![Бітімгерлік миссиясы](/media/2024/01/21/snimok-ekrana-2024-01-21-230531.webp)
Мәжіліс спикері Ерлан Қошановтың төрағалығымен өткен палаталардың бірлескен отырысында Мәжіліс пен Сенат депутаттары Мемлекет басшысының Қазақстан Қарулы күштерінің бітімгершілік контингентін Біріккен Ұлттар Ұйымы миссияларына қатысу үшін жіберу туралы ұсынысын қарады. Мемлекет басшысының Парламентке үндеуін Қорғаныс министрі Руслан Жақсылықов оқып берді.
«Әскери қызметшілерді бейбітшілік пен қауіпсіздікті қолдау жөніндегі халықаралық міндеттемелерді орындау үшін БҰҰ бітімгерлік миссиясына жіберу Парламенттің бұрын қабылдаған бірнеше қаулысына сәйкес жүргізіледі. 2014 жылдан бастап 57 Қазақстан офицері БҰҰ-ның Батыс Сахарадағы, Кот-д’Ивуардағы, Малидегі, Орталық Африка Республикасындағы және Ливандағы миссияларына әскери байқаушы және штабтық офицер ретінде қатысты. 2017 жылдан бастап 538 Қазақстан әскери қызметшісі бітімгершілік бөлімше құрамында «БҰҰ-ның Ливандағы уақытша күштері» миссиясына тер төкті. Қазіргі уақытта Қазақстан әскерилері БҰҰ-ның миссияларында: Батыс Сахарада 6 офицер, Орталық Африка Республикасында 2 офицер, Конго Демократиялық Республикасында 2 офицер, Ливанда 9 әскери қызметші қызмет етіп жатыр.
Ұйым басшылығы офицерлердің жауынгерлік машығына жоғары баға беріп, ұйымның миссиясында Қазақстан бітімгершілерінің санын ұлғайтуды қолдауға дайын екенін білдірді. Біздің көптеген офицер бітімгерлік қызметке үлес қосқаны үшін медальмен марапатталып, Алғысхат алды. Бітімгерлікті қызметті қолдау, жанжалды реттеу халықаралық қоғамдастық назарында екенін атап өту маңызды. Контингентті миссияға жіберу халықаралық қауіпсіздікті нығайтуға айтарлықтай үлес қосып, Қазақстанның жаһандық аренадағы рөлін арттыруға ықпал етеді», деді Р.Жақсылықов.
Сала басшысының сөзіне сүйенсек, Бітімгерлік миссиясына әскери контингент жеткізу бойынша бәсекелестік бар. Осы орайда Қорғаныс министрі Қарулы күштерді Таяу Шығыстағы, Оңтүстік Судан республикасындағы және Абьейдегі миссияға жіберудің маңызына тоқталды.
«Геосаяси шиеленіс жағдайында өңірлік және ұлттық қауіпсіздікке төнетін сын-қатер пайда болады. Оның бір бөлігі әскери әдіс пен ден қоюды талап етеді. Әскердің даярлығын одан әрі нығайту және қазіргі заманғы қатерге қарсы әрекет етуде тәжірибе алу мәселесі өзекті. Миссияға қатысу әскердің жауынгерлік дайындығын жетілдіруге, бітімгершілік операцияға тән дағдыда қол жеткізуге мүмкіндік береді. Қарулы күштер әскери байқаушы, штабтық офицер ретінде әскери қызметшілерді миссияда сұранысқа ие жаяу әскер, медициналық, барлау, инженерлік бөлімшені бөлуге дайын», деді Р.Жақсылықов.
Министрдің айтуынша, Голан биіктігіне резервтік рота ретінде 139 әскери қызметшіден тұратын бірінші дербес контингентті техникасымен, қару-жарағымен, мүлкімен жіберілмек. Алғашқы бітімгерлер наурызда жолға шығады. БҰҰ-мен халықаралық шарт аясында тараптардың міндеттемесі, контингенті толық қамтамасыз ету мәселесі айқындалады. Контингент пен мүлікті тасымалдау Қазақстан тарапы есебінен жүзеге асырылады.
Ұсынысқа сәйкес резервтегі рота, штаб офицерлері, әскери бақылаушылар және мамандандырылған бөлімшелер саны 430 адамға дейінгі бітімгершілік контингентін мына бағыттар бойынша жіберу жоспарланған: «Голан биіктеріндегі БҰҰ-ның бөлуді байқау күштері» (UNDOF, Сирия-Израиль), «БҰҰ бітімге келу шарттарының орындалуын байқау жөніндегі органы» (UNTSO, Палестина-Израиль), «БҰҰ-ның Оңтүстік Судан Республикасындағы Миссиясы» (UNMISS, Оңтүстік Судан), «БҰҰ-ның Абьейдегі қауіпсіздікті қамтамасыз ету жөніндегі уақытша күштері» (UNISFA, Судан).
БҰҰ-ның миссияларына қатысу Қазақстан Қарулы күштеріне әскерлердің жауынгерлік машықтарын жетілдіру үшін пайдаланылатын бітімгершілік операцияларға тән қажетті жауынгерлік дағдыларға қол жеткізуге мүмкіндік береді.
Мәжілістегі Халықаралық істер, қорғаныс және қауіпсіздік комитетінің төрағасы Айгүл Құспан Қазақстан өзін БҰҰ-ның жаһандық бейбітшілік пен қауіпсіздікті қамтамасыз ету жөніндегі миссияларының жауапты қатысушысы ретінде таныта білгенін, аз уақытта халықаралық бітімгершілік үдерістерге озық позицияларға ие болғанын атап өтті.
«Бүгінгі ел Президентінің ұсынысы мемлекеттің тәуелсіздік алған алғашқы күндерінен бастап жүргізіп келе жатқан бейбітшілік пен халықаралық қауіпсіздікті нығайту жөніндегі ел саясатының сөзсіз жалғасы екені анық», деді А.Құспан.
Талқылау қорытындысы бойынша Парламент депутаттары Мемлекет басшысының БҰҰ миссияларына қатысу үшін Қазақстан Республикасы Қарулы күштерінің бітімгершілік контингентін жіберу туралы ұсынысын қолдау туралы шешім қабылдады.