Сүдігер серпіні

Күзгі дала жұмыстарына әзірлік қандай?

Егемен Қазақстан
21.09.2017 3008
2

Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев өзінің «Қазақстанның үшінші жаңғыруы: жаһандық бәсекеге қабілеттілік» атты Жолдауында аграрлық сектор экономиканың және шикізаттық емес экспортты өсіру драйвері болуы керек екенін атап көр­сет­кен болатын. Бүгінгі таңда өңірлерде бұл бастама қолдау тауып, нәтижесінде асыраушы саланың алға озуына серпін беріп отыр. Сонымен қатар Үкіметтің қолдауы арқылы сала бойынша өңірлердің даму деңгейі де айтарлықтай дәрежеге жетті. 

Мәселен Жамбыл облысында бүгінде егістік алқаптарының мөл­шері 38,5 гектарға өсіп, 630 мың гек­тар­ды құрады. Айта кетерлігі, өңір ша­руа­лары мен Қа­зақ ұлттық аграрлық уни­вер­ситетінің ға­­лымдары арасындағы әріп­тестік оң нә­тиже беруде. Бидайдың жа­ңа сұ­рып­та­ры мен заманауи құрал-жаб­дық­тарды қол­дану арқылы өңірліктер соң­ғы екі жыл­да гектарынан 24-25 центнер­ден өнім алып келеді. Биылғы жылы өнім көлемі 2 есеге артып, 1 миллион 200 мың тон­наға жетті. Бұл Әулиеата өңі­рінде бұ­рын-соңды бола қоймаған айтар­лық­тай жаңалық болды. 

Қазіргі кезде өңірде күзгі дала жұ­мыстары қызу қолға алы­нып, күздік да­қыл егуге межеленген алқап 100,1 мың гек­тарға же­тіп отыр. Әсіресе Т.Рысқұлов, Қор­дай, Шу аудандарын­да дай­ын­дал­ған алқаптардың кө­лемі өңір­дің ауыл шаруашылығы саласы­на оң серпін бе­­руде. Облыстық ауыл шаруашылығы бас­қармасы егін шаруашылығы бөлімінің бас­шысы Шәкір Момынқұловтың ай­туын­ша, бүгінгі таңда аймақта қант қы­зылшасы, жүгері, мақ­са­ры, соя сынды ба­сым да­қыл­­дар­дың алқабын ұлғайту жұ­­мы­с­­­тары жүргізілуде. Ай­та­­­лық, биылғы жылы қызылша ал­қап­тарының көлемі 9,5 мың гек­тар­ға жетіп, бұл өткен жылмен са­­лыстырғанда 3,8 мың гектарға ар­­тық. Былтырғы жы­лы 5 мың гектар алқаптан 116 мың тонна тәтті түбір жиналып, гектарынан 232 центнерден өнім алынған. Ағымдағы жылы 180 мың тонна қант қызылшасын жинап, 18 мың тонна қант өндіру жоспарлануда. Осы мақсатқа қол жеткізу үшін Меркі қант зауытын қайта жаңғыртудан өткізуге 1 миллиард теңге бөлінді. Алдағы уақытта аталған зауыт мыңдаған тоннаға дейін қант қызылшасын өңдеп, халықты қант өнімдерімен қамтуға қауқарлы болмақ. 

Бүгінде облыс бойынша картоп өнім­де­рінен 7211 гектар, көкөніс өнімдерінен 16973 гектар, ал дәндік жүгеріден 350,0 гектар алқап нақты жиналған. Сонымен қа­тар, облыстық ауыл шаруашылығы бас­қармасы тех­ни­­калық инспекция бө­лі­мінің мәліметінше, Үкімет тарапынан жазғы-күзгі егіс жұмыстарына 15 мың тонна арзандатылған дизель отыны бөлінген. Бөлім басшысы Зиятхан Өмірәлиев бүгінде бөлінген отынның 12,5 мың тоннасы мақсатты игерілгенін айтып отыр. 

Дегенмен, өңірдің ауыл шаруа­шы­лы­ғы саласындағы кейбір мәселелер де бүгінде өзекті болып қалуда. Жуырда ғана Жамбыл облысына жасаған сапа­ры кезінде Елбасы облыста жер учас­ке­ле­рі­нің көп бөлігі тиімді пайдаланыл­май ке­ле жатқанын айта келіп, оларды отба­сы­лық ферма ретінде пайдалану үшін тиісті жұмыстар жүргізуді тапсырған болатын. Ендігі кезекте Елбасы тапсырмасына орай өңірде нақты жұмыстар қолға алынса, жалпы егістік көлемі бұл межеден де артып, өңір экономикасының дамуына оң серпін беретін болады. 

Жалпы, жамбылдық агрономдар кө­біне ылғал сақтауға арналған техно­ло­гия­ны қолданады. Биылғы жылы ылғал сақ­тау қондырғылары 27 мың гектар алқапта жұмыс жасап тұр. Тағы 15 мың гектарға суды үнемдеуге арналған жаб­дықтар орнатылған. Сондай-ақ, қазіргі таң­да өңірде 187 мың гектар суармалы егіс­тік алқабы бар. Осының нәтижесінде об­лыстағы үдемелі бақ көлемі 352 гек­тарға жетті. Бір айта кетерлігі, Жам­был облысындағы суармалы егістік алқап­та­рының 80 пайызы көрші Қырғыз Рес­публикасының су ресурстарына тәуелді. Сондықтан, аймақта жалпы көлемі 99 миллион текше метр болатын 4 кіші су қоймасын салу қолға алынды.

Өңір өмірін өркендетуде мем­ле­­­кет­тің, Үкіметтің қолдауы экон­о­ми­­ка­ны арттырып қана қоймай, ха­лық­тың әл-ауқатын жақсартуға да оң ық­па­л­ын тигізіп отыр. жыл сай­ын Үкі­мет тарапынан бөлінетін қа­ражат, ар­зан­датылған дизель отыны, со­ны­мен қа­тар жалпы қажеттіліктер де Әу­лиеата же­рі­нің ырысын шалқытып отыр­ғаны анық. Егін, мал шаруашылығы сия­қты тір­шілікке қолайлы өңір биыл да күз­гі да­ла жұмыстарын жүйелі түрде жүр­гі­зіп келеді. Ең бастысы, жыл сайын көрсеткіш көлемі артып, межелі мін­дет лайықты жүзеге асуда. Жалпы, ха­лықтың ырысы мен тіршіліктің нәрі де қара жердің қойнауында, даланың тұтас болмысында тұр. 

Хамит ЕСАМАН,
«Егемен Қазақстан»
Жамбыл облысы 

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

14.12.2018

Атырауда қысым тетіктерін шығаратын Қазақстандағы алғашқы кәсіпорын ашылды

14.12.2018

Сенат комитетінде «Табиғи монополиялар туралы» заң жобасы қаралды

14.12.2018

Атырауда жаңа мамандандырылған ХҚКО ашылды

14.12.2018

С.Әкелеев: Бекболат Тілеухан мен Айгүл Қосанованың дауысын мен қойғам

14.12.2018

​БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің мүшелері Астана форматындағы Сирияаралық келіссөздерді мойындады

14.12.2018

Бақытжан Сағынтаев мемлекеттік қызметкерлер мен ұлттық компаниялардың қызметкерлеріне марапаттар табыстады

14.12.2018

Қазақстан Президенті мемлекеттік наградалар мен сыйлықтар тапсыру рәсіміне қатысты

14.12.2018

ШҚО Аягөз қаласында 600 орындық мектеп ашылды

14.12.2018

Қызылорда облысының әкімі Қ.Көшербаев кәсіпкерлермен кездесті

14.12.2018

Тәуелсіздікке тарту: Қызылордада балабақша ашылды

14.12.2018

Назарбаев Зияткерлік мектебінде Қамқоршылық Кеңестің отырысы өтті

14.12.2018

«Аурухана клоунадасы» жобасы жүзеге асты

14.12.2018

Шағын және орта бизнесте көшбасшы

14.12.2018

Жайық өзенінің суы тұрғындарға қауіп төндірмейді

14.12.2018

Семейдегі «Шығыс» өңірлік әскери қолбасшылығы арнайы кездесу өткізді

14.12.2018

Қанат Исламға Дүниежүзі қазақтар Қауымдастығының мүшелік билеті табысталды

14.12.2018

Г.Әбдіқалықова мемлекеттік наградалар табыстады

14.12.2018

Самал Еслямова «Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері» атанды

14.12.2018

1991 жылдан бері қазақ жерінде 8,7 миллион сәби дүниеге келді

14.12.2018

Бурабайда «Қансонар-2018» халықаралық турнирі өткізілді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Baılyq jasaýshy sala

Árbir adam óz úıiniń ishinde qandaı zattar bar ekendigin jáne onyń qaı jerde turǵandyǵyn, qaı shkaftyń ishinde qandaı zattyń jatqandyǵyn, jertólesinde qandaı azyq túrleriniń saqtalyp turǵandyǵyn jaqsy biledi. Sondyqtan eshnársesin shashaý qaldyrmaıdy. Qajetine qaraı paıdalanyp otyrady. Al ózimizdiń ortaq úıimiz – Qazaqstanda qandaı zattar bar ekendigin, ásirese, jerimizdiń astynda qandaı mıneraldyq shıkizat kózderiniń shoǵyrlanǵanyn jáne olardyń qory qandaı ekendigin bilemiz be?

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Nápaqa qaıdan tabylar?

  «Qul bazar» tek qazaqqa arnalǵan sıaqty, 100 paıyz qazaq, qazaqtan basqa ult joq qul bazarda jaldanyp turǵan», dep kújingen jazba oqydym áleýmettik jeliden. Nege? Onyń sebebiniń biri – qazaqtyń kásip ıgerýge kerenaýlyǵynda tárizdi.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Qazaqtyń jylqytaný ilimi

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń «Uly da­­lanyń jeti qyry» atty maqalasynda, «Atqa miný mádenıeti men jylqy sharýashylyǵy jer júzine Uly daladan taraǵan» degen toqtamdy pikir aıtylypty. Rasynda da, Elbasy atap ótkendeı jylqy mádenıeti men atty miniske úıretýdiń dara tehnologıasy uly dalada qalyptasqany anyq. Iаǵnı, jylqy mádenıetiniń san ǵasyrlyq qalyptasý, damý kezeńderi bıologıalyq jolmen júrgizilgen. Qazirgi tilmen aıtsaq, jylqytaný kóshpeli qoǵamnyń álmısaqtan qanyna sińgen tól óneri hám genetıkalyq jadysynyń keremet týyndysy.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу