Рысқали Әбдікеров: Ауылға баратын маманға қолдауды күшейту керек

Елбасы Нұрсұлтан Назар­ба­евтың бастамасымен жүзе­ге асырылып келе жатқан «Дип­ломмен – ауылға» мем­лекеттік бағдарламасы 2009 жылдан бастап жұмыс істейді. Ол негізінен ауылдық елді мекендердегі кадр жетіспеушілігін жоюға ба­ғыт­талған.

Егемен Қазақстан
02.04.2018 3554
2

Республика тұрғындары, әсіресе жастар қауымы бұл бастаманы ерекше ықыласпен қабылдаған болатын. Аталған жоба аясында ауылдық елдi мекендерге жұмыс істеуге және тұруға келген денсаулық сақ­тау, бiлiм беру, әлеуметтiк қам­сыздандыру, мәдениет, спорт және агроөнеркәсіптік ке­шен саласындағы мамандарға 70 айлық есептік көрсеткішке тең көтерме жәрдемақы (ол бүгінгі күні 168 мың теңгені құрайды) және 1500 айлық есептік көрсеткіштен аспайтын сомада (ол 3,6 млн теңгені құрайды) тұрғын үй сатып алуға немесе салу­ға бюджеттік несие түрiнде әлеу­меттiк қолдау шаралары көзделген.

Жобаның іске асырылуы мамандардың ауылға көптеп баруын ұлғайтуға мүмкіндік беруде. Мысал үшін айтар болсақ, осы жоба қолға алына бастаған алғашқы кезеңде ауылдық елді мекендерге шамамен 3300 маман барса, қазір бұл көрсеткіш жылына 6000 маманға дейін өсіп отыр.

Дегенмен ауылдық елді мекен­дердің тұрғындарымен кез­десу барысында қабылданып жат­қан қолдау шараларына қа­рамастан, ауылдық аймақ­тар­да әлеуметтік сала мен агро­өнер­кәсіптік кешендерінің ма­ман­дарына тапшылық бар еке­нін байқадық. Бюджеттік не­сие­лер­дің жыл сайын жеткіліксіз бө­лінуі салдарынан ауылға келіп жат­қан мамандар уақтылы ке­зекте тұрып, әлеуметтік қол­дау ала алмауда, бұл өз кезе­гін­­де контингенттің белгілі бір бөлігінде тіпті шиеленіс ту­ғы­зуда.

Біздің ойымызша бұл мә­се­ле бюджеттік несиеге қа­жет­тілікті барынша қамту ар­­қылы ғана шешіледі. Өкі­ніш­­ке қарай, 2018-2020 жыл­дар­ға арналған респуб­ли­ка­лық бюджетті қалып­тас­тыру шең­­берінде жергілікті атқа­ру­шы органдардың бюджеттік өтінімдеріне сәйкес 2018 жылға ар­налған бюджеттік несиелерге нақты қажеттілік 19 млрд тең­ге бола тұра, ол тек 13,7 млрд теңге көлемінде бекітілді. Осын­дай шалалық кімге керек?

Бүгінгі күні ауылдық аймақ­тар­да кадр жетіспеушілігі мәсе­ле­сі бар екені баршамызға аян. Өйткені білікті жас мамандар тұрмыстық жағдайдың жоқтығынан ауылға барғысы келмейді, ал жасы жеткен кадрлар зейнеткерлікке шығуда. Жалпы, еліміздің аймақтары қазір 2006 маманға зәру, оның ішінде білім саласына – 860, денсаулық сақтауға – 768, мәд­ениетке – 101, спортқа – 67 және агроөнеркәсіп кешеніне 153 маман керек. Бір ғана Қарағанды облысы 98 маманға зәру.

Жақында Елбасы «Прези­де­нттің бес әлеуметтік бастамасы» Үндеуінде ел игілігіне ар­налған ұтымды жобалар ұсынды. Соның ішінде басым бағыт – ел ертеңі саналатын жас­тарға бағытталған. Осыған орай, «Дипломмен – ауылға» жо­басының аясында жас маман­дарды ауылға тарту арқылы шал­ғай елді мекендердің тамы­рына қан жүгіртуге ар­нал­ған осы бағдарламаны жетіл­ді­ру мақ­сатында: 1.тиісті сарап­шы­лардың қа­ты­суымен монито­ринг жүр­гізіп, бүгінгі таңда ауыл мұқтаж болып отырған ма­ман­дықтардың тізімін жасау; 2. ауылдық жерлерге білікті кадр­­ларды тарту мақ­са­тын­да көтерме төлем­ақы­ның 70 ай­лық есептік көрсеткішін 150 ай­лық есептік көрсеткішке дейін көтеру; 3. аталған жобаға респуб­ли­ка­лық бюджеттен бөлінетін қар­жыны барынша арттыру қажет деп санаймыз. Осы мәселелер Үкімет басшысының атына депутаттық сауал ретінде жолданды.

Рысқали ӘБДІКЕРОВ,

Сенат депутаты

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

20.03.2019

Мәдениет үйінің басшысы мәдениетсіз бе?

20.03.2019

Біз Президентпен біргеміз

20.03.2019

Геннадий Головкин Нұрсұлтан Назарбаевқа алғыс айтты

20.03.2019

Үкімет пен Ұлттық Банктің макроэкономикалық саясатты жалғастырылады

20.03.2019

«Ұшқынның» редакторы Тамимдар Сафиев

20.03.2019

Мың алғыс Сізге, Тұңғыш Президент!

20.03.2019

Халық жүрегіне жол тапқан

20.03.2019

Ұлт өнерін ұлықтады

20.03.2019

Димаш Құдайберген: Елбасы жолы елімізді жарқын болашаққа апарады

20.03.2019

Су тасқынына дайындықты пысықтады

20.03.2019

Ақмола облысының активіне таныстырды

20.03.2019

Мемлекетіміздің мерейін өсірді

20.03.2019

Берекелі биіктерге бастады

20.03.2019

Туған халқына қызмет ете береді деп сенеміз

20.03.2019

Әлеумет қамына – айрықша назар

20.03.2019

Ел еңсесін биіктетті

20.03.2019

Қазақстан халқы Ассамблеясының Үндеуі

20.03.2019

Мәулен Әшімбаев: Тарихи сәтте халқымыз бірлік пен ынтымақта болуы тиіс

20.03.2019

Қаныбек Иманәлиев: Мемлекеттің келешегін ойлады

20.03.2019

Еуроодақ Нұрсұлтан Назарбаевтың шешіміне пікір білдірді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Айнаш ЕСАЛИ, «Егемен Қазақстан»

Etjeńdi balalar

Qoǵam kóz jumyp qaraı almaıtyn máse­lelerdiń basynda bala densaýlyǵy tur. Bú­gin­de mańaıymyzǵa zerdelep qaraıtyn bolsaq, tyǵynshyqtaı, tolyq jasóspirimder kó­beıe túsken. Semizdik – aýrý bolyp esep­teletindikten, qazirgi ýaqytta dıspanserlik esep­ke alynady. Sábı saýlyǵy ana qursaǵyna bit­­ken kúnnen bastap qalyptasatyndyǵyn al­dymen ata-anasy túsinýi qajet.

Amangeldi QURMET,

Igi bastama ult tanymymen úılesýi tıis

Keıde qazaq qoǵamyndaǵy oqıǵalar men qubylystarǵa nazar aýdarǵan kezde «Biz ózi­mizimdi ózimiz tolyq tanymaımyz-aý osy» degen oıǵa qalatynymyz bar. Árıne, qa­zaq ekenimizdi, bizdiń de tanym-túısigimiz, dúnıetanymymyz, ar­man-ańsarymyz, muraty­myz bar ekenin bilemiz. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Алты жасар Алпамыстың арманы не еді?

«Білесің бе, оқитын болсам тез өсіп, үлкен бастық болам. Оқуды да тез бітіремін. Тез келіншек аламын. Сосын менің он екі ұлым болады. Оның бірі колхоз бастығы, екіншісі агроном, үшіншісі мұғалім, бәрі де үлкен-үлкен бастық болады...»

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Kúmis tostaǵandaǵy kóne álipbı

Kóne órkenıet oshaqtarynan urpaqqa mura bolyp qalǵan qundy dúnıelerdiń bi­ri – adamzattyń aqyl-oıyn taspalaǵan jazý­lar. Elbasy «Uly dalanyń jeti qyry» atty ma­qalasynda Esik qorymynan tabylǵan «Altyn adamnyń» janyndaǵy kúmis tosta­ǵan­dardyń birinde oıyp jazylǵan tańba­lar bar ekenin aıta kelip, «Bul – Ortalyq Azıa aýma­ǵynan buryn-sońdy tabylǵan jazý ataýlynyń ishindegi eń kónesi» degen bolatyn.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

«Jaqsy kitap – jan azyǵy»

Kitap oqıtyn jáne oqymaıtyn adamdardyń alshaqtyǵy árqashan kózge kórinip turady. Alǵashqylardyń oıy tereńdeý, tili sheshendeý bolsa, sońǵylardyń tili tutqyr, aýzynan sózi túsip turatynyn jıi kóresiz. Máseleni jaqsy bilip tursa da, ondaılar oıyn jetkize almaı, ábden qysylady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу