Жаңа жолдағы жарқын істер
Былтыр күзде Елбасының пәрменімен іске қосылған Жезқазған – Бейнеу теміржолы еліміздің орталығын батысқа, одан әрі Еуропа мен Парсы шығанағына жалғап жатыр. Мемлекет басшысының тікелей назарында тұрған нысандардың алғашқы қысты қалай қарсы алып отырғандығын көзбен көріп, өзекті жайларды жергілікті жерде шешу мақсатымен «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ президенті Асқар Мамин бастаған лауазым иелері Жазқазған – Бейнеу жаңа теміржолының өн бойын аралап шықты. Жалпы ұзындығы мың шақырымға жуық барлығы 18 станса мен 39 жол айырығы бар өңірді бір апта көлемінде толық аралап шығу мүмкін емес. Сондықтан, арнайы топ жетекшілері ірі стансалар мен шағын жол айырықтарындағы инфрақұрылымдық нысандарды, талшықты-оптикалық байланыс түрімен қамтылуын, жасанды ғимараттар мен өндіріс алаңдарының кесте бойынша пайдалануға берілу жайын сараптауды ұйғарды. Оның бірі, Жезқазған – Сексеуіл аралығында бұрын-соңды елді мекендер болмаған құла дүзге жас мамандарды тартудың жайы. Шалқардан бастап Бейнеуге дейінгі жаңадан іске қосылған шағын стансалардың қысқы жылу беру маусымындағы күнкөрісі, жас отбасылардың жағдайы, балабақшалар мен машинистердің демалыс орындары қаралды. Осы күнде аталмыш теміржол бойында жақын елді мекендерге жұмысшы пойыздары, арнайы жүктер, құрылыс материалдары жеткізіліп қана қоймай, тәулігіне екі жүк пойызы көктей өтеді. Қазақтың есіліп жатқан сайын даласының құм суырған сортаңды немесе жықпыл-жықпыл таулы-қыратты жерлерден қиыстырып жол салудың құрылысшыларға оңай болмағандығы бірден көзге ұрады. Бұл жоба құрылысының рекордтық мерзімде орындалуының басты себебі, құрылысшылардың бұған дейін де Шар – Өскемен, Алтынсарин – Хромтау, Жетіген – Қорғас жаңа теміржол телімдерін тауды бұзып, тасты жарып салған қажырлы еңбегі мен тәуекелшіл тәжірибесіне сүйеніп, алып құрылысты төрт жағынан бірдей бастауы еді. Әрине, алып жоба рекордтық қысқа мерзімде салынғандықтан кемшін тұстары да бар екен. Мұны сапар барысында сараптаған арнайы топ олқылықтарды тезірек қалпына келтіруге тапсырма алды. ҚТЖ басшысы А.Мамин ең алдымен жас отбасылардың қоныстарына кіріп, Жаңа жылмен құттықтады. Күні бүгінге дейін жол бойында 44 отбасы жайлы пәтерге қоныстаныпты. Арнайы топты теміржол маңындағы тіршіліктің бойына қан жүгіріп, көптеген елді мекендер бой көтеріп, жас мамандар қоныстана бастағандығы қуантты. Теміржол саласында он жылдан астам уақыттан бері қызмет етіп келе жатқан Н.Өркешовтің қазіргі қызметі – Сексеуіл коммерциялық тексеру бекетінің маманы. Сексеуіл стансасынан ұсыныс түскенде, бірден көшіп келіпті. Қазір анасы, әйелі және 3 баласымен осы 4 бөлмелі пәтерде тұрып жатыр. Оның қасында өндіріске нағыз қажетті жас мамандар электромеханиктер М.Мүсенов, Ж.Дәулетаев, М.Алдановтар қоныс тойларын тойлауда. Сексеуілде 16 отбасы екі пәтерлі сегіз үйге кірген. Мұнан кейінгі үлкен станса Шалқарда да 190 орындық балабақша пайдалануға беріліпті. Әсем балабақшаның асханасы, ойын алаңдары, ең арғысы лифтіге дейін қамтылған. Бөлмелері жылы да жайлы. Бүлдіршіндерге қажетті орындықтары мен жиһаздарына дейін жеткізілген. Шалқар стансасында да барлығы 20 пәтерлі он үйге теміржолшылар қоныстанған. Тассай стансасындағы төрт екі пәтерлі үйге сегіз теміржолшының отбасы жайғасқан. Жаңа пәтерлердің иелері Ж.Елеусізов, А.Дәуітовтер отбасыларын көшіріп әкелген. Олардың тап қасынан машинистердің 20 адамдық демалыс орны бой көтерген. Биылғы қыстың жайлы болуына орай, барлық шағын стансалар мен бекеттерде жүк тасымалымен қатар, теміржол нысандарының құрылыстары да қарқынды жүргізілуде. Қажетті құрылыс материалдары мен азық-түлік күнделікті жүретін жүк пойыздарымен жеткізіледі екен. Жергілікті жұрттың ендігі бір тілегі – осы бағытта жолаушылар пойызы тезірек қатынаса дейді. Ескендір ЕРТАЙ. Жезқазған – Сексеуіл – Шалқар – Тассай – Бейнеу.Бағдарламаға қатысушылар көбеюде
Ақмола облысында «Жұмыспен қамтудың жол картасы-2020» бағдарламасын іске асыру бойынша жыл қорытындысына арналған салтанатты шара өтті. Мемлекеттік бағдарламаны іске асыруда жемісті ынтымақтастығы үшін жеке кәсіпкерлер мен қаланың еңбек ұйымдарына алғыс хаттар берілді. Қазіргі таңда Көкшетау қаласының Жұмыспен қамту орталықтары тарапынан «Жұмыспен қамтудың жол картасы-2020» бағдарламасының үш бағыты бойынша белгіленген жоспар 100 пайызға атқарылған. Бағдарламаға жалпы саны 351 адам қатысты. «Инфрақұрылым мен тұрғын үй-коммуналдық шаруашылығын дамыту есебінен жұмыспен қамту» бағыты аясында 7 жоба іске асырылды. Оған өзін өзі жұмыспен қамтушылар арасынан 18 адам қатысты. Екінші бағыт «Кәсіпкерлік пен тірек ауылдарды дамыту арқылы жұмыспен қамту» бойынша 10 адам «Кәсіпкерлік негіздерін» оқып шықты. Республикалық бюджеттен шағын несиелендіруге 2014 жылы 25 миллион теңге бөлінген. Үшінші бағыт «Жұмыс беруші қажеттігі аясында оқыту мен қоныстандыру арқылы жұмыспен қамту» бойынша 82 адам кәсіптік оқуға бағытталып, 116 адам жастар тағылымдамасында белсенділік танытты. Бақберген АМАЛБЕК, «Егемен Қазақстан». Ақмола облысы.Келер күнге сенім нық
Күншалған ауылы табиғаты сұлу өңірде орналасқан. Атына заты сай елді мекеннің айналасын биік тау, қайнар бұлақ, қалың орман көмкерген. Ең негізгі байлығы – жері құнарлы. Туған өңір табиғаты адам баласына өз мүмкіндігін молынан пайдалануға жол ашып тұр. Әсіресе, егіншілік кәсібіне өте қолайлы. Қарттар күніне арналған аға буынмен жүздесуде демеушілігімен танылған «НұрАli» ЖШС-нің атқарушы директоры Қуаныш Жасаровпен танысудың сәті түсті. Шағын кәсіпорынды 2011 жылы Бекім Әкімов құрған екен. Негізгі бағыты – егіншілік пен мал шаруашылығы. Биыл иелігіндегі 850 гектар алқаптың 650 гектарына бидай сепкен, ауа райының қолайсыз әсеріне қарамастан, жерден өнгенді толық жинап алды. 105 гектар арпа егістігі әр гектарынан 8 центнерден түсім берді. Арпаның басым бөлігі тұтынушыларға сатылды. Егінді оңтайлы мерзімде жинап алуға ескі үлгідегі дала кемесіне қоса биыл алдырылған жаңа «Вектор» комбайндары пайдаланылды. Ұжымдағы механизаторлар Владимир Казначей, Дмитрий Лоторев науқандық жұмыста жақсы нәтиже байқатты. Егіншілікпен қатар мал шаруашылығы да дамып келеді. Алдағы қыста ірі қара, жылқы, қой күтілетін мал жайылым учаскелерінің біріне 250 тонна шөп үйілген. Келешекте етті мал шаруашылығын өркендететін ниеті баршылық. Бұл салаға мемлекеттік бағдарламаның игілігін пайдалануға әбден болады. Серіктестікті ұйымдастырушылар – осы ауылдың төл тума азаматтары. Ел тарихын, халықтың жағдайын бес саусақтай жақсы біледі, мүмкіндігінше әлеуметтік саланы, аға буынды сүйемелдеп отырады. Ал негізгі игілік көзі – жерді баптай білген жанның егіні де бітік, малы да қоңды, жәрдем-шарапатын сезінген ауылдастың ризашылық алғысы да ұшан-теңіз болатыны белгілі. Бұл шаруа иесіне де зор мәртебе, ауылдың да алғы күніне нық сенім ұялататын жағымды қадам. Раушан БАРЖАҚСЫ, журналист. Ақмола облысы, Ерейментау ауданы.Ауылдағы алау
Исатай ауданындағы ауылдың бірі Томан деп аталады. Қазір мұнда 430 тұрғын бар. Тұрғындардың жартысынан астамы теміржол саласында жұмыс істейді. Өйткені, ауыл Атырау-Астрахань бағытындағы теміржолдың бойында орналасқан. Соған орай №17 теміржол бекеті деген екінші атауы және бар. Тұрғындар санының көп еместігіне байланысты ауылда 44 оқушы білім алатын бастауыш мектеп 1970 жылы ашылыпты. Биыл осы мектепке күрделі жөндеу жасаған. Ауылдағы шағын клубқа да жөндеу жұмыстары жүргізіліп жатыр. Аққыстау селолық округінің әкімі Мұтиғолла Насихановтың айтуынша, Томан ауылында жұмыссыздық мәселесі шешімін тапқан деуге болады. Себебі, аталған ауылдың 6 тұрғыны ғана жұмыссыз ретінде тіркеліпті. Демек, ауылдың өзге тұрғындары әр саладан табыс табатын жұмыспен қамтылған. Тұрғындардың әлеуметтік тұрмысының жақсаруына ықпалын тигізетін инфрақұрылымын дамытуға басым бағыт ұсталып отыр. Соның дәлеліндей, биыл томандықтар «Ақбұлақ» бағдарламасымен таза ауызсуға қол жеткізді. Ал жақында жаз ортасында бастау алған табиғи газ желісін жеткізу жұмыстары аяқталды. Осы мақсат үшін жергілікті бюджеттен бөлінген 198 миллион теңге қаржыға «Агата» ЖШС ауыл тұрғындары үшін 24 шақырымдық газ желісін жүргізіп берді. Осылайша, облыс орталығынан 23 шақырым қашықта орналасса да «көгілдір отынды» ұзақ жыл күткен томандықтар енді мал тезегі мен көмір жағып, күл шығару азабынан арылды. Қазірдің өзінде ауылдағы 80 отбасының жартысынан астамының ошағында «көгілдір отын» алауы тұтанды. Олардың бұл қуанышын бөлісуге Энергетика министрінің бірінші орынбасары Ұзақбай Қарабалин мен облыс әкімі Бақтықожа Ізмұхамбетов арнайы қатысты. – Бір жыл бұрын осы ауыл тұрғындары «көгілдір отынға» зәру екенін жеткізген еді. Сол кезде ауыл тұрғындарына мәселені оң шешу жөнінде уәде бердім. Бүгін міне, ауылға табиғи газ жеткізілді. Енді алдағы уақытта ауылға кіретін жолға жөндеу жұмысы жүргізіледі, –деді облыс әкімі Б.Ізмұхамбетов. Бұрын ауыл тұрғындары жұмыстың жоқтығынан, тұрмыстың қиындығынан әр жаққа қоныс аударған болса, енді туған жерге қайта орала бастапты. Қазірдің өзінде Аққыстау селолық округінде Томан ауылынан баспана тұрғызуға жер сұраған 50-ге жуық өтініш түсіпті. Сонымен бірге, шағын болса да бұл ауылға жұмыс жасауға ниет білдірген жас мамандар да бар. Соның бірі жастарды қолдаудың игілігін көріп отырған фельдшер Ерлан Қуанов өз ойымен былайша бөлісті: «Елбасының ауылдарды еңселендіру тапсырмасының шарапатын біздің ауыл тұрғындары да көре бастады. Қазір біздің ауылда таза ауызсуымыз бар, «көгілдір отын» жеткізілді, ұялы байланыс стансасы орнатылды. Енді ауылымызға дейінгі жолымыз жөнделетін болса, жағдайымыз бүгінгіден де жақсара түседі». Ауыл ардагерлері де еліміздің экономикалық ахуалының жақсаруы әсіресе, елді мекендер инфрақұрылымын жақсартуға серпін бергеніне қуанады. «Тұңғыш Президентіміз Нұрсұлтан Назарбаевтың «Нұрлы Жол – болашаққа бастар жол» атты Жолдауынан экономиканың басты күретамыры – жолдарды жаңғыту мәселесіне көңіл бөлінгеніне қуанып отырмыз. Ауылымыздың инфрақұрылымы жақсарып, қаладағыдай өркениетке қол жеткізе бастадық», дейді ауылдық ардагерлер кеңесінің төрағасы Шәкір Қожақов. Иә, енді Томан ауылы мұржалардан күні-түні бір тынбай будақтайтын көмір түтініне тұншықпай, «көгілдір отынның» рахатын көреді. Өмір нәрі – таза сумен мейір қандырып, ғаламның төрт бұрышына қоңырау шалады. Енді «темір тұлпарларын» тақтайдай тегіс жолмен тайпалта жүргізетін күні де алыс емес. Жолдасбек ШӨПЕҒҰЛ, «Егемен Қазақстан». Атырау облысы, Исатай ауданы. Суретті түсірген Рахым ҚОЙЛЫБАЕВ.Желі құрылысы қарқынды жүруде
Жақында Елбасының «Нұрлы Жол» Жолдауына орай «KEGOK» АҚ басқарма басшысы Бақытжан Қажиев Астанадан арнайы келіп, жергілікті жұмысшылармен, еңбек адамдарымен кездесу өткізді. Жазда тұсауы кесілген 500 кВт Солтүстік-Шығыс-Оңтүстік транзитінің құрылысы» жобасы екі кезеңде жүзеге асырылып, 2018 жылы аяқталады екен. Жалпы, құны жүз жиырма миллиард теңгені құрайтын жоба аясында қуаттылығы 500 кВт, ұзақтығы 1500 шақырым жоғары кернеулі электр желілерін және Семей, Ақтоғай, Талдықорған қалаларында қуаттылы 500 кВ үш шағын станса салу қарастырылған. – Шілде айынан бастап, маңызды жұмыстың іргетасын қаладық десек те болады, – деді Бақытжан Қажиев. – Күзде ауа райы жағдайына байланысты біраз қиындықтар туындаған еді. Бірақ жұмысшылар қажыр-қайраттарымен жоспарланған кестеге сәйкес жұмыс істеп жатыр. Бүгінгі таңда құрылыс-монтаж жұмыстарының басым бөлігі орындалды. Жоғары кернеулі желінің құрылыс жұмыстарының барлығын отандық мердігер компаниялар атқаруда. Жоғары технологиялық құрылғылардан басқа, барлық қондырғылар мен шикізат жергілікті өндірушілерден алынуда. Олардың ішінде кабельдер, металл конструкциясы, темір-бетон блоктары бар. – Бүгінгі таңда біз учаскеміздегі жұмыстарды жүзеге асыруға көбіне осы өңірдің мамандарын тартудамыз, – деді мердігер болып табылатын «Сәтті жол» ЖШС учаске басшысы Марат Отарбаев, – бұл көрсеткіш сексен пайызға жуық. Құрылыс жұмыстарының қарқыны жақсы. Тек ауа температурасы 35 градустан төмендеп, желдің жылдамдығы секундына он метрге дейін жеткен кездерде ғана техникалық қауіпсіздіктің барлық ережелерін сақтау мақсатында жұмыстарды тоқтатуға тиіспіз. – Президент жариялаған Жаңа Экономикалық Саясатқа сәйкес, «Екібастұз-Семей-Өскемен» және «Семей-Ақтөбе-Талдықорған-Алматы» бағыттары бойынша жоғары кернеулі электр желілерін салуды жолға қойып отырмыз. ???? Жоба жүзеге асса Қазақстан біртұтас электр энергетикалық жаңа бағытта дамитын болады, – дейді «KEGOK» АҚ басқарма басшысы Бақытжан Қажиев. Қазіргі уақытта «Семей» шағын стансасының құрылыс жұмыстары ерекше қарқынмен жүргізілуде. Мұнда «Siemens» сияқты әлемдік өндірушілер шығарған заманауи жаңа қондырғылар орнатылып жатыр. Семей мен Өскемен қалаларының арасында желінің бойында үш жүзден астам бағана орнатылған, электр сымдары монтаждалуда. Бақытжан Қажиевтің айтуынша, қазіргі уақытта Шығыс Қазақстан облысына жетпей тұрған электр қуатын тасымалдау ресейлік желілер арқылы, соның ішінде Рубцовск қаласынан жүзеге асырылуда. Жоба аяқталып, желі пайдалануға берілсе Шығыс Қазақстан облысы ресейлік транзиттерге тәуелділіктен толық арылады екен. Раушан НҰҒМАНБЕКОВА.СЕМЕЙ.Жобалар жүзеге асырылуда
2014 жылы «Бизнестің жол картасы-2020» бағдарламасының барлық бағыттарын жүзеге асыру үшін Ақмола облысына республикалық бюджеттен 1,6 миллиард теңге қаржы бөлінген болатын. Осынау қамқорлық пен қолдау жергілікті кәсіпкерлер жұмысына серпін қосты. Өз ісін бастаушылар саны да артып отыр. Мәселен, 2014 жылы «Жаңа бизнес бастамаларды қолдау» бағдарламасының бірінші бағыты бойынша аймақтық үйлестіру кеңесі жалпы құны 7,5 миллиард теңгенің 37 өтінімін мақұлдады. Сондай-ақ, несиеге қол жеткізгендермен келісімшарт жасалып, 1,2 миллиард теңге субсидия төленді. Тұтастай алғанда, бағдарламаның үшінші бағыты шеңберінде жалпы несие сомасы 15,1 миллиард теңгені құрайтын 25 өтінім қаржы институттары тарапынан қолдау тауып отыр. Осы орайда «қаржы берілді, ал игерілуі қалай?» деген сұрақ туындайтыны анық. Бұл жөнінде «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры» акционерлік қоғамының облыстық филиалы біздің өтінішімізді қолдап қана қоймай, жаңа жобалардың жүзеге асырылуы барысымен тікелей танысуымызға жағдай жасай білді. Сөйтіп, филиалдың бас менеджері Айсұлу Әубәкірова бізді ең алдымен Көкшетау қаласындағы «SAGA-DENT» серіктестігіне бастап келді. Әлеуметтік бағыттағы ұжым тұрғындарға стоматологиялық қызмет көрсетумен айналысады. Бұл үшін олар «Бизнестің жол картасы-2020» бағдарламасының бірінші бағыты бойынша «Еуразиялық банк» акционерлік қоғамы арқылы 14 пайыздық өсіммен 9 миллион теңге несие қаржысын алған. Оның 7 пайызын, яғни тең жартысын мемлекет субсидия түрінде төлеуде. «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қорының қолдауымен іске асырылған жобаның ұжым үшін де, қалалықтар үшін де маңызы зор. Білікті дәрігерлер жұмыс істейтін «SAGA-DENT» қазірдің өзінде тұрғындар ілтипатына ие болып отыр. Мұнда төрт жаңа жұмыс орны ашылған, қызметтің сапасы да едәуір артқан. Сондай-ақ, жаңадан салынған «Silk Way» қонақүй кешені Көкшетау қаласының салтанатын аша түскенін айтуымыз керек. Заманауи сәулеттің озық үлгісі көрініс тапқан ғимаратта қонақүй бизнесінің сұранымындағы қажеттіліктері толықтай дерлік қамтамасыз етілген. Мұнда 31 нөмірлік жатын орын, мейрамхана, конференц залы жабдықталған. Жеке кәсіпкер Юрий Светличный «Бизнестің жол картасы-2020» бағдарламасының шеңберінде «Сбербанк» акционерлік қоғамы арқылы 62 миллион теңге жеңілдетілген несие алып, оны толық игеріп отыр. Енді бағдарламаның келесі бағыттары бойынша жаңа жобалар дайындау үстінде екен. Осының өзі кәсіпкердің қала қонақтарына сапалы қызмет көрсетіп, отандық нарықта өз орнын таба білетіндігін айғақтай түседі. «Бизнестің жол картасы-2020» бағдарламасы кең ауқымдылығымен ерекшеленеді. Мәселен, туризм индустриясы Бурабайда ғана емес, өңірдің өзге аймақтарында да белсенділікпен дами бастады. Оны Зерендідегі «Зерен Нұр» демалыс орталығы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің тәжірибесінен де көруге болады. Қазіргі таңда серіктестіктің 13 гектар жері бар. Кешен Зеренді көлінің жағалауындағы қарағайлы орман құшағында орналасқан. Мұнда демалушыларға сауықтыру-емдеу қызметінің кең түрі ұсынылады. Сонымен бірге, «Зерен Нұр» түрлі ғылыми-тәжірибелік конференциялар, семинарлар және бизнес кездесулер орталығы ретінде де көзге түсіп үлгерді. Осынау тиімді бағдарлама ауыл тұрғындарының қолын ұзартып отырғаны сүйінішті. Біз сапар барысында Сандықтау ауданындағы «Докаев Д.К.» жеке кәсіпшілігінің жұмысымен танысуға мүмкіндік алдық. Дока Докаев несие қаржысы есебінен Балқашын ауылында еңселі техникалық байқау орталығын ашыпты. Жоғары талаптағы стандарттарға сай орталық аудан тұрғындарына аса қажет қызмет түрімен айналысады. Енді олар облыс орталығы мен ірі қалаларға шапқылайтын қолайсыздықтан арылғанын айтуда. Сондай-ақ, біз Сандықтау ауылында мал шаруашылығымен айналысып жатқан кәсіпкерлер қатары көбейгені туралы мағлұмат алдық. Жалпы, Елбасының тапсырмасымен қолға алынған «Бизнестің жол картасы-2020» бағдарламасы адамдар өмірінің сапасын арттырғанын осы мысалдардан-ақ көруге болады. Бақберген АМАЛБЕК, «Егемен Қазақстан». Ақмола облысы.Арнаулы автокөліктер тапсырылды
Жалпы, елімізде соңғы жылдары мал шаруашылығын дамытуға айрықша назар аударылуда. Бұл бағытта бірнеше мемлекеттік бағдарламалар қабылданып жүзеге асырылуда. Саланы дамытуға бөлініп жатқан қаржы көлемі жыл сайын ауқымды бола түсуде. Соның нәтижесінде жыл сайын мал саны көбейіп келеді. Сондай-ақ, мал ауруларының алдын алу және болдырмау үшін ветеринария саласын дамыту, оның жұмысын жақсартуда да ілгерілеу бар. Ветеринариялық және тамақ өнімдерінің қауіпсіздігін қамтамасыз ету «Агробизнес-2020» бағдарламасының басым бағыттарының бірі болып табылады. Осы мақсатта облыста құрылған ветеринариялық ұйымдардың материалдық-техникалық базасы нығайтылуда. 2013 жылы аудандық және ауылдық ветеринариялық пункттерге «Нива» автокөлігі және құрал-жабдықтар сатып алып берілген-ді. Өткен жылдың қараша айында 13 ветеринариялық стансаға биологиялық қалдықтарды жоюға арналған жылжымалы инсинераторлар сатып алынды. Бұған 400 миллион теңгеге жуық қаржы жұмсалды. Таяуда облыс әкімінің орынбасары Мұхтар Жұмағазиев Ақтөбе қаласы мен аудандық ауыл шаруашылығы және ветеринария бөлімдерінің басшыларына мал тасуға арналған 13 арнаулы «КамАЗ» автокөліктерінің кілттерін табыс етті. Бұл автокөліктер жол талғамайтындығымен ерекшеленеді және малды тиеуге ыңғайлы электромеханикалық сатымен қамтамасыз етілген, санитарлық малдарды мал сою орындарына тасуға арналған. Сатыбалды СӘУІРБАЙ, «Егемен Қазақстан». Ақтөбе облысы.