Қазақстан өз мүмкіндіктерін тиімді пайдалануда

Қытайдың «Бір жол – бір белдеу» бастамасы аясында Қазақстанға салған инвестициясы өзін-өзі ақтап, АҚШ және жаһандық басқа да инвесторлардың Орталық Азияға қызығушылығын оятты.

Егемен Қазақстан
12.02.2018 193

Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев 16 қаңтардағы Ақ үйге сапа­рында екі ел арасында қарым-қатынастың жаңа кезеңі басталғанын мәлім­деген-ді. Сол күні іскерлік дөңге­лек үстел барысында америкалық компаниялар Қазақстанмен құны 7,5 миллиард долларлық 20 коммерциялық келісімшарт жасады.

БАҚ-қа жасалған ортақ мәлімде­меде айтылған әріптестіктің маңыз­ды үш бағытының бірі – ауыл шаруа­шылығы. Қытай мен Қазақстанның бұл саладағы тауар айналымы өсіп келеді. Орталық Азияда өндірілген өнімдер Қытайға темір жол және бес жыл б­ұрын аймақтағы ауқымды даму бағ­дар­ла­масы аясында салынған құрғақ порт арқылы жеткізіледі.

«Қазақтар үшін Қытайда бидай, көкөніс және сиыр етіне арналған ауыл шаруашылығы нарығының ашылуы өте тиімді болды», дейді АҚШ-тың Атлан­тикалық кеңес зерттеу орт­алы­ғының бас сарапшысы Дэвид Мер­кель. Сон­дай-ақ ол «Бір жол – бір бел­деу» бас­тамасы аясында салынған инфра­құ­ры­лым­ның нәтижесінде инвестиция жасауға қолайлы нарық қалыптасты», дейді.

Оның айтуынша, Қазақстан тарапы Қытаймен байланыстағы табысын америкалық инвесторлар аймақ үшін ғана емес, Қытайдың және оның ай­наласындағы елдердің нарығына шығу жолы ретінде тиімді пайдаланады.

«Бір жол – бір белдеу» бастамасы аясында Қытай Сиань секілді бір­қа­тар қалаларда ішкі порттар салды. Олар Қазақстанмен темір жол ар­қ­ылы байланысқан және алдағы уақытта Еуропаға дейін ұзартылмақ. Транзиттік желі шығысқа қарай да созылған. Былтыр Қазақстан тарапы Орталық Азия мен Қытайдың шығыс жағалауын жалғап жатқан темір жол арқылы Вьетнамға бидайдың алғашқы партиясын жіберді.

«Бір жол – бір белдеу» бойынша ашылған темір жолдардың тиімділігін қытайлық кәсіпкерлер де көріп отыр. Қазақстан Үкіметінің деректеріне сай, кейінгі он жылда Қытай тарапы елге 14 миллиард доллар инвестиция құйған.

«Сиань Интернэшнл Инлэнд Порт Малтимодл Транспортэйшн» компаниясының маркетинг менеджері Жи Гайдың деректері бойынша, 2017 жылы Сиань қаласынан Орталық Азияға темір жол арқылы құны 1,3 миллиард юань (210 миллион доллар) болатын 170 000 тонна тауар тасымалданды. «Соның 75 пайызы Қазақстанға жіберілді», дейді Гай. Оның айтуынша, 2018 жылғы алғашқы үш аптада Сиань қаласынан Орталық Азияға шыққан алты пойыз құны 2,73 миллион юань болатын 11 тонна тауар әкеткен.

«Сиань Айжу Грейн энд Ойл Ин­дастри Групп» компаниясының вице-пре­зиденті Лю Дунминь өздерінің Қазақ­­станда мұнай зауытының негізін қала­­ғанын айтады. Компания елде «Айжу» иелік ететін және инвестиция құй­ған фир­малармен жұмыс істейді. «Биыл Қазақ­стандағы ауқымды ке­ңей­­­те­міз», деді ол CNBC-ге берген сұх­батында.

Оның компаниясы Қазақстан Үкі­метімен 11 шілдеде астық пен май­лы дақылдар тасымалы жөнінде жасал­ған келісімнен ұтқаны анық. Қазақ­стандағы өндірісті ұлғайтып, тауарды Қытайда өңдеп, оны қайтадан Орталық Азияға сату үшін жіберу арқылы компания шығындарын шамамен 20 пайызға қысқартты, деп атап өтті Лю. Оның айтуынша, биыл «Айжу» Қазақстаннан импорттаған майлы дақылдар мен бидай былтырға қарағанда 60 пайызға көп.

АҚШ Ауыл шаруашылығы ми­нистр­лігінің есебіне сай, Қазақстан 2017 жылғы шілдеде аяқталған іскер­лік жылында 150 300 тонна майлы дақылдар экспорттаған.

Бірқатар америкалық компаниялар Қазақстанға бұрыннан инвестиция салып келеді. Таяуда солардың бірі жаңа келісім туралы мәлімдеген-ді. «Дженерал Электриктің» еншісіндегі GE Transportation компаниясы елде 1990 жылдардан бері жұмыс істеуде. Олар биылғы 17 қаңтарда «Қазақстан темір жолы» мемлекеттік компаниясымен екі келісімшартқа қол қойғанын хабарлады. БАҚ-қа арналған хабарламаға сай, келісімнің құны – 900 миллион долларға тең. Сонымен қатар 300 маневр локомотивін жеткізу мен «Эво­люшн» сериясындағы 175 жолаушы вагонына 18 жылдық қызмет көрсету жөніндегі келісім жасалды.

«ҚТЖ»-мен жасалған жаңа келісім аймақта әлемдік деңгейдегі темір жол саласын құру жөніндегі Қазақстанмен әріптестікке әрдайым бейімділігімізді көрсетеді», деді өз сөзінде GE Transpor­ta­tion компаниясының директоры Рафаэль Сантана.

«Аймақ «Бір жол – бір белдеу» бастамасының қақ жүрегінде жатыр және Қытайдың құрлықтағы маңызды әріптесі саналады», дейді АҚШ-тың Стратегиялық және халықаралық зерттеулер орталығының қызметкері Джонатан Хиллман. Әйтсе де, Қазақ­станның бастамаға қатысуы Қытайдың мақсатына қолдау дегенді білдірмейді.

Д.Хилман, сондай-ақ «Мұхитқа шығуға мүмкіндігі аз ел үшін «Бір жол – бір белдеу» бастамасы үлкен маңызға ие екеніне қарамастан, Қазақстан Қытаймен теңесуге талпынады», деп қосты Хиллман.

Қорыта айтқанда, шығысында Қытаймен, солтүстігінде Ресеймен шектесіп жатқан Қазақстан үшін АҚШ-пен әріптестікті нығайту тепе-теңдікті ұстап қалуға көмектеседі.

Эвелин ЧЕНГ,

журналист

(CNBC, Нью-Джерси, АҚШ)

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

25.05.2018

Рудныйда Бақытжан Сағынтаевқа «Ақылды құс фабрикасы» жобасы таныстырылды

25.05.2018

Бақытжан Сағынтаев Қостанай облысының аграршыларымен кәсіпкерлік туралы жаңа заңды талқылады

25.05.2018

Азаматтардың барлық санаттарына арналған арзан пәтерлер сатыла бастады

25.05.2018

Асқар Мамин Петербург халықаралық экономикалық форумына қатысты

25.05.2018

Демалыс күндері Астанада күшті жел соғып, бұршақ жауады

25.05.2018

Қазақстан ғалымдары ойлап тапқан жаңа құрылғы сынақтан өтіп жатыр

25.05.2018

Сенатта балық шаруашылығын қолдау шараларын нақтылау ұсынылды

25.05.2018

Астана мектептеріндегі соңғы қоңырау: Ж.Жабаев атындағы 4 мектеп-гимназиядан фоторепортаж

25.05.2018

Семей қаласының мектептерінде соңғы қоңырау мерекесі өтті

25.05.2018

Театрдағы музей түнінде мыңнан аса жәдігер көрермен назарына ұсынылды

25.05.2018

Дархан Кәлетаев пен Бауыржан Байбек азаматтық қоғамды дамыту жөніндегі Жол картасына қол қойды

25.05.2018

Мемлекеттік хатшы Ұлттық мектептің үздік тыңдаушыларымен кездесті

25.05.2018

Семейде балық аулауға уақытша тыйым салынды

25.05.2018

Атырау облысы мен Астананың әкімдіктері ынтымақтастық туралы келісім жасасты

25.05.2018

Оралдағы Назарбаев Зияткерлік мектебінде соңғы қоңырау салтанаты өтті

25.05.2018

Бақытжан Сағынтаев Қостанай облысына жұмыс сапарымен барды

25.05.2018

Ақтөбе облысында 16 мың бала лагерьлерде тегін демалады

25.05.2018

Оңтүстікте биыл 33766 оқушы мектеп бітірді

25.05.2018

Семейдегі интернат тәрбиеленушілері «Отанымыз – Кеңес Одағы, астанамыз – Мәскеу» деп жазылған оқулықтармен оқып жатыр

25.05.2018

Ақтөбеде «Кемел кәсіпкер» чемпионаты өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жолдыбай БАЗАР, «Егемен Қазақстан»

Діни еркіндік пен бетімен кетушілікті ажырата білейік

Қазақта «Дінің тұрсын дін аман» деген ізгі тілекке негізделген, жамағат жиі айтып жүретін нақыл сөз бар. Осы нақылдың ішкі өзегіне тереңірек үңілетін болсаңыз, оның мән-маңызының қаншалықты жоғары екенін аңғармай қалуыңыз мүмкін емес.

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Жаһандық экономика жаңғырығы

Соңғы жылдары әлемдік экономикада өсім көлемі төмендеп, халықаралық сауданың даму қарқыны баяулағаны мәлім. Отандық сарапшылардың пайымдауынша, жаһандық саясаттағы қатынастардың күрделене түскеніне байланысты биылғы жылы да экономикалық көрсеткіштер көңіл көншітерлік деңгейге көтерілмеуі мүмкін. 

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

Музей – тарихпен тілдесу мүйісі

Аспан асты, жер үстінде өсіп-өн­ген қай халықтың болмасын адамзат тари­хы­нан алар орны олардың ғаламдық өрке­ниет көшін ілгерілетуге қосқан ірілі-ұсақ­ты жетістіктерімен өлшенері талас тудырмаса керек. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Мәселе мамандық таңдауда емес, оқу бітірген соң жұмыс табуда

Абайдың жиырма бесінші сөзіндегі «Мына мен айтқан жол – мал аяр жол емес. Құдайдан қорық, пендеден ұял, балаң бала болсын десең – оқыт, мал аяма! Әйтпесе бір ит қазақ болып қалған соң, саған рақат көрсетер ме, өзі рақат көрер ме, яки жұртқа рақат көрсетер ме?» деген қағидаға табан тіреген қазақ ұл-қызын оқытуға ұмтылумен келеді.       G M T     Определить языкАзербайджанскийАлбанскийАнглийскийАрабскийАрмянскийАфрикаансБаскскийБелорусскийБенгальскийБирманскийБолгарскийБоснийскийВаллийскийВенгерскийВьетнамскийГалисийскийГреческийГрузинскийГуджаратиДатскийЗулуИвритИгбоИдишИндонезийскийИрландскийИсландскийИспанскийИтальянскийЙорубаКазахскийКаннадаКаталанскийКитайский (Упр)Китайский (Трад)КорейскийКреольский (Гаити)КхмерскийЛаосскийЛатинскийЛатышскийЛитовскийМакедонскийМалагасийскийМалайскийМалайяламМальтийскийМаориМаратхиМонгольскийНемецкийНепалиНидерландскийНорвежскийПанджабиПерсидскийПольскийПортугальскийРумынскийРусскийСебуанскийСербскийСесотоСингальскийСловацкийСловенскийСомалиСуахилиСуданскийТагальскийТаджикскийТайскийТамильскийТелугуТурецкийУзбекскийУкраинскийУрдуФинскийФранцузскийХаусаХиндиХмонгХорватскийЧеваЧешскийШведскийЭсперантоЭстонскийЯванскийЯпонский   АзербайджанскийАлбанскийАнглийскийАрабскийАрмянскийАфрикаансБаскскийБелорусскийБенгальскийБирманскийБолгарскийБоснийскийВаллийскийВенгерскийВьетнамскийГалисийскийГреческийГрузинскийГуджаратиДатскийЗулуИвритИгбоИдишИндонезийскийИрландскийИсландскийИспанскийИтальянскийЙорубаКазахскийКаннадаКаталанскийКитайский (Упр)Китайский (Трад)КорейскийКреольский (Гаити)КхмерскийЛаосскийЛатинскийЛатышскийЛитовскийМакедонскийМалагасийскийМалайскийМалайяламМальтийскийМаориМаратхиМонгольскийНемецкийНепалиНидерландскийНорвежскийПанджабиПерсидскийПольскийПортугальскийРумынскийРусскийСебуанскийСербскийСесотоСингальскийСловацкийСловенскийСомалиСуахилиСуданскийТагальскийТаджикскийТайскийТамильскийТелугуТурецкийУзбекскийУкраинскийУрдуФинскийФранцузскийХаусаХиндиХмонгХорватскийЧеваЧешскийШведскийЭсперантоЭстонскийЯванскийЯпонский                     Звуковая функция ограничена 200 символами     Настройки : История : Обратная связь : Donate Закрыть

Думан АНАШ, «Егемен Қазақстан»

Мектеп вальсі туралы ой

Соңғы қоңырау – мектеп бітіруші түлектердің жанын тербететін аяулы сәт. Алабұртқан сезім, алып-ұшқан арман, үміт пен күдік. Одан өзге? Мектеп вальсі. Иә, мектеп вальсі туралы әр жүрек түкпірінде жазылмаған бір-бір шығарма бар шығар. Бұл – мектеп қабырғасымен, дос-құрбылармен ғана қоштасу емес, іште бұғып жатқан мөлдір, алғашқы алақұйын сезімдермен де қоштасу.

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу