Трамп Израильдегі АҚШ елшілігін Иерусалимге көшірмек

Батыстың бірқатар басылымдары Ақ үйге сілтей отырып, бүгін Дональд Трамп Иерусалимді Израильдің астанасы ретінде мойындап, елдегі АҚШ-тың елшілігін мемлекеттің қазіргі астанасы Тель-Авивтен Иерусалимге көшіретіндігі туралы мәлімдеме жасамақ деп хабарлады. Сарапшылар мен саясаткерлердің айтуынша, бұл өңірдегі шиеленісті одан әрі күрделендірмек. 

Егемен Қазақстан
06.12.2017 3464
Cурет: doxologia.ro

Иерусалим – ислам, христиан және иудаизм діндері үшін қасиетті қала. 1967 жылғы Алты күндік соғыс кезінде Израиль бұрын Иорданияның бақылауында болған Иерусалимнің шығыс бөлігін басып алып, оны өз территориясының ажырамас бөлігіне айналдырды. Ал палестиндіктер болса, Шығыс Иерусалимді болашақ мемлекеттерінің астанасы болады деп отыр. Осылайша, Иерусалимның заңды мәртебесі соңғы елу жылда Араб-Израиль шиеленісіндегі ең даулы мәселелердің біріне айналды.

1993 жылғы бейбітшілік келісіміне сәйкес, қаланың мәртебесі бейбітшілік келіссөздерінің келесі кезеңдерінде талқылануы тиіс болған. Израильдің Иерусалимге деген құқығын халықаралық қауымдастық мойындамады. Израильдің сенімдігі серігі АҚШ-пен қоса барлық мемлекеттер жағдайды ушықтырмау үшін өз өкілеттіліктерін Иерусалимнен 70 шақырымда орналасқан Тель-Авивтен ашты.

Дегенмен, 1995 жылы АҚШ Конгресі нақты қадамға барып, елшілікті Тель-Авивтен Иерусалимге көшіру туралы заң қабылдады. Алайда Президенттерге көшуді алты айға кейінге қалдыру мүмкіндігі берілді. Сол кезден бастап әрбір алты ай сайын АҚШ Президенті елшілікті көшіруді жарты жылға созып келеді.

Д.Трамп сайлауалды науқан кезінде еврей қауымдастығының қолдауына ие болуы үшін елшілікті көшіруге уәде берген. Маусым айында АҚШ Президенті көшуді кейінге қалдырды. Осы дүйсенбі алты айлық мерзім аяқталып, Ақ үй басшысы тағы да шешім қабылдауы тиіс. Алдын ала хабарланғандай, бұл жолы Трамп мырза Иерусалимді Израильдің астанасы ретінде ресми түрде мойындап, елшілікті көшіру мәселесін қозғамақ. Сарапшылардың айтуынша, бұл мәлімдеме АҚШ-тың Палестина мен Израильді татуластыруға бағытталған еңбегін жоққа шығармақ.

Washington Post жазғандай, АҚШ президенті сейсенбіде өңірдегі мүдделі елдердің басшыларына қоңырау шалып, өзінің шешімі жайлы алдын ала ескерткен. Палестина мен Египет президенттері Махмұд Аббас пен Әбдел Фаттах әл-Сиси және Сауд Арабиясы мен Иордания корольдері Салман бен Әбдел Әзиз бен ІІ Абдоллах Трамптың жоспарына қарсы шығып, мұның аймақтағы тұрақтылықты шайқап, жақын арада бейбітшілік орнату мүмкіндігін жоққа шығаратынын ескерткен.  Американың Еуропадағы Франция бастаған одақтастары да бұл шешімге қарсы екендіктерін білдірген. Дональд Трамп сөйлескен басшылардың ішінде ертеңгі мәлімдеменің мазмұнын тек Израильдің премьер-министрі Беньямин Нетаньяху ғана қолдап отыр. Қарсы реакциядан қауіптенген АҚШ Мемлекеттік департаменті сырттағы елшіліктерінің бәріне қауіпсіздік шараларын күшейту жөнінде хабарлама жіберді.

СNN хабарлағандай, Ақ үй өкілдері Америка елшігінің қай жерде орналасатыны бейбітшілік орнатуға әсер ете қоймайды деп санайды. Олар АҚШ-тың бұл «шындықты» мойындауға 22 жыл талпынып келетінін және бұл жолы уақыттың келгенін айтуда. Дегенмен, Ақ үйдің тыныс-тіршілігін жақсы білетіндер Трамп бұл қадамға өзінің саяси беделін көтеріп, консерваторлардың қолдауына ие болуы үшін барғалы отыр дейді.  

Иерусалимді Израиль астанасы ретінде мойындаудың салдары қандай?

1967 жылдан бері Израиль Шығыс Иерусалимде ондаған шағын аудан салып, бүгінде онда шамамен 200 мың израильдік тұрып жатыр. Халықаралық құқық нормаларына сәйкес, израильдіктердің ол жерлерде үй салып, орнығуы заңсыз. Алайда Израиль мұнымен келіспейді. BBC-дің жазуынша, АҚШ-тың Иерусалимді Израиль астанасы ретінде мойындауы халықаралық қауымдастықта шиеленіс тудырып, Израильдің шығыс Иерусалимдегі қонысты заңдастыру бойынша ұстанымын күшейтпек.

Сонымен қатар, АҚШ-тың бұл қадамы өңірдегі терроризм мен экстремизмнің күшеюіне әкелуі мүмкін. Радикалды ұйымдар жаңа интифада жариялап, бар күшін террористік шабуылдарға жұмсауы мүмкін. Шиеленістің жаңа қарқынмен күш алуына мұсылман мемлекеттерімен қатар, Еуропа елдері де мүдделі емес. Өйткені қазіргі таңда кәрі құрлыққа осы өңірден шыққан азаматтар көптеп ағылуда. Бұл соңғы жылдарда жиі тіркеліп отырған террористік шабуылдардың еселенуі түрткі болуы әбден мүмкін.

Дархан ӨМІРБЕК,

«Егемен Қазақстан

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.08.2018

Азиада-2018: Дмитрий Алексанин Қазақстан қоржынына алғашқы алтынды салды

19.08.2018

Өскеменде Құрбан айтта 300 адамға ет таратылады

19.08.2018

Австралияда орман өртенді

19.08.2018

Головкин - «Канело» рематчын британ телевидениесі көрсетеді

19.08.2018

Отгонцэцэг Галбадрах Еуропа кубогында чемпион атанды

19.08.2018

Экс-депутат жас мемлекеттік қызметшілерге дәріс оқыды

19.08.2018

«Алтын Тобылғы» әдебиет жүлдесіне өтініштерді қабылдау басталды

19.08.2018

Маңғыстаулық құрылысшылар төл мерекесін атап өтті

19.08.2018

Барлық жағдай жасалатын солтүстік аймаққа көбірек келіңіздер – Мемлекет басшысы

19.08.2018

Теміржолда сыбайлас жемқорлықты болдырмау жайы айтылды

19.08.2018

Астанада жол ақыны SMS арқылы төлеуге болады

19.08.2018

Зерендіде жастардың жазғы білім лагерінің екінші маусымы жұмысын жалғастыруда

19.08.2018

Азиада-2018: Бүгін қазақстандық спортшылар жарыс жолына шығады

19.08.2018

Елордада автобус жүргізушілері 400 мың теңгеге дейін жалақы алуы мүмкін

19.08.2018

Жакартада жанған жұлдыз

19.08.2018

Ауа райы болжамы: Ақмола облысы мен Астана аумағында дауыл тұрады

18.08.2018

Жакартада Жазғы Азия ойындарының ашылу салтанаты өтті

18.08.2018

БҰҰ-ның бұрынғы Бас хатшысы Кофи Аннан қайтыс болды

18.08.2018

Мемлекеттік хатшының қатысуымен Бұқар жыраудың 350 жылдық мерейтойы өтті

18.08.2018

Пара алған әкімдердің қылмысы әшкере болды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Тілтолғақ пен тілтұтқа

Әлеуметтік желіден «Астана қаласы­ның қаракөз балдырғандары қазақша сөй­лемейтіні несі?» деген сыңайдағы сұрау­лы сөйлем, қобалжулы пікірді көзіміз шалып ойланып қалдық, қапаландық. 

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Ертеңгі ұрпақтың да еншісі бар

Қойнауы құт қазақ жері тәуел­сіз­дігі­міздің ширек ғасырдан асқан шежіресінде ел экономикасын тұралап қалу қасіретінен сақтап келеді. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Аграрлық саладағы болашақ мамандықтар

Сарапшылардың болжамдарына қарағанда, әлемдік аграрлық салада 15-20 жылдың ішінде революциялық өз­герістер жүзеге асырылады. Жаңа тех­нологиялардың шапшаң қарқынмен дамуы, ғарыш кеңістігін игеруге көптеген елдердің құлшыныс танытуы, гендік инженерия ықпалының күшеюі, азық-түлікке сұраныстың артуы, бос жатқан жерлердің азаюы секілді факторлар әлем бойынша жаңа технологиялармен қаруланған жаңа тұрпатты ауыл ша­руашылығын қалыптастырады. Сөйтіп ауыл шаруашылығы өзгерістерге барынша баяу бейімделетін ең консервативті сала деген бұрынғы түсініктің көбесі сөгіледі.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу