Такси мен «тәбет»

Астанадағы автобустардың қыз­мет көрсету сапасы жайлы мақала шық­қан­нан кейін («Қоғамдық көлік және жолаушы мәдениеті», «Егемен Қазақ­стан», 7 қыркүйек, 2017 жыл) бірнеше оқырман хабарласып, «Так­сист болып бір-екі күн жұмыс істеп көріңізші, біраз мәселеге қанығар едіңіз» деп ой тастады. 

Егемен Қазақстан
20.09.2017 115

«Менің ондай қызмет түрімен айналысуыма рұқ­сатым да, құқым да жоқ» деп едім, «Астананың көшелерінде ызғытып жүрген таксистердің қаншасында рұқ­сат қағаз бар екен?» деп өзіме қарсы сұрақ қойды. Сөйтіп, оқырман­дар­дың өтінішін аяқасты еткім кел­мей, сенбі-жексенбі күндері төрт-бес сағат «таксист» болуыма тура келді. 

Көлігімнің белдеуінде, не үстінде «такси» екенін айғақтайтын белгі жоқ болғаннан шығар, әйтеуір, бірінші күні Абай көшесі бойындағы көлік тұрағында бір жарым сағат уақытым босқа кетті. Ешкім жақындамайды. Шыдамым таусылған соң Абай көшесінің бойымен төмен қарай қозғалғаным сол еді, Уәлиханов көшесінің қиылысына жетер-жетпес тұста жап-жас қыздың қол көтеріп тұрғанын байқадым. Екі аралықта бес-алты метрдей бар еді, кенет қайдан келе қалғанын байқамай қалдым, дәл алдыма «Жигули» автокөлігі жарығын жарқ-жұрқ еткізіп тоқтай қалды. Мен қапелімде сасқалақтап, тежегішті басып үлгердім. Жол тәртібін бұзған жүргізушінің қылығына наразылығымды білдіріп, қос қолымды көтерген едім, байқамағандай болды. Санаулы секундтардан соң жарығы жарқылдаған «Жигули» жолаушы қызды отырғызып алып, алға қарай жылжи берді. «Таксист» болып жұмысымды бастаған бірінші күнгі алғашқы жолаушымды осылайша көз алдымда «қағып алып кетті». Сол күні көзім жетті, Астанада таксистер жолаушыларды күтіп бір орнында тапжылмастан телміріп тұрмайтын болып шықты. Көше бойлап жүріп отырып, қол көтеріп тұрған жолаушыны байқаса, соған тезірек жетуге ұмтылады. Кейде жол-көлік апатының болып жататыны да осыдан. Тіпті кей жағдайда бір жолау­шы үшін екі-үш таксидің «кезекке» тұраты­нын байқадым. Жолаушылар да әккі болып алған ба деймін, кезекте тұрған таксис­терді байқаған соң жолақысын да азайтуға тырысады екен. Екі-үш таксидің біреуі оның айтқан бағасына, амал жоқ, келісе­тінін біледі. Олар келіспеген күннің өзінде араға бір-екі минут салып басқа такси­лер жетіп келеді. Осыны біліп алған жолаушылардың «қып-қызыл саудаға» баратынын көрдім. «Келіспесеңіз, басқа таксиге мінемін» деп қасқайып тұрады. Жолақы демекші, маған кездескен жолау­шылардың, қаланың қай бұрышы болсын, айтқан бағасы біркелкі – 500 теңге. 

– «Азия-парк» – 500 ...
– «Думан» – 500 теңге...
– Темір жол вокзалына 500 теңгеге апарасыз ба?

Кейде осы ақшаға төрт жолаушы салонды толтырып, мініп алады. Айтқан жеріне апарып тастайсың. Бақсам, көп таксистер 500 теңге үшін үш-төрт жолау­шыны мінгізе бермейтін болып шықты. Жолаушылар да қуланып алған-ау шамасы. Өйткені автобусқа отырса төрт адамға 360 теңге кетеді, одан да 500 теңгеге таксимен барғанды қалайды екен. 

Жарайды, мұның бәрі күнкөріс­тің, нәпақа табудың қам-қарекеті дейік. Қазақстанның бас қаласы – Астананың ана тұсында, мына бұрышында қол көтеріп тұрған жолаушылардың тұрысы, сіздерге қайдам, мен үшін өте ерсі көрінді. Тіпті, кейбіреулер теріс қарап қол көтеріп тұрады ғой. Заман алға озды. Байланыс түрлері көп.Таксиді тез арада шақырудың да түрлі жолдары бар. Керек десеңіз, қазір үлкеннің де, кішінің де қолында – смартфон. Такси шақыруға қолайлы интернет жүйесі бар. Басқа жақты айтпағанның өзінде, Павлодар, Қостанай, тағы басқа қалаларда такси шақырған заматта, лезде келе қалады. Әлде мұндай қызметтің құны көшеде қол көтеріп тоқтатқан таксимен салыстырғанда қымбат па? Онда тиісті мекемелер бұл мәселені шешудің жолын қарастырғаны жөн.

Астана қалалық ішкі істер департаменті такси жүргізушілердің қызметін тәртіпке келтіру мақсатында 12 қыркүйектен бас­тап заңсыз жолаушылар тасымалдайтын такси жүргізушілеріне ескерту беру үшін айлық жариялап отыр. Бұл – көлік жүргізушілерімен бірге жолаушыларға да құлаққағыс. Себебі елордада жолаушы тасымалдаумен айналысып жүрген жүргізушілердің көбінің көлігі ескі. Техни­калық талаптарға сай емес. Оның үстіне көлік иелері күн сайын медициналық тексеруден өтпейді. Осының бәрі адам өмірі үшін өте қауіпті. Сондықтан айлық барысында әкімшілік полиция, көліктік бақылау инспекциясы мен мемлекеттік кірістер департаменті және басқа да мекемелер келеңсіздіктердің алдын алу мақсатында жұмыла жұмыс істеуге кірісіп отыр. Басты мақсат – жолаушы тасымалдаумен айналысатындардың жұмысы заң аясында болуы тиіс. Енді көшенің кез келген тұсында тоқтай қалып, жол қозғалысына кедергі келтіруге, жолау­шы тасымалдаумен заңсыз айна­лысуға, автобустарға арналған жолақ бойымен жүйіткуге шектеу қойылмақ. Тәртіп бұзған жүргізушілер айыппұл төлейтін болады. Ал – такси қызметінің құнына байланысты Астана қаласы жүргізу­шілер қауымдастығы тарифтерді қайта қарастырмақ.

Яғни жолаушы тасымалдап, нәпақа тапқыңыз келсе, енді заң мен тәртіпке бағынуыңызға тура келеді.

Ғалым ОМАРХАН,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.06.2018

Ұлттық банк басшысы қазақстандықтарға валюта айырбастау бекеттеріне жүгірмеуге кеңес берді

21.06.2018

ҰБТ-2018: Алғашқы күні түлектердің 15,5 пайызы шекті ұпайды жинай алмады – Р.Әлімқұлов

21.06.2018

Жаңаөзенде балаларға арналған тегін ІТ сыныбы ашылды

21.06.2018

Ақтөбе облысында қаржы ұйымының озық технологиямен жабдықталған бөлімшесі қызмет көрсете бастады

21.06.2018

Солтүстік Қазақстанда журналистер спартакиадасы өтті

21.06.2018

Таразда тұңғыш рет трансплантациялық ота жасалды

21.06.2018

Б. Сағынтаев пен Ә. Жақсыбеков Түркістан қаласының облыс орталығы ретіндегі даму келешегімен танысты

21.06.2018

Түркістан - бүкіл түркі жұртының рухани астанасы - Сенат Төрағасы

21.06.2018

Алматының әкімі стартап-компанияларының өкілдерімен кездесті

21.06.2018

Еуропа лигасындағы қарсыластар анықталды

21.06.2018

«Жетісу» газетінің жарық көргеніне бір ғасыр толды

21.06.2018

Джокович үлкен тенниске қайта оралды

21.06.2018

Тайсон келесі кездесуін тамызда өткізеді

21.06.2018

Уилшер «Арсеналмен» қоштасады

21.06.2018

«Егемен академиясының» бірінші маусымынан видеорепортаж

21.06.2018

ӘЧ: «Неміс машинасы» атағын қорғай ала ма?

21.06.2018

ӘЧ: Тоналған фанаттар мен жаңарған рекордтар

21.06.2018

Алтынбек Абайұлы: Мақсатым – ақылды адамдарға арналған ұйым құру

21.06.2018

Түркістан облысы: Зиялы қауым не дейді?

21.06.2018

Шетел басылымдары. Түркістанды бауырлас халықтар да қолдайды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Александр ТАСБОЛАТОВ, «Егемен Қазақстан»

Ақты ақ, қараны қара деген ұтады -Александр ТАСБОЛАТ

Сотқа жүгінбейтін адам жоқ. Бірақ солардың дені «Мен сүттен ақ, судан тазамын» дейді. Яғни «Мен кінәлімін, мен ұры­мын, мен парақормын» деп ешкім айта қоймайды. Және тараптардың қай-қай­сының да сотта келтірген уәждері сенім­ді көрі­неді. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Астық шығымы неге артпайды?

Кейінгі жылдары еліміздің егін шаруашылығы саласына келіп жатқан жаңа технологиялардың нәтижесінде мұндағы еңбек өнімділігінің өсе бас­тағаны белгілі. 

Дархан ҚЫДЫРӘЛІ, «Егемен Қазақстан»

Түркістан – тамырластық тұғыры

Түркістан екі дүние есігі ғой, Түркістан ер түріктің бесігі ғой, Тамаша Түркістандай жерде туған, Түріктің Тәңірі берген несібі ғой!

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Әр қазаққа қажет ұстаным

Қазіргі өмір барысына ой жіберіп қараған кезде ақыл-ойымыздың тереңдігіне малданып, сезімтал аңғарғыштығымызды артықшылыққа балайтын жөніміз бар ма? Аға ұрпақ санатына қосылған ендігінің ақсақалы біздер қазақ сөзіне әкелген жаңалығымыз, яғни бейнелі тіркес­теріміз кәне дегенге кесімді жауап беру қиын-ау. Ұлғайыңқы тартқан осынау шағымызда қазақ қарияларының сөз саптау мәдениетін жиі-жиі еске алып, жадыда жаңғыртуға тырысатын дертке шалдықтық. 

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Арайланған, абаттанған Астанам!

Махамбет «Еділдің бойы ен тоғай, ел қондырсам деп едім» деп жалынды жырына қосқандай, бүгінде еңсесі биіктеген елорда көз алдымызда қанатын жайып, өсіп-өркендеп, сары даланың сәніне сән қосқан керім қалаға айналғаны анық.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу