Дін мен дәстүрді жаңғырту – қасиетті борыш

Қазақстан мұсылмандары діни басқармасының ұйымдас­тыруымен Түркістан шаһарында «Ислам және ұлы дала өркениеті» тақырыбында республикалық ғылыми-тәжірибелік конференция өтті. 

Егемен Қазақстан
29.01.2018 12366
2

Конференция мақсаты – қазақ топырағынан шыққан танымал тұлғалардың еңбегін насихаттау, рухани біртұтас қоғам құруға үлес қосу, жастардың діни көзқарасының радикалдануы­на жол бермеу, түркі жұ­рт­­­шы­лығының руханиятына­ ерекше ықпал еткен Ясауи шығар­маларын өс­келең ұрпаққа өне­ге ету, дін мен дәстүрді жаң­ғырту.

Конференцияға Оңтүстік Қазақстан облысы әкімінің бірінші орын­басары Əліпбек Өсербаев, Бас мүфти Серікбай қажы Ораз, ҚМДБ Ғұла­малар кеңесінің мү­шелері, облыс­тар­дың бас имам­да­ры, қоғам қай­раткерлері, теолог-ғалымдар қа­тысты.

Облыс әкімінің орынбасары Əліпбек Өсербаев аймақ басшысы Жансейіт Түймебаевтың конференция қонақтарына жолдаған құттықтау сөзін жеткізіп, айтулы басқосуға сәттілік тіледі.

Сөз алған Бас мүф­ти Серікбай қажы Ораз қазақ хал­қының дəстүрімен сабақтас орта­а­зиялық діни мектептің рөлін арттыру қажеттігін айрықша атап өтті.

«Біз осыдан 3 жыл бұрын бұ­қа­ралық ақпарат құралдарында дәстүрімізге, болмысымызға, діни саладағы жолымызға жақын келетін ортаазиялық діни мек­тептің рөлін қайта жаңғырту туралы бастама көтердік. Қазақ­стан және Орталық Азияда бір­тұтас мұсылман үмбетін қа­лып­тастыру идеясынан туған бұл бастама көрші елдердегі дін қайраткерлері мен өзіміздің ғұ­лама-ғалымдарымыз тарапынан қолдауға ие болды. Қазақ мұсылмандығында бұрыннан қалыптасып, дала халқының болмысымен, табиғатымен біте­қай­насып кеткен мектеп ежелгі Мауреннахр мұсылмандарын ор­тақ мақсатқа үндеді. Діннің түп не­гізіне сүйенген діни ережелерді берік ұстануымыз бірлігіміздің нығая түсуіне жаңа мүмкіндіктер туғызады деп есептеймін. Бүгінгі қа­зақ қоғамында дін жайлы тү­сінік пен пікір екіге жарылғаны жасырын емес. Бірі – Ислам араб­танудың алғышарты, қазақты жою десе, екіншісі, діни сенімді көрсоқырлық деп бағалайды. Осы екі тараптың ойындағы сауалға ортақ жауапты ортаазиялық діни мектептің жолы мен жөн-жо­рал­ғы­лары дәл бере алады деп тұ­жырымдаймын. Аллаға шүкір, біз әлмисақтан мұсылманбыз. Өзгенің мәдениеті мен діни жолымен жүруге міндетті емеспіз. Өзіміздің дүние таным мен тұр­мыс салтымызбен әдемі үйлес­кен діни жолымыз, Хақты тану дағдымыз бар. Оны осы қасиет­тер­ден ажыратуға, басқа арнаға бұруға ешкімнің қақысы жоқ, – деді Бас мүфти.

Мəдениеттер мен діндердің халықаралық орталығының директоры Айдар Əбуов Діни басқарманың Түркістан қаласы бой­ынша өкілдік жұмысын же­тілдіріп, киелі шаһардың кел­бетін айшықтайтын ғылыми жобаларды жүзеге асырып, тың еңбектер шығаруды ұсынды.

Конференцияға Алматы мен Астанадан арнайы келген ға­лым­­дар, тарихшылар, дін­та­ну­шылар киелі Түркістан төрін­де өткен бас­қосуда ұлттық та­би­ғатымызбен сабақтас ша­ри­ғат­тағы мазһабымыз бен та­ным­­­дық мектебімізді тұғыр­лап, үзіл­­ге­німізді жалғап, жоғал­тқа­ны­мыз­ды қайта түгендеп алу мәсе­лелері төңі­регінде баяндама жасады. Сонымен қатар Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың «Рухани жаңғыру» бастамасының мәні мен маңызы, халқымыздың рухани өміріндегі өзгерістер сөз болды.

Конференцияға қатысқан ғалым­дар мүфтияттың бастамасымен жарық көрген салт пен діни са­на­сының үйлесімділігін паш ететін «Дін мен дәстүр» кітап­та­ры мен тарихи-діни жолымызды айшықтайтын «Дәстүрлі Ислам жауһарлары» еңбегін мектеп пен жоғары оқу орындарында қосымша пән немесе тәрбие сағаты ретінде оқыту туралы ұсынысқа қолдау білдірді.

Айта кетер жайт, Діни басқар­ма ғалымдары бұл ізденіс­термен тоқ­тап қалмай, жуық арада «Ұлы дала төсіндегі Ислам» ат­ты ау­қым­­­ды еңбекті шығаруға кірісіп кет­ті. Ғалым­дар осы игі бастамаға ат­­са­лысуға ниет біл­дірді. Аталған ді­ни һәм рухани бағыттағы еңбек­тер­ді жастардың санасына сіңіру – баршаға ортақ сауапты іс.

Конференция соңында деле­гат­­тар басқосудың негізгі идея­сына айналған діни таным мен сал-дәстүрімізбен үйлескен ор­та­азиялық діни мектебімізді жаң­ғыртып, біртұтас мұсылман үм­бе­тін қалыптастыру бастамасын құп­тап, барша мұсылман қауымды дінді озбырлық әре­кеттер мен саяси және жеке мүд­делер үшін пайдалануды көздейтіндерге ілеспеуге, жал­пыға ортақ адам­гер­шілік құн­дылықтарды насихат­тау­ға ша­қырып, үндеу жолдады.

Ағабек ҚОНАРБАЙҰЛЫ,

журналист

Түркістан

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

17.02.2019

Арыстанбек Мұхамедиұлы Димаш пен Данелияға сәттілік тіледі

17.02.2019

Ауған ардагерлері оқушылармен кездесті

17.02.2019

Өскеменде 37 көшеге жаңа атау берілді

17.02.2019

Геннадий Головкиннің ықтимал қарсыластары белгілі болды

17.02.2019

Талдықорғанда «Тайлақтың тақиясы» фильмінің тұсаукесері өтті

17.02.2019

Биатлоннан әлем кубогі: Роман Еремин із кесушілер сынында 48-ші орын алды

17.02.2019

Ғылыми жобалардың үздіктері анықталды

17.02.2019

Қыздар бесік жырын айтудан жарысқа түсті

17.02.2019

Үндістанда орын алған террористік әрекетке байланысты СІМ мәлімдеме жасады

17.02.2019

​Иранда орын алған террористік әрекеттерге байланысты СІМ мәлімдеме жасады

17.02.2019

Көркем гимнастикадан төрт дүркін әлем чемпионы Гран-приде Димаштың әніне биледі

17.02.2019

Қазақстандық футболшы голландиялық клубқа 6:0 есебімен жеңіске жетуге көмектесті

17.02.2019

Болгариядағы "Странджа" турнирінде алты боксшымыз ширек финалға өтті

17.02.2019

Қазақстанның көрікті жерлері туралы бағдарлама халықаралық сыйлыққа ие болды

17.02.2019

Димаш пен Данэлияның The World's Best шоуындағы қарсыластары анықталды 

17.02.2019

Қ.Тоқаев Мюнхен конференциясына қатысты

17.02.2019

Көркем гимнастикадан Мәскеудегі Гран-при: Әділханова 19-шы орында

17.02.2019

Қарағанды облыстық соты республикалық байқауда жүлдегер атанды

17.02.2019

Қанат ТІЛЕУХАН. Қайтқан қыз (Әңгіме)

17.02.2019

«Батыс» өңірлік қолбасшылығында ауқымды шара өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Elorda: kósheler, avtobýstar, aıaldamalar

Astana jyl sanap ósip keledi. Bir kezderi oblys ortalyǵy bolǵan shaǵyn ǵana qala az ýaqyttyń ishinde elimizdegi iri shaharlardyń qataryna qosyldy. Munyń bári qarqyndy júrgizilgen qurylys jumystarynyń nátıjesinde júzege asyp otyr. Ras, qazir 2000 jyldardyń basyndaǵydaı ekpin joq. Degenmen áli de bolsa jańa ǵımarattar men turǵyn úıler turǵyzý isinde alǵa basý bar. Bas qala, jańadan turǵyzylyp jatqan elorda bolǵandyqtan, qurylys jumystarynyń jalǵasa beretinine kúmán joq.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Oqıǵalar uǵymdy bolsa ıgi

Tildiń túıtkili qansha aıtsaq ta tarqamaıtyn boldy. Burynǵydaı eshkim zorlamasa da, eshkim tizege salmasa da, ana tilimizde sóıleıik dep urandap jatsaq ta, halqymyzdyń qalada turatyn negizgi bóligi únemi orys tilin qoldanýǵa beıil turatyny qynjyltady. Úlkender túgili qazaqsha oqıtyn balalarymyzdyń ózi orysshany tez qabyldaıdy. Qazaqsha oılanǵansha oryssha jyp etkizip jaýap bere qoıady. Eshkimdi kinálamaı, eshkimdi qaralamaı osynyń sebebin taǵy bir izdep kórelikshi...

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qatygezdikke bala ǵana kináli me?

Sońǵy kezderi mektep oqýshylarynyń arasynda sotqarlyq órship barady. Teledıdardan kórip, áleýmettik jeliden oqyp otyrǵanda, olar mundaı qatygezdikke qalaı bardy degen saýal kókeıdi tebendeı tesip, oıdy oıran etedi. 

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Keleli istiń paidasy

Búginde ár kólikke tirkelip beriletin memlekettik nómirlerdiń deni jappaı satylymǵa shyǵaryldy. Olar birkelki sandar men úılesimdi áripter tizbeginen quralǵandyqtan birden kóz tartady. Ony halyq arasynda «ádemi nómirler» deıdi. Atalǵan nómirlerdi alýǵa júrgizýshiler de yntyq. Ásirese qymbat kólik ıeleri úshin sándi nómirdi taǵý, ózine bir artyqshylyqty beretindeı kóredi. Endeshe bul nómirlerdi satylymǵa shyǵarǵannan kim utyp jatyr dep oılaımyz?

Мирас Асан, «Егемен Қазақстан»

Qumar oıynnyń quryǵy uzyn

«Aıdalada altyn bar» dese, soǵan birinshi qandastarymyz baratyn shyǵar dep oılaıtyn halge jettik. Bulaı deýimizge qoǵamda qordalanyp qalǵan, ordalanyp alǵan máseleler mysal bola alady. Sonyń biri – báske aqsha tigý, ıaǵnı býkmekerlik keńselerdiń keleńsiz kásibi bolyp tur. Jalpy, ózi jarymaı otyrǵan jannyń «úıde otyryp ońaı aqsha tabý jolyn úıretemin» degenine erip kete beretin ańqaý bolatynyna ekenine búginde kózimiz ábden jetti. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу