Келісім – берекенің бастауы

Өткен аптада Бакуде Қосылмаған елдер қозғалысына мүше мемлекеттер Сырт­қы істер министрлерінің аралық конферен­циясы болып өтті. Оның тақырыбы «Тұ­рақты даму үшін халықаралық бейбіт­ші­лік пен қауіпсіздікті сақтау» деп аталды. Әзербайжан Республикасы 2019 жылы осы қозғалыстың жоғары деңгейдегі ХVІІІ саммитін өзінде қабылдайды. Мына кон­ференция сол саммит алдындағы дайын­дық іспеттес болды.

Егемен Қазақстан
12.04.2018 10513
3

Бірауыз сөзбен оқырмандарға Қосылмаған елдер қозғалысы ұйымы туралы айта кетейік. Ұйым 1961 жылы Белград қаласында алғаш тұсауын кескен еді. Оның негізгі бастамашылары Иосип Броз Тито, Гамел Әбдел Насыр және Джавахарлал Неру болған.

Бүгінде құрамына әлемнің 120 елін мүшелікке қабылдаған бұл ұйым ешқандай әскери блоктарға енбеуді ұстанған елдердің қозғалысына айналды. Қазақстан да бұл ұйымның белсенді мүшелерінің бірі.

Ұйымның Баку конференциясына Сырт­қы істер министрінің орынбасары Ер­жан Ашықбаев бастаған делегация қаты­сып қайт­ты. Конференцияға 91 ел мен халық­арал­ық ұйым­дардан 800-ден артық өкіл келді. Өз сөзін­де Е.Ашықбаев Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың жаппай қырып-жою қару­ларын шектеу бағытындағы бейбіт бас­тамалары туралы айтып беріп, халықаралық қау­іпсіздікті нығайту жолындағы оның ни­еті Қо­сылмаған елдер қозғалысының мақ­са­ты­мен үндес екенін атап көрсетті.

Осы конференцияға Солтүстік Кореяның Сыртқы істер министрі Ли Ен Хо да қатысып, ғаламдық бейбітшілікті сақтау жолындағы өз елінің ұстанымын білдірді. «Халықаралық бей­біт­шілік пен тұрақтылықты сақтауға әлем халықаралық құқылық әділеттің арқа­сын­­да ғана қол жеткізе алады» дей келіп, ол қа­зір көптеген елдердің аумақтық тұтас­ты­ғы, тең­ді­гі мен ішкі істеріне араласпау қағи­дат­та­ры көз­ге ілінбейтінін алға тартты. «Ша­ғын ел­­дер тәуелсіздігін аяққа басуды ірі мем­лек­ет­тер түрлі формаларда жүргізуде», деп атап көрсетті ол.

Сонымен қатар көп жағдайда ірі мемле­кет­тердің кейбір белден басқан әрекеттері ақпараттық үстемдіктің әсерінен бұрмалана жеткізіліп, шағын елдер құқының аяққа тапталып жатқанына назар аударып, қатысушылар дұрыс пікір қалыптастыратынынан үмітті екенін жеткізді.

Айта кететін жайт, КХДР Сыртқы істер министрінің осы сапардағы делегациясының құра­мына кірген ресми өкілінің сөзіне қарағанда, Ли Ен Хон журналистер қойған сұраққа орай берген жауабында Солтүстік Корея түбектегі ядролық қаруды жоюды кезең-кезеңмен жүргізуге келісетінін айтқан. Мұның Пхеньянның ресми позициясы екендігі де белгілі болды. Кейбір сарапшылар Солтүстік Кореяның соңғы уақыттардағы сыртқы саясаттағы белсенділігі осы позиция-
ны таратуға бағытталғанын айтады.

Қазір бұл елдің лидері Ким Чен Ын АҚШ көшбасшысы Дональд Трамппен жоғары деңгейде болатын кездесуге қызу дайындық жүргізіп жатыр. Ал Д.Трамптың өзі өткен дүйсенбіде Ақ үйде журналистерге берген шағын сұхбатында кездесудің мамыр айында немесе маусым айының басында болатынын айтты. Кездесу барысында ол Корей түбегін ядролық қарудан тазартуға қол жеткізетініне үміт білдірді. Сұхбатта қазір екі елдің арасын­да­ғы қатынастар көптеген жыл бойы қалыптасқан шиеленістен мүлде бөлек арнада дамып келе жатқаны да айтылды. Сонымен бірге Д.Трамп жоғары деңгейде бірінші рет бол­ғалы тұрған тарихи кездесуге дайындық ба­рысында түрлі деңгейдегі делегациялардың алдын ала кездесулері болып, келіссөздер жүргізілетінін де атап өтті.

Корей түбегінің барша халқы бұл кездесуден үлкен үміт күтіп, оқиға барысын жіті қадағалауда. Өткен аптада Пхеньянға барған оңтүстіккореялық өнерпаздар тобы елдеріне оралды. Осы гастрольдің көркемдік жетекшісі Юн Сан журналистерге берген сұхбатында өнерпаздардың үлкен әсермен оралғанын айтты. Ол 13 жылдан бері ат ізін салмаған туысқан өнерпаздарды солтүстіккореялықтар тіл жеткізгісіз қуанышпен қарсы алып, толқумен қабылдағанын жеткізген. Сонымен бірге алғашқы концертке президент Ким Чен Ынның өзі зайыбымен қатынасып, бұрын-соңды болмаған ілтипат көрсеткенін ол ризашылықпен атап өтті.

Жалпы, Пхеньянға оңтүстік­корея­лық­тар­дың 11 шығармашылық ұжым өнер көр­сетуге бар­ған. Сәуірдің алғашқы күні олар «Көктем келеді» деген атпен концерт қойса, келесі күні сол­түстіккореялық әріптестерімен бірге «Біз бір­геміз» деген тақырыппен өнерлер көрс­ет­кен.

Сеулдік өнерпаздарды таң қалдырған ең басты мәселе – солтүстіккореялықтардың ашық­тығы болыпты. Олар осы жолы өзде­рінің туысқандарымен емен-жарқын арала­сып, еркін сөйлескендерін, сонымен бір­ге мобильді байланыс пен Интернетті ер­кін қол­дана алғандығын мақтанышпен жет­кіз­ген. Ал кон­цертке келген КХДР көш­бас­шысы осындай концертті күзде Сеулде жалғастырып, оны «Күз келді» деген атаумен өткізуді ұсынған.

Міне, осылай екіге бөлінген бір халықтың арасындағы халықтық демократия да жанданып, кезінде бір-бірін ата жауындай көріп, кіжініп тұратындар туыстық қатынасқа бет бұра бастады. Қазақтың жалпақ тілімен айт­қан­да, тек арты жақсылыққа ұлассын дейміз. Өйткені, текетірестен түк те өнбейді, жа­сам­паздық тек ізгіліктің төңірегінде, ашық­тық пен келісімде екені белгілі.

Жақсыбай САМРАТ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.12.2018

Алматыда «Сиқырлы әуендер» киноконцерті өтті

18.12.2018

Ақтөбе облысында алпыс отбасы қоныс тойын тойлады

18.12.2018

Қарағандының 2018 жылғы аруы белгілі болды

18.12.2018

Қарағанды облысында спорт кешені пайдалануға берілді

18.12.2018

«Астана» велоклубының жаңа маусымдағы құрамы анықталды

18.12.2018

«Айка» фильмі «Оскар» жүлдесіне үмітті картиналар тізіміне енді

18.12.2018

Отырарда «Оқсыз» спорт кешені ашылды

18.12.2018

Үндістанда ауруханадағы өрттен 6 адам қаза тапты

18.12.2018

Бүгін Қазақстан аумағында ауа райы құбылмалы болады

17.12.2018

Алтын домбыра иесі анықталды

17.12.2018

Батыс Қазақстан облысында Тәуелсіздік құрбандарына ас берілді

17.12.2018

Чемпиондар Лигасының 1/8-ші финалының жеребе тарту рәсімі өтті

17.12.2018

Жамбыл өңірінде 28 нысан ашылды

17.12.2018

Атыраулықтар «Елбасы жолы» фильмін тамашалады

17.12.2018

Тәуелсіздік күні БҚО-да 37 бала дүниеге келді

17.12.2018

Гиннестің рекордтар кітабына енген Notre Dame de Paris мюзиклі қазақ тілінде қойылады 

17.12.2018

Татарстандағы қазақ студенттері Тәуелсіздік күнін атап өтті

17.12.2018

Солтүстік Қазақстанда допты хоккейден ел кубогы біріншілігі өтуде

17.12.2018

«Ырыс» Түркістан облысында 16 мыңнан астам жаңа жұмыс орнының ашылуына ықпал етті

17.12.2018

Солтүстік Қазақстанда 80-ге жуық  полицей марапатталды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Baılyq jasaýshy sala

Árbir adam óz úıiniń ishinde qandaı zattar bar ekendigin jáne onyń qaı jerde turǵandyǵyn, qaı shkaftyń ishinde qandaı zattyń jatqandyǵyn, jertólesinde qandaı azyq túrleriniń saqtalyp turǵandyǵyn jaqsy biledi. Sondyqtan eshnársesin shashaý qaldyrmaıdy. Qajetine qaraı paıdalanyp otyrady. Al ózimizdiń ortaq úıimiz – Qazaqstanda qandaı zattar bar ekendigin, ásirese, jerimizdiń astynda qandaı mıneraldyq shıkizat kózderiniń shoǵyrlanǵanyn jáne olardyń qory qandaı ekendigin bilemiz be?

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Nápaqa qaıdan tabylar?

  «Qul bazar» tek qazaqqa arnalǵan sıaqty, 100 paıyz qazaq, qazaqtan basqa ult joq qul bazarda jaldanyp turǵan», dep kújingen jazba oqydym áleýmettik jeliden. Nege? Onyń sebebiniń biri – qazaqtyń kásip ıgerýge kerenaýlyǵynda tárizdi.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Qazaqtyń jylqytaný ilimi

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń «Uly da­­lanyń jeti qyry» atty maqalasynda, «Atqa miný mádenıeti men jylqy sharýashylyǵy jer júzine Uly daladan taraǵan» degen toqtamdy pikir aıtylypty. Rasynda da, Elbasy atap ótkendeı jylqy mádenıeti men atty miniske úıretýdiń dara tehnologıasy uly dalada qalyptasqany anyq. Iаǵnı, jylqy mádenıetiniń san ǵasyrlyq qalyptasý, damý kezeńderi bıologıalyq jolmen júrgizilgen. Qazirgi tilmen aıtsaq, jylqytaný kóshpeli qoǵamnyń álmısaqtan qanyna sińgen tól óneri hám genetıkalyq jadysynyń keremet týyndysy.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tańǵajaıyptary

О́tken joly jazǵan baǵanymyzda («EQ», 21.11.18) Táýelsizdiktiń arqasynda qazaq jastarynyń sporttyń elıtalyq túrlerinen álemdik dodalarda tek sońǵy jyldary ǵana top jaryp jatqan birneshe mysaldaryn keltirgen edik. Sonymen birge qazaq ánderimen, ulttyq áýenmen álemdi aýzyna qaratyp júrgen ánshilerimiz týraly da jazǵanbyz. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Jekemenshik teatrlar jaıy

Jalpy, kez kelgen halyqtyń mádenıeti men rýhanı damý deńgeıi teatr salasyndaǵy jetistikterimen ólshenetini tarıhtan málim. О́rkenıetti memleketterdegi bir ǵana qalanyń ózinde teatr sany 200-den asyp jyǵylatyndyǵy sonyń buljymas dáleli bolsa kerek-ti.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу