![Абай облысы: Өртті сөндіруге барлық күш жұмылдырылды](/media/2023/05/25/infografika-25-05-2023-ukimet-otyrysyna.jpg)
Инфографиканы жасаған Амангелді Қияс, «EQ»
Осы мәселе бойынша Семей облысының әкімі Нұрлан Ұранхаев, Төтенше жағдайлар бірінші вице-министрі, генерал-майор Ибрагим Күлшімбаев және экология вице-министрі Галидулла Азидуллин баяндама жасады.
Өрт аймағында төтенше жағдай жарияланады
Абай облысының әкімі хабарлағандай, биылғы 25 мамырдағы жағдай бойынша ормандағы өртті сөндіру ерекше бақылауға алынып, жедел штабтың жұмысы кеңейтілді. Өрт ошақтарын сөндіру жұмыстары жүргізіліп жатыр.
«Орман алқабындағы екпінді жел мен сулы-батпақты жерлер өрт сөндіру жұмысына кедергі келтіріп, ауыр техниканың қозғалуын қиындатады. Өрт шарпыған аймақтың ауданы 3,5 мың гектарды құрайды. Орман өртін сөндіруге 201 техника, 8 тікұшақ, 1 өрт сөндіру пойызы және жеке құрамның 852 адамы жұмылдырылған. Бүгін Бородулиха ауданында төтенше жағдай жарияланады. Елді мекендерге қауіп төніп тұрған жоқ, алайда қауіпсіздік мақсатында 277 адам өз бетінше туыстарына эвакуацияланды», деді Н. Ұранхаев.
Тонау фактілерін болдырмау үшін эвакуациялау орнында 20 адамнан тұратын полиция қызметкерлерінің кезекшілігі ұйымдастырылды. Шұғыл көшіру жағдайында Бородулиха ауылында 331 орынға 3 эвакуациялық пункт дайындалды. Орман өртін сөндіру жұмыстары жалғасып жатыр және бақылауда.
Төтенше жағдайлар министрінің бірінші орынбасары генерал-майор Ибрагим Күлшімбаев қазіргі уақытта республикалық және облыстық деңгейлерде жедел штабтар жұмыс істеп тұрғанын, Төтенше жағдайлар министрлігінен оқиға орнында вице-министр жетекшілік етіп тұрғанын баяндады.
«Бастапқы кезеңде өртті жою үшін 434 адамнан тұратын орталық мемлекеттік және жергілікті атқарушы органдардың (ТЖМ, ІІМ, ЭТРМ, ҚТЖ, жергілікті атқарушы органдар және облыстың коммуналдық қызметтерінің) өкілдері, 109 техника, 2 әуе кемесі және 1 өрт пойызы кірген азаматтық қорғаудың мемлекеттік жүйесінің күштері мен құралдарының тобы жасақталды» деді И. Күлшімбаев.
Жедел жағдайдың нашарлауына байланысты кеше Республикалық жедел штабтың отырысы өтіп, онда мемлекеттік органдарға тиісті міндеттер жүктелді.
Экология министрлігіне өрт сөндіру жетекшісі ретінде көмектесу үшін Төтенше жағдайлар және Қорғаныс министрліктерінің күштері мен құралдары қосымша жіберілді.
Мәселен, бүгінгі таңда өртті сөндіруге ТЖМ, ІІМ, ЭТРМ, ҚМ, ҚТЖ, жергілікті атқарушы органдары мен облыстық коммуналдық қызметтерінің күштері мен құралдары жұмылдырылған. Тілсіз жауды ауыздықтауға 8 тікұшақ тартылды, оның 3-еуі ТЖМ, 3-еуі ҚМ, 2-уі ЭТРМ-ге тиесілі.
Бүгін таңертең 2 әуе кемесі барды.
«Өрт сөндіру үшін 10 тікұшақтың 8-і су ағызу құрылғысымен, 2-уі барлау және десанттарды жеткізу үшін пайдаланылады. Жағдай бақылауға алынды, өртті оқшаулау және жою бойынша барлық шаралар қабылдануда» деді И. Күлшімбаев.
Өз кезегінде Экология вице-министрі Галидулла Азидуллин 2023 жылғы 22 мамырда сағат 15:13-те бақылау мұнарасының өрт күзетшісі «Семей орманы» табиғи резерватының аумағында өртті анықтағанын хабарлады. Алдын ала ақпарат бойынша, өрт Ресей Федерациясының іргелес аумағындағы дала өрті салдарынан орын алған.
«Желдің екпіні салдарынан орманда өрт алаңы лезде 50-70 гектарға дейін ұлғайды, өрт сөндіру автомобильдері, тракторлар және жеке құрамның 84 адамы бірден өрт орнына шықты. 23 мамыр күні таңертең өрттің таралуы тоқтатылды, жану ошақтары сөндірілді. Алайда, сағат 12:21-де солтүстік-батысындағы 20 м/с-қа дейін күшейген екпінді желдің салдарынан өрт қайта басталып, 103-ші орамдағы төселген минералданған жолақты кесіп өтіп, жоғары өртке ауысты», деді Г. Азидуллин.
Министрліктен 75 техника және 252 адам жұмылдырылды.
Алдын ала жүргізілген барлау деректерінің негізінде орман өртін сөндіруді тиімді ұйымдастыруды қамтамасыз ету үшін өрттің тактикалық жоспары жасалды.
«Әрбір барлаудан кейін өрттің түрі мен күші, орманның ең қауіпті және құнды учаскелері, су айдындары, өрттің таралуын тоқтататын немесе күйдіру үшін тірек желісі ретінде қызмет ететін бөгеттер, сондай-ақ мұндай тосқауылдар немесе тірек жолақтар жасалуы тиіс орындар белгіленеді. Орман өрттерін сөндірудің негізгі жерүсті әдістері қолданылып жатыр. Бұл төменгі өрттің шеттерін сабалау немесе оған топырақ шашу, жер өңдейтін құралдардың көмегімен минералдандырылған жолақтар тарту және орлар қазу, өрттерді әуе және жерден сөндіру әдістерін қолдану. Министрлік өртті оқшаулау және жою үшін барлық қажетті шараларды қабылдауда», деп түйіндеді Г. Азидуллин.
Мәселені қорытындылап, тиісті шұғыл тапсырмалар берген Премьер-министр Әлихан Смайылов өңірлердің өрт қауіпсіздігіне дайындық мәселесі өткен Үкімет отырысында ғана қаралғанын еске салды.
«Көріп отырғанымыздай, қауіп өте жоғары. Ең бастысы, елді мекендерге қатер төніп тұрған жоқ. Өрт толық бақылауға алынды. Енді оны оқшаулап, толығымен сөндіру керек. Бұл – әкімдік пен Төтенше жағдайлар және Экология министрліктерінің ортақ міндеті», деді Әлихан Смайылов.
Ол сондай-ақ Абай облысына өрт сөндіру күштері мен техникаларын жіберіп, көмек көрсеткен өңірлерге Үкіметтің атынан алғысын білдірді.
«Экология министрлігі Төтенше жағдайлар министрлігімен бірлесіп, өрт ошақтарын толығымен жойып, келтірілген залалды бағалау үшін «Семей орманы» резерватының аумағына тексеру жұмыстарын жүргізуі қажет», деп атап өтті Үкімет басшысы.
2,8 млн бала әрі демалады, әрі ем алады
Үкімет отырысында 2022-2023 жылғы оқу жылының аяқталуы және каникул кезінде балалардың сауықтыру демалысын, бос уақытын және еңбекпен қамтылуын ұйымдастыру мәселесі қаралды.
Оқу-ағарту министрі Ғани Бейсембаев биыл оқу жылын 3,7 млн-нан астам оқушы аяқтайтынын айтты. Атап айтқанда, 11-сыныпты 172 мың түлек бітіреді, оның ішінде «Алтын белгіге» үміткерлер саны – 6,8 мың түлек. Қорытынды емтихандар 9-сынып үшін 4 пән бойынша 2-13 маусым аралығында, ал 11-сынып үшін 5-19 маусым аралығында 5 пән бойынша өтеді.
Жазғы демалыспен және сауықтыру шараларымен 1-10 сынып оқушыларының 85%-дан астамы, яғни әлеуметтік осал санаттағы 500 мыңға жуық баланы қоса алғанда, шамамен 2,8 млн бала қамтылады деп жоспарланып отыр. Қазіргі уақытта жазғы лагерьлерде алдағы маусымға дайындық бойынша белсенді жұмыс жүргізілуде. Жалпы 218 қала сыртындағы және 10 мыңнан астам мектеп жанындағы бейінді және шатыр лагерьлері оқушыларға өз есігін айқара ашады.
Мәдениет және спорт министрі Асхат Ораловтың айтуынша, жазғы демалыс аясында балалар үшін мәдениет саласы бойынша 500-ден астам, спорт және туризм саласы бойынша 300-ден астам іс-шара ұйымдастырылмақ. Атап айтқанда, бұл – мұражайлар мен киелі орындарға тегін экскурсиялар, кітапханаларды аралатып, спектакль көрсету, түрлі фестивальдар мен байқаулар ұйымдастыру.
Бұдан басқа республиканың барлық өңірінде балаларға бағытталған туристік өнімдер желісі кеңейтілетін болады. Сонымен қатар Kids Go Free отбасылық туризм бағдарламасын іске асыру жалғасады, оның аясында туристік пакет ішінде балалардың ұшақ билеттерінің құны субсидияланады. Бірінші жылдың қорытындысы бойынша бұл қызметті 1,5 мың бала пайдаланды, 700-ге жуық отбасы 70 млн теңге үнемдеді. Биыл 2 мыңнан астам бала осы бағдарламамен қамтылады деп күтілуде.
Балаларды сауықтыру және демалыс орындарында санитарлық-эпидемиологиялық талаптарды сақтау жөніндегі шаралар туралы денсаулық сақтау министрі Ажар Ғиният баяндама жасады. Өңірлерде жүргізіліп жатқан жұмыстар туралы Астана қаласының әкімі Жеңіс Қасымбек, Маңғыстау облысының әкімі Нұрлан Ноғаев және Ұлытау облысының әкімі Берік Әбдіғалиұлы айтып берді.
Мәселені түйіндеген Премьер-министр Әлихан Смайыловтың айтуынша, мемлекет инфрақұрылымды дамыту, білім сапасын көтеру, тәрбие жұмысын күшейту, балаларды қосымша біліммен қамту бағытында жүйелі түрде тиісті жұмыстарды жүргізуде.
«Бірнеше күннен кейін кезекті оқу жылы аяқталып, балалар жазғы демалысқа шығады. Оны пайдалы әрі қызықты өткізгісі келеді. Сондықтан біз бала денсаулығын нығайтуға, білімдерін толықтырып, жақсы демалуына жағдай жасауымыз керек», деді Әлихан Смайылов.
Үкімет басшысының айтуынша, балалардың спорт секцияларына және шығармашылық үйірмелерге тегін баруына мүмкіндік беру үшін жергілікті бюджеттен 93 млрд теңге бөлінді. Оқушыларға арналған 50 сауықтыру лагерін, 100 инновациялық шығармашылық орталығын салу бойынша жұмыстар басталып кетті. Бұл нысандардың құрылысы 2026 жылы аяқталуы қажет.
Сонымен қатар Премьер-министрдің айтуынша, өңірлерде балалардың жазғы демалысы мен бос уақыттарын тиімді өткізу ісі көп жағдайда формалды түрде ұйымдастырылады.
«Әсерлі, мағыналы іс-шаралар аз. Көбіне сапасы сын көтермейді. Ауыл балаларына да қажетті деңгейде көңіл бөлінбейді», деді Әлихан Смайылов.
Үкімет басшысы балалардың жазғы демалысын ұйымдастыру кезінде көптеген маңызды мәселелерді ескеру қажеттігін айтты. Әсіресе, балаларға арналған бұқаралық іс-шаралар, соның ішінде қорытынды емтихандар бекітілген кестеге сәйкес сапалы өтуі тиіс.
«Жазғы демалыста балалардың қауіпсіздігі басты назарда болуы керек. Ішкі істер, Төтенше жағдайлар, Оқу-ағарту, Денсаулық сақтау министрліктері, өңір әкімдері тиісті қызметтердің тұрақты жұмысын қамтамасыз етуі қажет», деді Үкімет басшысы.
Осы орайда әкімдер жаз айларында оқу орындарындағы қауіпсіздік жүйелерін жаңғыртып, жабдықтау жұмыстарын күшейтуі тиіс.
Премьер-министр өңір әкімдіктеріне әлеуметтік осал топтағы балалардың жазғы демалысын ұйымдастырып, оларды сауықтыру шараларымен барынша қамтуды тапсырды.
«Ауыл балаларының бос уақытын тиімді өткізу ерекше назарда болуы керек. Олар үшін спорт алаңдары мен даму орталықтарын жабдықтап, ойын-сауық, мәдени іс-шараларды ұйымдастыру қажет», деді Әлихан Смайылов.
Сонымен қатар Үкімет басшысы шалғай елді мекендерде балалардың денсаулығына скрининг жасау, стоматологиялық тексеру жүргізу үшін жылжымалы медициналық пункттердің жұмысын ұйымдастыру керектігін айтты. Одан бөлек қоғамдық орындарда балалардың тамақтану сапасын бақылау, тамақтану және ойын-сауық орталықтарындағы санитариялық жағдайды қамтамасыз ету маңызды екені айтылды.
Мәселені қорытындылай келе, Әлихан Смайылов ішкі туризмді дамыту шеңберінде экскурсиялық-танымдық іс-шараларды ұйымдастырып, балалардың табиғат аясына саяхаттарын көбейтіп, каникул кезінде оқушылардың музейлерге, театрларға, қорықтарға, ұлттық парктер мен спорттық объектілерге тегін баруларын қамтамасыз етуді тапсырды.