Талдықорған «ақылды қалаға» айнала ма?

Алматы облысының орталығын мекендейтін тұрғындардың ресми саны бүгінде 172 мың адамнан асады. Бұл шаһардың әлеуметтік-экономикалық дамуындағы ілгерлеуді білдіретін жетістікпен қатар, атқарушы билікке қосымша жауапкершілік жүктейтін салмақты сын болып отыр.

Егемен Қазақстан
15.02.2018 3195

Әсілі, қала жағалаған елдің қатары кө­бей­геніне қарап, аймақтағы орта­лық­тың қалыпты даму жолында екендігін бағамдауға болады. Деректер де осыны әйгілейді. Мысалға, 2017 жыл­дың қо­ры­тындысы бойынша Талды­қор­ған­дағы өнеркәсіп өндірісінің өнім көлемі 67 млрд теңгеден асып жығылған. Сөй­тіп бұрнағы жылмен салыстырғанда 15 пай­ызға артқан. Жыл ішінде 7 кәсіп­орын іске қосылса, қалыпты жұмыс істеп тұр­ған 2 өнеркәсіп кеңейтіліп, жаңғыр­тыл­ған екен.

«Талдықорған» арнайы индустриялық аймағының жұмысына да жан біте бас­таған. Қазір мұнда 2 кәсіпорын жұ­мыс істеп тұр. Нәтижесінде 237 адамға тыңнан жұмыс табылып, еңбекпен қам­тылған. Шаһарда өндіріспен қатар ауыл­шаруашылық өнімдерін дайындау да жолға қойылып келе жатыр. Былтырғы жылы 16 млрд теңгенің өнімі алынғаны осыны көрсетеді. Тағы бір атап өтерлігі, қалаға қарасты 71 шаруа қожалық «Агробизнес - 2020» бағдарламасы шеңберінде 5 кооперативке бірігіп, шаруасын дөңгелетіп отыр.

Жалпы, еліміздегі облыс орталық­та­рының барлығына тән үрдіс қаладағы шағын және орта бизнестің дұрыс жолға қойылуы болса керек. Талдықорғанда да бұл бағытта айтуға тұрарлық іс бар. Дәл осы шағын және орта бизнес саласында 2017 жылы 58,1 млрд теңгенің өнімі шығарылып, 352 жаңа жұмыс орыны құрылыпты. Ресми дерек көзі қалада 26 мың адамның жеке бизнеспен шұғылданып, 9861 нысанның тұрақты жұмыс істеп тұрғандығын айтады. Ал қаланың даму индексіндегі басымдыққа ие сала құрылыстың қызу жүріп жатқандығы болып тұр. Соңғы жылдар ішінде қала аумағында 2 жаңа шағын аудан салынып, тұрғын үйлер саны көбейді. Қазір қала билігі көп қабатты тұрғын үйлердің құрылысын көбейтумен қатар коттеджді қалашық салуға білек сыбанып кірісіп кетті. Би­ыл­ғы жылдың соңына дейін құны 2,4 млрд теңге болатын 202 пәтерлі 166 коттедждің құрылысын аяқтау мақсаты тұр. Ал бюджет қаражаты есебінен 520 пә­терлі 9 көп қабатты үй, жеке қаражат есе­бінен 195 пәтерлі 4 көп қабатты үй салып, пайдалануға беру жұмыстары өз ал­дына бөлек міндет. Мұның сыртында көшелерді жөндеп, аулаларды аббаттандыру сияқты жұмыстар да күн тәртібінде тұр. Дәл осы жерде жеке кәсіпкерлердің көмекке келіп жатқанын айту парыз. Талдықорғандық қалталылар биыл 100 ауланы жасақтап, жарқыратып бермекші екен.

Әрине, қалада әлеуметтік мәселе де аз емес. Мәселен, қаладағы қоғамдық кө­ліктердің қызмет көрсетуіне қатысты жиі дау шығады. Тасымалдаушы компа­ния­лар тарифті көтергенімен, қыз­мет сапа­сын жақсарта алмай отыр. Авто­бус­тардың техникалық талаптарға сай еместігі де жолаушылардың жүйке­сін түт­кен жайт. Әсіресе, қала маңындағы сая­­жай тұрғындарының қоғамдық кө­лікке қатысты өкпесі қара қазандай. Осы елді мекендердің ауыз сумен то­лық қам­тамасыз етілмеуі де қала бас­шы­лы­ғы­ның жұмысына сын болып отыр.

Қалада орталық жылу жүйесіне қосылмаған жеке тұрғын үйлердің саны көп. Қыс бойы қатты отын тұтынатын тұрғындар тал мен дарақ қоршаған жасыл қаланың «өкпесін» түтінмен ыстап шығады. Оның үстіне биыл саршұнақ аяз кәріне мінгенде, көмір тапшылғы болып, жұрт әбігерге түсіп қалды. Сүйінерлігі, облыс орталығына көгілдір отын жетті. Бір жыл бұрын басталған қаланы газдандыру жұмысы жалғасуда. Қазірге дейін табиғи газға 393 абонент қосылған. Тұрғын үйлерді толықтай газбен қамту аяқталғасын, қаланың экологиялық мәселесі де шешіледі деген үміт бар.

Айтпақшы, Талдықорғанның таяу болашақта «Smart sity» жобасы аясында жаңа сипатта дамуға толықтай мүмкіндігі бар. Еліміздегі цифрландыру бағдарламасының шеңберінде қаладағы бірқатар нысандардың жұмысын жандандырып, қызмет көрсетуді жаңа бағытта қолға алуға қадам жасалып жатыр. Қала қауіпсіздігін бейнеқұрылғылар арқылы қадағалау сәтімен жүзеге асты. Облыс орталығындағы бейсауыт жүрісті қалт жібермейтін 669 камера жұмыс істейді. Және аталған құрылығылардың бар­лығы ішкі істер органдарының басқару орта­лығана тікелей жалғанған, бұл тәртіп сақ­шыларының жедел дабыл беру мен жыл­дам әрекет ету мүмкіндігін еселеп арттырған. Еліміздегі ең алғашқы робот-полицей де осы Талдықорғанда жұ­мы­сын бастады. Жасанды интеллектіні да­мытуға арналған алғашқы қадамның нә­тижесі туралы «Егемен Қазақстанның» оқыр­мандарын бұған дейін құлағдар еткенбіз.

Діттеп келгенде, Талдықорғанның «Ақылды қалаға» айналуына толық негіз бар. Қазір жетісулық жас инженер Талғат Абылаев «Талдықорған Smart sity» жобасының тұжырымдамасын жа­сап жатыр. Ізденімпаз түлек бұған дей­ін қала тұрығындарының қажетін өтей­тін цифр­лы жоба – «Tinfo» мобильді қосым­ша­сын дайындап, іске қосқан болатын.

Тағы бір жаңалық, жақында қала әкімі Бағдат Қарасаев тұрғындарға есеп беру кезінде Талдықорған маңындағы Мойнақ аулында күннен қуат алатын станса салынатынын айтып қалды. Биыл құрылысы басталатын күн батереялары стансасы электр қуатын өндіруге қол жеткізсе, қала тұрғындары тұтынатын энергия құны да едәуір төмендейтін болады. Демек, келер күннен үміт мол.

 

Қалмаханбет МҰҚАМЕТҚАЛИ,

«Егемен Қазақстан»

Алматы облысы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.08.2018

Джакартада Жазғы Азия ойындарының ашылу салтанаты өтті

18.08.2018

БҰҰ-ның бұрынғы Бас хатшысы Кофи Аннан қайтыс болды

18.08.2018

Мемлекеттік хатшының қатысуымен Бұқар жыраудың 350 жылдық мерейтойы өтті

18.08.2018

Пара алған әкімдердің қылмысы әшкере болды

18.08.2018

Елордада «Ұлы дала рухы» республикалық фестивалінің солтүстік аймақтық іріктеу жарыстары өтіп жатыр

18.08.2018

Астанада түркі тіл білімінің өзекті мәселелері талқылануда

18.08.2018

Бүгін ауыл жасөспірімдерінің республикалық II жазғы спорт ойындары басталады

18.08.2018

Допинг дауынан кейін «Канело» ресми түрде қайта рингке оралды

18.08.2018

Ыбырай Алтынсариннің отбасы қолданған жәдігерлер жұрт назарына ұсынылды (ВИДЕО)

18.08.2018

Астанада мемлекеттік қызметкерлер арасында спорттық сайыс өтіп жатыр

18.08.2018

Қаламгер Сұлтан Қалиұлы дүниеден озды

18.08.2018

Бүгін Азия ойындарының салтанатты ашылуы өтеді

18.08.2018

Мыңнан аса астаналық веложарысқа қатысуда

18.08.2018

ҚМДБ еліміз қалалары бойынша айт намазының уақытын жариялады

18.08.2018

Демалыс күндері елімізде ауа райы құбылмалы болады

17.08.2018

Қазақстан Президенті «Журавлевка 1» ауыл шаруашылығы кешенін аралап көрді

17.08.2018

Роман Григорчук «Астана» клубының бас бапкерлігінен уақытша кетті

17.08.2018

Қазақстандық велотрекші әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

17.08.2018

Тау туризмін дамыту қажет

17.08.2018

Еңбек ері – ұрпаққа үлгі

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Тілтолғақ пен тілтұтқа

Әлеуметтік желіден «Астана қаласы­ның қаракөз балдырғандары қазақша сөй­лемейтіні несі?» деген сыңайдағы сұрау­лы сөйлем, қобалжулы пікірді көзіміз шалып ойланып қалдық, қапаландық. 

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Ертеңгі ұрпақтың да еншісі бар

Қойнауы құт қазақ жері тәуел­сіз­дігі­міздің ширек ғасырдан асқан шежіресінде ел экономикасын тұралап қалу қасіретінен сақтап келеді. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Аграрлық саладағы болашақ мамандықтар

Сарапшылардың болжамдарына қарағанда, әлемдік аграрлық салада 15-20 жылдың ішінде революциялық өз­герістер жүзеге асырылады. Жаңа тех­нологиялардың шапшаң қарқынмен дамуы, ғарыш кеңістігін игеруге көптеген елдердің құлшыныс танытуы, гендік инженерия ықпалының күшеюі, азық-түлікке сұраныстың артуы, бос жатқан жерлердің азаюы секілді факторлар әлем бойынша жаңа технологиялармен қаруланған жаңа тұрпатты ауыл ша­руашылығын қалыптастырады. Сөйтіп ауыл шаруашылығы өзгерістерге барынша баяу бейімделетін ең консервативті сала деген бұрынғы түсініктің көбесі сөгіледі.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(1)

Жанна (15.02.2018 17:08:11)

???

Пікір қосу