдыққа ие. Біріншісі ішкі туризм, демалыс орындары мен теңіз жағалауы инфрақұрылымының құрылысы, соның ішінде Ақтау қаласының жағалауын дамыту болса, екіншісі – Каспий жағалауындағы мемлекеттер арасындағы халықаралық қатынастар мүмкіндіктерімен теңіз жағалауындағы яхт-клубтарды дамыту. Бұл мақсатта Ақтаудың солтүстік жағалау аймағын зерттеу шаралары жүргізіліп, Ақтау қаласының бас жоспары аясында осы аумақта жер бөлу мәселесі қарастырылуда. Ал үшінші бағыт – «Кендірлі» және «Ащысор» терең сулы шығанағы секілді ірі жобалар арқылы халықаралық туризмді дамыту.
Каспий теңізінде қолға алынып жатқан ірі жобалар Маңғыстаудың мүмкіндігін аша түседі. Теңізден көмірсутегі шикізатын өндіруге қатысты теңіз операциялары үшін мұнай-сервистік қызмет көрсету Маңғыстау даласынан жүзеге асырылады. Сол себепті теңіз порттарын кеңейту мен дамыту жұмыстары барынша маңызды.
– Каспий арқылы жүргізілетін барлық транзиттік және сауда операциялары және теңіз мұнай-газ жобаларына қызмет көрсету Ақтау халықаралық теңіз порты, Баутино порты және Құрық портындағы паромдық кешен арқылы жүзеге асырылатын болады. Сондықтан, мен сіздерді бұл жобаларға қатысушы ғана емес, стратегиялық инвесторлар тартуға көмектесуге және қолдауға шақырамын, – деді аймақ басшысы өз сөзінде.
Инвестициялық шара аясында қонақтарға Маңғыстау облысының өндірістік алаңдары таныстырылды. Аймақтың инвестициялық әлеуеті негізінде 11 қазақстандық бизнес-қоғамдастық өкілдері Маңғыстау облысы үшін нақты инвестициялық ұсыныстарын жеткізді. Олардың арасында Маңғыстау облысының инвестициялық әлеуетін дамыту, инвестициялық және инновациялық даму «Жаңғыру 3.0» жаңа бағдарламасын жүзеге асыру аясында Астана қаласының жобасы үлгісіндегі «Smart City-Ақылды қала» жобасы, Маңғыстау облысының кәсіпорындарында энергияның жұмсалуын төмендету және өнеркәсіптік қауіпсіздікті арттыру, инженерлік жүйені автоматтандыру мен диспетчерлендіру арқылы ғимараттың энерготиімділігін көтеру, ақпасуды биологиялық тазалау бойынша инновациялық шешім мен технология, Маңғыстау облысында электронды коммерцияны дамыту, Астана қаласындағы «SchoolBus» компаниясының үлгісінде балаларды қауіпсіз тасымалдау, жоғары және жоғары білімнен кейінгі аймақаралық даму тақырыптары болды.
Нақты жұмыс алаңына айналып, мазмұнды жобалар мен ұсыныстар айтылған кеңес нәтижесінде аймақтың экономикалық даму бағыттарын айқындайтын жаңа идеялар орталығына айналуы тиіс «Каспий» технологиялық даму орталығы» құрылатын болды. Сондай-ақ, жүлде қоры қомақты «Үздік инновациялық жоба», «Үздік отбасы бизнесі», «Үздік жасыл аймақ», «Технологияны дамыту бойынша үздік меценат», «Үздік тағам» және тағы басқа сайыстар ұйымдастырылмақ. Өңірде теңіз, құрылыс, агроөнеркәсіп, туризм және технологиялық салаларда мамандар тапшы. Е.Тоғжанов тиісті қызметкерлерге аймаққа қажетті мамандықтар бойынша Қазақстанның және ТМД елдерінің үздік жоғары оқу орындарына жастар мен дарынды түлектерге 50 грант тағайындау туралы тапсырма берді.
Инвестиция тартуға арналған жиын ірі қазақстандық компаниялар мен қауымдастықтар арасында ынтымақтастық туралы меморандумға қол қоюмен түйінделді. Ол өз кезегінде Маңғыстау аймағының экономикасына отандық инвесторларды тартуға, жаңа өндіріс орындары мен жұмыс орындарын ашуға мүмкіндік береді.
Гүлайым ШЫНТЕМІРҚЫЗЫ,
«Егемен Қазақстан»
Маңғыстау облысы
