Такси мен «тәбет»

Астанадағы автобустардың қыз­мет көрсету сапасы жайлы мақала шық­қан­нан кейін («Қоғамдық көлік және жолаушы мәдениеті», «Егемен Қазақ­стан», 7 қыркүйек, 2017 жыл) бірнеше оқырман хабарласып, «Так­сист болып бір-екі күн жұмыс істеп көріңізші, біраз мәселеге қанығар едіңіз» деп ой тастады. 

Егемен Қазақстан
20.09.2017 88

«Менің ондай қызмет түрімен айналысуыма рұқ­сатым да, құқым да жоқ» деп едім, «Астананың көшелерінде ызғытып жүрген таксистердің қаншасында рұқ­сат қағаз бар екен?» деп өзіме қарсы сұрақ қойды. Сөйтіп, оқырман­дар­дың өтінішін аяқасты еткім кел­мей, сенбі-жексенбі күндері төрт-бес сағат «таксист» болуыма тура келді. 

Көлігімнің белдеуінде, не үстінде «такси» екенін айғақтайтын белгі жоқ болғаннан шығар, әйтеуір, бірінші күні Абай көшесі бойындағы көлік тұрағында бір жарым сағат уақытым босқа кетті. Ешкім жақындамайды. Шыдамым таусылған соң Абай көшесінің бойымен төмен қарай қозғалғаным сол еді, Уәлиханов көшесінің қиылысына жетер-жетпес тұста жап-жас қыздың қол көтеріп тұрғанын байқадым. Екі аралықта бес-алты метрдей бар еді, кенет қайдан келе қалғанын байқамай қалдым, дәл алдыма «Жигули» автокөлігі жарығын жарқ-жұрқ еткізіп тоқтай қалды. Мен қапелімде сасқалақтап, тежегішті басып үлгердім. Жол тәртібін бұзған жүргізушінің қылығына наразылығымды білдіріп, қос қолымды көтерген едім, байқамағандай болды. Санаулы секундтардан соң жарығы жарқылдаған «Жигули» жолаушы қызды отырғызып алып, алға қарай жылжи берді. «Таксист» болып жұмысымды бастаған бірінші күнгі алғашқы жолаушымды осылайша көз алдымда «қағып алып кетті». Сол күні көзім жетті, Астанада таксистер жолаушыларды күтіп бір орнында тапжылмастан телміріп тұрмайтын болып шықты. Көше бойлап жүріп отырып, қол көтеріп тұрған жолаушыны байқаса, соған тезірек жетуге ұмтылады. Кейде жол-көлік апатының болып жататыны да осыдан. Тіпті кей жағдайда бір жолау­шы үшін екі-үш таксидің «кезекке» тұраты­нын байқадым. Жолаушылар да әккі болып алған ба деймін, кезекте тұрған таксис­терді байқаған соң жолақысын да азайтуға тырысады екен. Екі-үш таксидің біреуі оның айтқан бағасына, амал жоқ, келісе­тінін біледі. Олар келіспеген күннің өзінде араға бір-екі минут салып басқа такси­лер жетіп келеді. Осыны біліп алған жолаушылардың «қып-қызыл саудаға» баратынын көрдім. «Келіспесеңіз, басқа таксиге мінемін» деп қасқайып тұрады. Жолақы демекші, маған кездескен жолау­шылардың, қаланың қай бұрышы болсын, айтқан бағасы біркелкі – 500 теңге. 

– «Азия-парк» – 500 ...
– «Думан» – 500 теңге...
– Темір жол вокзалына 500 теңгеге апарасыз ба?

Кейде осы ақшаға төрт жолаушы салонды толтырып, мініп алады. Айтқан жеріне апарып тастайсың. Бақсам, көп таксистер 500 теңге үшін үш-төрт жолау­шыны мінгізе бермейтін болып шықты. Жолаушылар да қуланып алған-ау шамасы. Өйткені автобусқа отырса төрт адамға 360 теңге кетеді, одан да 500 теңгеге таксимен барғанды қалайды екен. 

Жарайды, мұның бәрі күнкөріс­тің, нәпақа табудың қам-қарекеті дейік. Қазақстанның бас қаласы – Астананың ана тұсында, мына бұрышында қол көтеріп тұрған жолаушылардың тұрысы, сіздерге қайдам, мен үшін өте ерсі көрінді. Тіпті, кейбіреулер теріс қарап қол көтеріп тұрады ғой. Заман алға озды. Байланыс түрлері көп.Таксиді тез арада шақырудың да түрлі жолдары бар. Керек десеңіз, қазір үлкеннің де, кішінің де қолында – смартфон. Такси шақыруға қолайлы интернет жүйесі бар. Басқа жақты айтпағанның өзінде, Павлодар, Қостанай, тағы басқа қалаларда такси шақырған заматта, лезде келе қалады. Әлде мұндай қызметтің құны көшеде қол көтеріп тоқтатқан таксимен салыстырғанда қымбат па? Онда тиісті мекемелер бұл мәселені шешудің жолын қарастырғаны жөн.

Астана қалалық ішкі істер департаменті такси жүргізушілердің қызметін тәртіпке келтіру мақсатында 12 қыркүйектен бас­тап заңсыз жолаушылар тасымалдайтын такси жүргізушілеріне ескерту беру үшін айлық жариялап отыр. Бұл – көлік жүргізушілерімен бірге жолаушыларға да құлаққағыс. Себебі елордада жолаушы тасымалдаумен айналысып жүрген жүргізушілердің көбінің көлігі ескі. Техни­калық талаптарға сай емес. Оның үстіне көлік иелері күн сайын медициналық тексеруден өтпейді. Осының бәрі адам өмірі үшін өте қауіпті. Сондықтан айлық барысында әкімшілік полиция, көліктік бақылау инспекциясы мен мемлекеттік кірістер департаменті және басқа да мекемелер келеңсіздіктердің алдын алу мақсатында жұмыла жұмыс істеуге кірісіп отыр. Басты мақсат – жолаушы тасымалдаумен айналысатындардың жұмысы заң аясында болуы тиіс. Енді көшенің кез келген тұсында тоқтай қалып, жол қозғалысына кедергі келтіруге, жолау­шы тасымалдаумен заңсыз айна­лысуға, автобустарға арналған жолақ бойымен жүйіткуге шектеу қойылмақ. Тәртіп бұзған жүргізушілер айыппұл төлейтін болады. Ал – такси қызметінің құнына байланысты Астана қаласы жүргізу­шілер қауымдастығы тарифтерді қайта қарастырмақ.

Яғни жолаушы тасымалдап, нәпақа тапқыңыз келсе, енді заң мен тәртіпке бағынуыңызға тура келеді.

Ғалым ОМАРХАН,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

22.10.2017

Студенттерге арналған «Ұлы дала жастары» жобасы іске қосылды

22.10.2017

Қостанайда полицейлер көкпар тартты

22.10.2017

Жанат Жақиянов жеңіліп қалды

21.10.2017

«Хабар» агенттігі БАҚ өкілдері арасында дәстүрлі футбол турнирін өткізеді

21.10.2017

Кенияда журналистер мінген тікұшақ көлге құлады

21.10.2017

5,5 пайыздық мөлшерлемемен несие бере бастады

21.10.2017

Роналду жылдың ең үздік футболшысы атанды

21.10.2017

Мешітті тонаған азамат ұсталды

21.10.2017

Кәсіпкерлер палатасы есеп берді

21.10.2017

Қазақ романсиадасына 20 жыл

21.10.2017

Қырғыз саясаткері Нұрсұлтан Назарбаевқа өтініш білдірді

21.10.2017

Сарыағаштық шаруалар қайта өңдеу ісін жандандыра бастады

21.10.2017

Газ келді. Қосуда қиындық бар

21.10.2017

Рухани келісім – бейбітшілік негізі

21.10.2017

Ауғанстан мешіттеріндегі жарылыстан құрбандар саны артуда

21.10.2017

Түркияда Қазақстан мәдениеті мен киносының күндері

21.10.2017

Қостанайда құқық қорғау қызметтері орталығы ашылды

21.10.2017

Қарттар үйіне көтеру құрылғысын тарту етті

21.10.2017

Қостанайда полицейлер көкпар тартты

20.10.2017

Қазақстанның Қауіпсіздік Кеңесінде кадрлық өзгерістер болды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Кімді тұлға тұтамыз?

Баяғының жастарына «Мен өмір­ден өзімді іздеп жүрмін» деп сөйлеу тән болатын... Жақында Америкада оқып жүрген қазақ­стандық жас өреннің пікірін тыңдап көруге тура келді.

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Дауыл алдындағы тыныштық болып жүрмесін

Төрткүл дүниені тығырыққа тіреген 2008 жылғы жаһандық қаржы дағдарысы мен 2009 жылғы «ұлы рецессиядан» енді ғана оңала бастаған әлем экономикасы 2016 жылдан бастап баяу да болса тұрақты даму бағытына бет бұрды.

Бақытгүл САЛЫХОВА, педагогика ғылымдарының кандидаты

Шексіз білім

«Білім шексіз бе, әлде білімнің шегі бар ма?» деген сұраққа жа­­уап­ іздеп жүріп, Оксфорд уни­вер­ситетінің профессоры, матема­тик Мар­кус дю Сотойдың «Біз нені біле алмаймыз: білім шегіне сая­хат» («What we cannot know») ат­ты кітабын сатып алдым. Про­фес­сор бұл кітабында нөлден бас­­­тап жетіге дейінгі межені бел­гілейді. Нөлінші межені «Белгілі, бірақ белгісіз» әлде «Белгілі, бірақ бей­мәлім» деген дұрысырақ па?­ Біз біле­тін нәрседен бастап еш­қашан біле алмайтынға, ал одан шек­сіздікке дейінгіні тұспалдайды. Біз нені білмейміз және нені біле ал­маймыз? 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Ұялы байланыс: ұтқан кім, ұтылған кім?

Бүгінде ұялы телефонды пайдалан­байтын адам кемде-кем. Олай болса осынау ертелі-кеш қолымыздан тастамай «рахатын» көріп жүрген игілік үшін кімдерге қанша ақша санап береді екенбіз?  

Талғат СҮЙІНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Қарсылық па, таршылық па?

«Біреу Алматыға бір «КамАЗ» сәбіз әкеліп төгіп, елге тегін таратты» деген хабардың шығуы мұң екен, веб-сайттар ақырғы жаңа­лықтың айналасына шыбындай үймеледі. 

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу