Такси мен «тәбет»

Астанадағы автобустардың қыз­мет көрсету сапасы жайлы мақала шық­қан­нан кейін («Қоғамдық көлік және жолаушы мәдениеті», «Егемен Қазақ­стан», 7 қыркүйек, 2017 жыл) бірнеше оқырман хабарласып, «Так­сист болып бір-екі күн жұмыс істеп көріңізші, біраз мәселеге қанығар едіңіз» деп ой тастады. 

Егемен Қазақстан
20.09.2017 112

«Менің ондай қызмет түрімен айналысуыма рұқ­сатым да, құқым да жоқ» деп едім, «Астананың көшелерінде ызғытып жүрген таксистердің қаншасында рұқ­сат қағаз бар екен?» деп өзіме қарсы сұрақ қойды. Сөйтіп, оқырман­дар­дың өтінішін аяқасты еткім кел­мей, сенбі-жексенбі күндері төрт-бес сағат «таксист» болуыма тура келді. 

Көлігімнің белдеуінде, не үстінде «такси» екенін айғақтайтын белгі жоқ болғаннан шығар, әйтеуір, бірінші күні Абай көшесі бойындағы көлік тұрағында бір жарым сағат уақытым босқа кетті. Ешкім жақындамайды. Шыдамым таусылған соң Абай көшесінің бойымен төмен қарай қозғалғаным сол еді, Уәлиханов көшесінің қиылысына жетер-жетпес тұста жап-жас қыздың қол көтеріп тұрғанын байқадым. Екі аралықта бес-алты метрдей бар еді, кенет қайдан келе қалғанын байқамай қалдым, дәл алдыма «Жигули» автокөлігі жарығын жарқ-жұрқ еткізіп тоқтай қалды. Мен қапелімде сасқалақтап, тежегішті басып үлгердім. Жол тәртібін бұзған жүргізушінің қылығына наразылығымды білдіріп, қос қолымды көтерген едім, байқамағандай болды. Санаулы секундтардан соң жарығы жарқылдаған «Жигули» жолаушы қызды отырғызып алып, алға қарай жылжи берді. «Таксист» болып жұмысымды бастаған бірінші күнгі алғашқы жолаушымды осылайша көз алдымда «қағып алып кетті». Сол күні көзім жетті, Астанада таксистер жолаушыларды күтіп бір орнында тапжылмастан телміріп тұрмайтын болып шықты. Көше бойлап жүріп отырып, қол көтеріп тұрған жолаушыны байқаса, соған тезірек жетуге ұмтылады. Кейде жол-көлік апатының болып жататыны да осыдан. Тіпті кей жағдайда бір жолау­шы үшін екі-үш таксидің «кезекке» тұраты­нын байқадым. Жолаушылар да әккі болып алған ба деймін, кезекте тұрған таксис­терді байқаған соң жолақысын да азайтуға тырысады екен. Екі-үш таксидің біреуі оның айтқан бағасына, амал жоқ, келісе­тінін біледі. Олар келіспеген күннің өзінде араға бір-екі минут салып басқа такси­лер жетіп келеді. Осыны біліп алған жолаушылардың «қып-қызыл саудаға» баратынын көрдім. «Келіспесеңіз, басқа таксиге мінемін» деп қасқайып тұрады. Жолақы демекші, маған кездескен жолау­шылардың, қаланың қай бұрышы болсын, айтқан бағасы біркелкі – 500 теңге. 

– «Азия-парк» – 500 ...
– «Думан» – 500 теңге...
– Темір жол вокзалына 500 теңгеге апарасыз ба?

Кейде осы ақшаға төрт жолаушы салонды толтырып, мініп алады. Айтқан жеріне апарып тастайсың. Бақсам, көп таксистер 500 теңге үшін үш-төрт жолау­шыны мінгізе бермейтін болып шықты. Жолаушылар да қуланып алған-ау шамасы. Өйткені автобусқа отырса төрт адамға 360 теңге кетеді, одан да 500 теңгеге таксимен барғанды қалайды екен. 

Жарайды, мұның бәрі күнкөріс­тің, нәпақа табудың қам-қарекеті дейік. Қазақстанның бас қаласы – Астананың ана тұсында, мына бұрышында қол көтеріп тұрған жолаушылардың тұрысы, сіздерге қайдам, мен үшін өте ерсі көрінді. Тіпті, кейбіреулер теріс қарап қол көтеріп тұрады ғой. Заман алға озды. Байланыс түрлері көп.Таксиді тез арада шақырудың да түрлі жолдары бар. Керек десеңіз, қазір үлкеннің де, кішінің де қолында – смартфон. Такси шақыруға қолайлы интернет жүйесі бар. Басқа жақты айтпағанның өзінде, Павлодар, Қостанай, тағы басқа қалаларда такси шақырған заматта, лезде келе қалады. Әлде мұндай қызметтің құны көшеде қол көтеріп тоқтатқан таксимен салыстырғанда қымбат па? Онда тиісті мекемелер бұл мәселені шешудің жолын қарастырғаны жөн.

Астана қалалық ішкі істер департаменті такси жүргізушілердің қызметін тәртіпке келтіру мақсатында 12 қыркүйектен бас­тап заңсыз жолаушылар тасымалдайтын такси жүргізушілеріне ескерту беру үшін айлық жариялап отыр. Бұл – көлік жүргізушілерімен бірге жолаушыларға да құлаққағыс. Себебі елордада жолаушы тасымалдаумен айналысып жүрген жүргізушілердің көбінің көлігі ескі. Техни­калық талаптарға сай емес. Оның үстіне көлік иелері күн сайын медициналық тексеруден өтпейді. Осының бәрі адам өмірі үшін өте қауіпті. Сондықтан айлық барысында әкімшілік полиция, көліктік бақылау инспекциясы мен мемлекеттік кірістер департаменті және басқа да мекемелер келеңсіздіктердің алдын алу мақсатында жұмыла жұмыс істеуге кірісіп отыр. Басты мақсат – жолаушы тасымалдаумен айналысатындардың жұмысы заң аясында болуы тиіс. Енді көшенің кез келген тұсында тоқтай қалып, жол қозғалысына кедергі келтіруге, жолау­шы тасымалдаумен заңсыз айна­лысуға, автобустарға арналған жолақ бойымен жүйіткуге шектеу қойылмақ. Тәртіп бұзған жүргізушілер айыппұл төлейтін болады. Ал – такси қызметінің құнына байланысты Астана қаласы жүргізу­шілер қауымдастығы тарифтерді қайта қарастырмақ.

Яғни жолаушы тасымалдап, нәпақа тапқыңыз келсе, енді заң мен тәртіпке бағынуыңызға тура келеді.

Ғалым ОМАРХАН,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

22.02.2018

Ұлттық банк басшысы теңге бағамына қатысты болжам жасады

22.02.2018

Тараздағы «Жеңіс» саябағы қайта жаңғыртылады

22.02.2018

Ақышев: Теңге жыл басынан бері 4%-ға нығайды

22.02.2018

Атырау облыстық театрына «Академиялық» мәртебе салтанатты түрде табысталды

22.02.2018

Мейірбек Сұлтанхан «Астана – биік төрім, Қызылорда – туған жерім!» республикалық айтыста жеңімпаз атанды

22.02.2018

Шетелдік ЖОО-лардың қазақстандық студенттерге қызығушылығы жоғары

22.02.2018

Атырауда мемлекеттік туды 91 метр биіктікке көтереді

22.02.2018

Оңтүстікте тағы үш аудан құру ұсынылды

22.02.2018

Қазақстан – БҰҰ: өзара әріптестіктің серпінді жолы

22.02.2018

Арал – Орталық Азияға ортақ мәселе

22.02.2018

Серпінді даму жолында

22.02.2018

Экология жылы қоршаған ортаны қорғауға көмектесе ме?

22.02.2018

Бард ақынның бастауы

22.02.2018

Алматы қаласының әкімі халық алдында есеп берді

22.02.2018

Даму үшін әділдік ауадай қажет

22.02.2018

Халық өз Баян сұлуын іздейді

22.02.2018

Қарағандылық тәртіп сақшылары аяғы ауыр ананың өмірін сақтап қалды

22.02.2018

Конфессияаралық диалогтың қазақстандық алаңы

22.02.2018

Буын биінің білгірі

22.02.2018

Шығыста ауыл балабақшасы айрықша ойыншықпен қамтылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Даму үшін әділдік ауадай қажет

Әділдік қашанда адамзаттың арманы болып келеді. Жасыратыны жоқ, кейде бір ұжым түгілі, бір отбасының өзінде әділдік кемшін қалып жатады. Осындай жағдайда оның тұтас мемлекетте орнауы орындалмас армандай көрінетіні рас.

Зарема ШӘУКЕНОВА, ҰҒА корреспондент-мүшесі

Конфессияаралық диалогтың қазақстандық алаңы

Атақты америкалық саясаттанушы Самуэль Хантингтон 1996 жылы өзінің әлемдік ғылыми қоғамдас­тық арасында кең талқылауға түс­кен «Өркениеттер қақтығысы және әлемдік тәртіптің трансформациясы» атты кітабын жарыққа шығарды. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Қайтқан малда қайыр бар

Осының алдында газет бетінде жарияланған «Бай бол­­саң, халқыңмен бол!» атты мақа­ламызда («Егемен Қазақстан», 09.02. 2018 жыл) меншік иелері­нің елімізден астыртын жолдар арқылы шығарып әкетіп жатқан капиталының түбі оларға қайыр бермейтіндігін, қазіргі күні Батыс әлемінде жүріп жатқан саяси-эко­номикалық үдерістердің екпі­німен бұл қаржылар сол жақ­тың өзінде ерте ме, кеш пе, қақпан­ға түсірілетіндігін, ал оның идеологиясы қазірдің өзінде әзір екендігін жазған едік. 

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Халық тәжірибесі – құндылық

Елшіл қайраткер Смағұл Сәдуақасұлы «Сәрсенбек» атты романында (1922) бас қаһармандарының аузынан «Қазақ неше жылда нағыз Жапониядай болады», «Қазақ Жапония секілді болу үшін өзінің елдігі өзінде болу керек», «Мыңдаған, миллиондаған қазақтар жұмысшы болып істесе, өз жерінің байлығының рахатын көрген емей немене?! Бұл дегенің адам айтқысыз жаңару болар еді» дейтін пікірлер айтқызады. Ел келешегінің мүбәрак жолын меңзеген нұсқа сөз деп қабылдаған дұрыс.

Бекен ҚАЙРАТҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Жүздік құрылымда рулық үлес жоқ

Жақында танымал антрополог-академик Оразақ Смағұловтың «Қазақ халқының шығу тегі» атты еңбегі жарыққа шықты. Туындыда қазақ халқы осыдан қырық ғасыр бұрын Еуразия даласында дара этнос ретінде қалыптасқаны физикалық антропология арқылы дәлелденіпті. 

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу