Радиацияның өтінде болған қазақстандық солдаттардың мәселесі әділ шешілуі керек

Мәжілістегі «Нұр Отан» партиясы фракциясының мүшелері кезінде Семей ядролық сынақ полигоны аймағында әскери міндетін өтеп, радиацияның өтінде болған қазақстандық солдаттардың мәселесін айтып, бірнеше рет депутаттық сауал жолдады. 

Егемен Қазақстан
29.01.2018 1290

Атап айтқанда, 2009 жылғы 15 қазанда депутаттар С.Бычкова мен Н.Геллерт, 2016 жылдың 23 маусымында Г.Щегельский мен Н.Сабильянов Премьер-Ми­нистрдің атына, Денсаулық сақтау және әлеуметтік даму, Қорғаныс министрлерінің назарына осы мәселені жеткізген болатын. Алайда, халық арасында «атом солдаттары» деген атау алған бұл жандардың мәселесі осы күнге дейін шешілмей, оларға әлеуметтік жеңілдіктер жасалмай келеді. Ал олармен бірге әскери қызметін өтеген бұрынғы КСРО-ның басқа республикалардың тұрғындары мұндай жеңілдіктерге баяғыда қол жеткізген.

Біздің әскерилеріміздің мем­ле­кеттік жеңілдіктерге қол жет­­кізбей жүргендігінің басты себебі – 1992 жылғы 18 жел­тоқ­­санда қабылданған «Семей яд­ролық сынақ полигоны ай­ма­ғындағы сынақтардан зар­дап шеккен азаматтарды әлеу­мет­тік қолдау» туралы Заңда мін­детті әскери қызметін өтеп жүрген жандар туралы нақты айтылмаған. Ал 1995 жылдың 28 сәуірінде қабылданған «Ұлы Отан соғысына қатысушы және оларға теңестірілген азаматтарға жеңілдіктер беру және әлеумет­тік қорғау» туралы Заңға да аталмыш категорияның азаматтары енгізілмеген. Сонымен қа­тар өзінің құзыретімен осы Заң­ның негізінде жеңілдіктер алатын жандарды белгілейтін өкілетті мемлекеттік органдар да осынау жандардың айрықша тәуекелде болғанына қарамай олар­д­ың тізімге енгізілуін нақ­ты атамаған. Осы заңның 6-бабында тек: «...ядролық сынақтар мен ойындарға тікелей қатысқан адамдар» деген сөздер жазылған. Ал енді осы заңның 10-бабында ядро­лық сынақтар мен ойын­дар­­­ға қатысқандығын адамдар анық­­­т­амалар, әскери билеттері ар­­­қы­лы дәлелдейді делінген. Мә­се­­ленің бәрі осы анықтамаға тіре­леді, өйткені оны беретін Ресей Қорғаныс министрлігінің Орталық архиві. Осы архивтің бұған дейін­гі жауабы былай: «Справки о непосредственном участии в испытаниях ядерного оружия граждан других государств выдаются на основании имеющихся в вой­сковой части 31600 архивных материалов Семи­палатинского полигона. Центральный архив министер­ства обороны Российской Фе­дерации в соответствии с директивой Министра обороны выдает справки только о прохождении службы и мес­те дислокации воинской части. Данными об участии воинских частей в испытаниях ядерного оружия архив не располагает».

Ал азаматтарымыз 31600-ші әскери бөлімнен анықтама әкел­се, оны біздің өкілетті органдарымыз жеңілдік беруге негіз болатын құжат деп қабыл­да­майды. Осының салдарынан ядро­лық сынақтардың өтінде болып, әскери міндетін атқарған біздің азаматтарымыз өздеріне тиесілі жеңілдіктер мен арнайы мемлекеттік өтемақыға ұзақ жыл­дар бойы қол жеткізе алмай жүр. Өкілетті орган оларға анық­т­ама әкел дейді, ал анықтама бере­тін архив әскери бөлімге сіл­тейді, ал әскери бөлімнің аны­қ­­тамасын біздікілер құжат деп қабылдамайды. Сөйтіп адамдарды «сен салар да, мен салар қылып» әуреге салып қойған.

Біз осы мәселелерді айтып, Премьер-Министр Бақытжан Сағынтаевтың атына кезекті рет депутаттық сауал жолдадық. Онда Еңбек және халықты әлеу­меттік қорғау және Қорғаныс министр­ліктері бірлесе отырып, осы мәселені шешетін тетікті әзірлеу керектігі ұсынылды. Бұл мәселенің шешімі – аса қауіпті тәуекелді ортада өздері­нің әскери міндетін өтеген қазақстандық жауынгерлердің алдында әділетті шешім болар еді.

Светлана БЫЧКОВА,

Мәжіліс депутаты

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

23.05.2018

Жаңа технологиялар өміріміздің ажырамас бөлігіне айналды - Дариға Назарбаева

23.05.2018

Ақтаудағы «Оңалту және әлеуметтендіру орталығына» жаңа ғимарат қажет

23.05.2018

Семей орманын тәулік бойы қадағалайтын жаңа жүйе орнатылмақ

23.05.2018

Курчатовта «Токамак ITER» құрылысын бастау үшін жаңа жобалар ашылмақ

23.05.2018

Веложарыстың жеңімпаздары «Вуэльта» көпкүндігіне барады

23.05.2018

Ертіс өзенінің жағасында көне күн обсерваториясы болған

23.05.2018

«Нұршашу» би ансамблі Еуропадан жүлдемен оралды

23.05.2018

Астанада дауыл ескертуі жарияланды

23.05.2018

«Хат қоржын»

23.05.2018

Астанада «Ұйғыр мұқамының сарыны» атты еске алу кеші өтті

23.05.2018

«Шолпан» хореографиялық ансамблінің құрылғанына 25 жыл

23.05.2018

Мақатаевтың поэзиясына жазылған әндер: «Мұқаң тірі болса, не айтар еді?»

23.05.2018

Жаңартылған білім жүйесінің артықшы­лы­ғы неде?

23.05.2018

Қостанайдың кей аудандарында түлектердің ҰБТ-ға қатысуы 50 пайыздан аспайды

23.05.2018

Марк Цукерберг Еуропарламент алдында есеп берді

23.05.2018

Есімі елдің есінде: Әбубәкір Әлиұлы

23.05.2018

Мектеп вальсі туралы ой

23.05.2018

Ахмет Бай­тұр­сынұлының балалық шағы өткен үйі қалпына келтіріледі

23.05.2018

Алматыда дәстүрлі «Фа­раби оқулары» өтті

23.05.2018

«Рухани қазына» фестивалінің үздіктері анықталды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Мектеп вальсі туралы ой

Соңғы қоңырау – мектеп бітіруші түлектердің жанын тербететін аяулы сәт. Алабұртқан сезім, алып-ұшқан арман, үміт пен күдік. Одан өзге? Мектеп вальсі. Иә, мектеп вальсі туралы әр жүрек түкпірінде жазылмаған бір-бір шығарма бар шығар. Бұл – мектеп қабырғасымен, дос-құрбылармен ғана қоштасу емес, іште бұғып жатқан мөлдір, алғашқы алақұйын сезімдермен де қоштасу.

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Қызғаныш деген қызыл ит

Заты адам баласымен бірге жасасып келе жатқан, көнермес те көгер­мес сезімдердің бірі – қызғаныш. Адам­ның көзіне шел қапта­та­тын қара қыз­ға­ныштардан кекшілдік пен күн­шілдік, бақас­тық пен бақталастық қоз­дап, неше түрлі қылмыстар жасалып жата­ты­ны да ешкімге құпия емес. 

Талғат СҮЙІНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Алматының алмасы. Шырын қайда?..

Алматы жұрты күнде жауған жауын­мен, түнде ұрған суықпен жағаласып жүріп Алатаудың бөктеріндегі биылғы алма бақ гүл шашқан көркем шақтан көз жазып қалған сыңайлы. Содан ба екен, біреу «Биыл алма гүлдеді ме?» десе, біреу «Биыл өзі алма бола ма?» дейді қамығып. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Рух көтерудің жолы

Кейінгі өскелең жас ұрпақты патриот­тық рухта қалай тәрбиелейміз, ертеңгі ел қорғар өрендеріміздің бойына отаншылдық пен патриотизмді, елге, жерге деген сүйіс­пен­шілік сезімін  қалыптастырып, келешекте ержүрек, батыл болып өсулері үшін не істеуіміз керек деп,  жастардың ертеңгі тағдыры мен таңдауына жиі бас ауыртып, жанымыздың жабырқап жататыны рас.

Қамбар Ахмет,

Каспий мен Қара теңіздерді жалғау кімге тиімді?

Мамырдың екінші онкүндігінде ақпарат һәм саясат алаңында қызу тал­қыланған тақырыптың бірі – Қазақ­стан Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың Каспий мен Қара теңіздің арасын жал­ғайтын «Еуразия» каналын салу жөніндегі пікірі болды. 

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу