Ұстаз құрметіне дәрісхана ашылды

Қостанай мемлекеттік педагогикалық университетінде белгілі ұстаздар, ғалымдар атына дәрісхана ашу дәстүрі ертеден бар дәстүр. Ыбырай Алтынсарин, белгілі тарихшы ғалым, академик Манаш Қозыбаев, есімі тек Қазақстанға емес, одан сырт жерлерге мәшһүр ғалымдар Фазылған Бәйімбетов, Өмірзақ Сұлтанғазин, математик ғалым-ұстаз Тобыл Дәулетбаев, тәуелсіз еліміздің алғашқы Білім және ғылым министрі, ғалым Шайсұлтан Шаяхметовтің атында дәрісханалар бар.     

Егемен Қазақстан
14.11.2018 3015
2

Бұл дәстүр бүгін де жалғасын тауып отыр. Енді ағартушы ұстаз Спандияр Көбеевтің құрметіне дәрісхана ашылды. Оның лентасын университет ректоры, профессор Еркін Әбіл мен ұстаз ұрпақтарының бірі Мағыш Ғаріпқызы қиды. 

– Спандияр Көбеевтің атына дәрісхана беру көптен ойлас­тырып жүрген шаруа болатын. Білім саласының қайраткерлерін, ғалымдар мен белгілі ұстаздарды жастар ұмытпауы тиіс. Сондықтан дәрісхана атын беру халқымыздың ұлыларын ұмыттырмай, жастарға насихаттаудың бір тәсілі деп білеміз. Біздің университетте мұндай іс жалғасын табатын болады, – деді Еркін Аманжолұлы.

Дәрісханада Спандияр Көбеевтің өмір жолы мен шығармашылығы туралы ақпараттар, суреті ілінген. Ағартушы ұстаздың қазақ әде­биетінде де өзіндік орны бар. Ол  қара сөзбен жазылған алғашқы романдардың бірі «Қалыңмалдың» авторы және Крыловтың шы­ғар­маларын қазақ ұғымына сәйкес­тендіріп аударған еді.

 – Ыбырай Алтынсариннен білім алған, ізін жалғаған ұстаздар Қостанай жерінде аз болмаған. Олардың көшін ұлттың ұйтқы­сы болған Ахмет Байтұрсын­ұлы, Міржақып Дулатұлы, Елдес Омаров бастады, оларды Спандияр Көбеев, Бекет Өтетілеуов жалға­ды. Спандияр Көбеевтің алғашқы кітаптары «Үлгілі бала», «Үлгілі тәржіма» деп аталады. Ол біліммен бірге баланың тәрбиесіне көп көңіл бөлген. Бұл Әл-Фараби бабамыздың «тәрбиесіз берген білім қауіпті» деген ойымен үндес», деді ақын Ақылбек Шаяхмет. 

Спандияр Көбеев өмірінің соңы­на дейін Меңдіғара ауданына қарасты Ақсуат ауылында тұрды, сондағы орта мектепті басқарды. Алдынан мыңдаған шәкірт білім алды, бүкіл оқушылары оны «атай» деп атаған. Осы «атай» деген сөздің өзінен ұстаз бен бала арасындағы керемет жылылық, шәкірттің ұстаз­ға деген құрметі білініп тұрған­дай. Ұстазды орыс тілді оқырман­­дар ортасына таныстыру мақсаты­мен көп ізденген жасаған ардагер ұстаз Светлана Мачнева Спандияр Көбеев­тің баланың білімге ынтасын оятуда бүгінгі мұғалімдер үйренетін үлгісі мол екенін айтты. 

– Балалардың білімге ынтасын ояту – дарынды ұстаздың ғана қолынан келеді. Ұстазын жақ­сы көрген бала мектепті де жақсы көреді, жақсы оқуға тырысады. Отандық, оның ішінде қазақ педагогикасына үлкен үлес қосқан Спандияр Көбеевтің өзі балаларды өте жақсы көрген. Жалпы, қазақ педагогикасы – алдымен адамгершілікті жоғары қоюмен ерекшеленеді. Қазір ақпарат заманы, білім саласына түрлі технологиялар енгізіліп жатыр. Бірақ мұғалім баланы жақсы көрмесе, сол озық технологиялардың ешқайсысы да күткен нәтижені бермейді. Біздің мұғалімдер Спандияр Көбеев сияқты кемеңгер ұстаздан осыны үйрену керек, – деді Светлана Григорьевна. 

Ақын, ғалым Серікбай Оспанұлы шара барысында Ыбырайдың ізін жалғаған Спандияр Көбеевтің өмірі мен қызметі кеңес­тік кезеңде зерттелсе де, оның бүгін­ге жетпеген беймәлім жағы зерт­теуді қажет ететінін еске салды. 

– Мыңдаған шәкіртке ұстаз бол­ған тұлғаның өз ұстазы Досмағұл Тоқтабаев туралы көп айтыла бер­мей­ді. Қазір осындай ел ішінде сауат ашу­ға бар күш-жігерін салған қай­р­ат­­кер­лер жайында зерттеулер қол­ға алын­са артық болмас еді. Айт­пақ­шы Спандияр атамыз мектеп­ке дәріс оқуғ­а алғаш кір­ген күні шәкірт­тер алдында сөзді «Кел, балалар, оқы­лық!» деп, ұлы ұстаз Ыбырай Алтын­сарин­нің өлеңі­мен бастап кеткен екен. Қазір де мек­теп мұғалімдері әр оқу жы­лы бас­талғанда атамыздың осы үр­дісін дәстүрге айналдырса несі айып?, деп белгілі ақын, ғалым Серік­бай Оспанұлы ұсынысын да айтты.

Дәрісхананың ашылу салтанатында студенттер Спандияр Көбеевке арналған өлеңдерін оқы­ды, келушілер ұстаздың шығар­ма­­шылығына арналған көрмені тама­шалады. Кемеңгер ұстаздың ұрпақтары атасына арнап ас беріп, оның рухына құран бағыштады.

Нәзира ЖӘРІМБЕТ,

«Егемен Қазақстан»

ҚОСТАНАЙ 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

11.12.2018

Маңғыстау облысының әкімдігі Халықаралық жасыл технологиялар орталығымен меморандумға қол қойды

11.12.2018

Алматы облысында «Маревен Фуд» зауыты іске қосылды

11.12.2018

Жерлесіміз УЕФА Атқару комитеті мүшелігіне ұсынылды

11.12.2018

Ақтөбе облысының жастары сарапшылармен бірге Президент мақаласын талқылады

11.12.2018

Талғар агробизнес және менеджмент колледжі 100  жылдығын атап өтті

11.12.2018

Қазақстандық автоөнеркәсіп саласына ірі инвестор келді

11.12.2018

Дональд Трамп Қазақстанды Тәуелсіздік күнімен құттықтады

11.12.2018

Қ.Тоқаев Чехия және Жапония елшілеріне алғыс білдірді

11.12.2018

Қазақстанда ойнайтын үш футболшы Арменияның үздігі атануға үмітті

11.12.2018

Аян Бейсенбаев «Жыл спортшысы» атанды

11.12.2018

Теміртас Жүсіпов: Жылдың үздік боксшысы атағын аламын деп ойламадым

11.12.2018

Елбасы қазақстандық өнім шығаратын үш кәсіпорынды іске қосты

11.12.2018

Ж.Қасымбек әлеуметтік-экономикалық даму көрсеткіштері туралы баяндады

11.12.2018

Ауыл шаруашылығы өнімдерінің өндірісі 2,9%-ға артты - А.Евниев

11.12.2018

Биылғы мемлекеттік бюджеттің орындалу қорытындылары қаралды

11.12.2018

Үкіметте жекешелендірудің кешенді жоспарын орындау барысы қаралды

11.12.2018

Н.Нығматулин Чехияның Қазақстандағы Елшісі Э.Жигованы қабылдады

11.12.2018

ЖІӨ тұрақты өсімі үш ай бойы 4,1% деңгейінде сақталып отыр - ҰЭМ

11.12.2018

Алматыда мамандандырылған Халыққа қызмет көрсету орталықтары ашылды

11.12.2018

Таразда сатушысы жоқ дүкен ашылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Qazaqtyń jylqytaný ilimi

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń «Uly da­­lanyń jeti qyry» atty maqalasynda, «Atqa miný mádenıeti men jylqy sharýashylyǵy jer júzine Uly daladan taraǵan» degen toqtamdy pikir aıtylypty. Rasynda da, Elbasy atap ótkendeı jylqy mádenıeti men atty miniske úıretýdiń dara tehnologıasy uly dalada qalyptasqany anyq. Iаǵnı, jylqy mádenıetiniń san ǵasyrlyq qalyptasý, damý kezeńderi bıologıalyq jolmen júrgizilgen. Qazirgi tilmen aıtsaq, jylqytaný kóshpeli qoǵamnyń álmısaqtan qanyna sińgen tól óneri hám genetıkalyq jadysynyń keremet týyndysy.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Aqparattar aýqymyndaǵy aqıqat

Taıaýda Almatyda ótken medıaquryltaıda Qazaqstandaǵy buqaralyq aqparat qural­darynyń qazirgi jaı-kúıi keńinen áńgime boldy. Mamandar tarapynan aıtylǵan pikirlerge qulaq qoıar bolsaq, sońǵy jyldary qazaqstandyq BAQ-tyń, ásire telearnalardyń reıtıngi aıtarlyqtaı túsip ketken. Máselen, 2013 jyldan bergi aralyqta bul kórsetkish 22 paıyzǵa tómendegen eken. Onyń sebebi nede?

Сайраш ӘБІШҚЫЗЫ, Қазақстанның білім беру ісінің құрметті қызметкері

Halyq sózinde birtutastyq, birlik bar

«Halyq» sóziniń mán-maǵynasy óte tereń ekeni barshaǵa málim. Másele – osyndaı saıası astary aıryqsha sózdi qalaı qoldanyp júrgenimizde. Merzimdi baspasóz betterindegi habarlardan,  teleradıo arnalardan, ózara áńgimeden «aýyl halqy», «qala halqy» degendi oqyp ta, estip te júrmiz. Máselen, telearnalardyń birinen «Arshaly aýdanynda 27 myń halyq bar» degendi estidim de, «halyq sózin durys qoldanaıyq» dep, ózimniń oı dápte­rime jazyp qoıdym. Sebebi orys tilinde «narod sela» nemese «narod derevnı», «na­rod raıona», «narod goroda» demeıdi, tipti jazbaı­dy. Bul tilde «naselenıe», «jıtelı», «gorojane», «selchane» deıtinin bilemiz. Biz qazaqsha «aýyl turǵyndary», «qalalyqtar» nemese «qala turǵyndary» desek, ekpini báseń bolyp, birdeńe joǵaltyp alatyndaı, «aýyl halqy», «qala halqy» dep qysqa qaıyramyz. Sonda deımin-aý, qazaǵymyzdy bólip, jiktep, birtutas halyq sanatyna qospaı turǵanymyzdy nege ańǵarmaımyz?!

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу