Қазақстан • 14 Наурыз, 2018

Индустрия 4.0 технологиясының игілігі мол - Роман Скляр

80 реткөрсетілді

Бүгінгі таңда Қазақстан түрлі салаларға жаңа технологияларды енгізу мәселесін қолға алды. Заман көшінен қалмау үшін және әлемдік нарықтың сұранысы мен стандартына сай келетін дүниелерді шығару үшін заманауи тың технологияны пайдалану уақыт талабы. Бұл жаңашылдықтар жөнінде «Егемен Қазақстанның» сауалдарына Инвестициялар және даму министрлігінің бірінші вице-министрі Роман СКЛЯР жауап береді. 

– Өнеркәсіп саласын жаңа технологиямен қайта жарақ­тан­дырудың маңызы зор. Ал осы Индустрия 4.0 техно­ло­гия­сының артық­шылықтары қандай? 

– Төртінші индустриялық революция немесе «Индус­трия 4.0» бүгінгі таңда әлем­дегі ең өзек­ті үрдістердің бірі. Кибер­фи­зи­калық және робот-техника жүйелерін енгізу, үлкен деректер мен басқа да Индустрия 4.0 тех­нологияларына талдау жасау арқылы өндіріс пен көлік шы­ғындарын азайтуға, бизнес-үде­рістерді оңтайландыруға, жа­ңа бизнес-модельдерді енгі­зуге және кәсіпорынның бәсе­кеге қабі­леттілігін айтар­лық­тай артты­руға болады. Халықаралық сарап­шылардың есептеріне сәйкес, Ин­дус­трия 4.0 технологиясын енгізу кәсіпорындардың тиімділігін 10-20 пайызға дейін артты­рады. Сарапшылардың пікі­рінше, макродеңгейде дамы­ған және дамушы елдерде (АҚШ, Германия, Қытай, Франция және т.б.) Индус­трия 4.0 ІЖӨ-ні жыл сайын қосымша 1-1.5%-ға арттыруға мүмкіндік береді. Көптеген дамыған елдер өздерінің ұлттық цифрлы трансформация стратегияларын (Германия 2011 жылы қабылдады, АҚШ – 2012, Жапония, Қытай, ЕО және басқа елдер 2014-2015 жж.) іске асыра бастады. Дамушы елдер, соның ішінде ЕАЭО елдері өздерінің бағдарламаларын қабылдап, индустрияны дамытуға қатысты бастамаларын әзірлеуге және іске асыруға кірісті. Қазақстан Рес­пуб­лика­сының Президенті жаңа тех­нологияны енгізуге айрық­ша көңіл аударады. Инвес­ти­циялар және даму министрлігі өнеркәсіпті цифрландыруды ынталандыру шараларын әзірлеу жұмыстарын жасады. 

– Жаңа технологиялар­ды енгізуде шетелдік серік­тес­теріңіздің еңбектерін, тәжіри­бе­лерін қаншалықты есепке ал­дыңыздар?

– Шетелдік серіктес­тері­мізбен (Фраунгофер атын­дағы институт, Шве­ция Бизнес даму институты және Nokia халықаралық компаниясы) бірге біз өңдеу өнер­кәсібінде және кен металлургия кешеніндегі шамамен 600 компанияны зерттедік. Біз мүд­делі тараптармен (са­лалық қауым­дастықтар, уни­верситеттер, институттар, сатушылар, мем­лекеттік ор­гандар және т.б.) келіс­сөз­дер жүргіздік. Бұл кәсіп­орын­дардың қазіргі жағдайын анық­тауға мүмкіндік берді. Өң­­деу кәсіпорындарының 80%-ы және кен өндіру өнер­кәсібі кәсіп­орындарының 60%-ы Өнер­кәсіп 2.0 (жарты­лай автомат­тан­дырылған опе­­ра­­циялар) дең­гейінде неме­­се автоматтанды­рыл­ған өн­­діріске өту сатысында тұр­­ғаны анықталды. Осы жұ­­­мыс барысында біз сала­­ны цифр­ландыруға ке­дергі кел­тіретін жайт­тар мен қиын­­дық­тарды анық­та­дық. Олар­­дың қатарын­да іскер­лік ор­та­ның цифрланды­ру­­дың эко­номикалық ар­тық­­шы­лы­қ­тарын толық түсін­­беуі; білікті маман­дар­дың же­тіс­пеуі; отан­дық тех­нология­лар мен құзы­реттердің дұрыс да­мымауы; цифр­ландыруға қажетті қар­жы­лық ресурстардың шектеулі болуы; телекоммуникациялық инфрақұрылымдардың даму деңгейінің төмендігі сияқ­ты бір­қатар мәселелер бар. Осы­ған сәй­кес және халық­аралық тәжіри­бені ескере оты­рып, цифрлы тех­но­логия­ларды жоспарлау мен неғұр­лым белсенді енгізуге ын­та­­лан­дыратын кәсіпорын­дары­мызды қолдау үшін қажетті экожүйені құруға бағытталған шаралар әзірленді. Бұл шаралар «Цифрлы Қазақстан» мемлекеттік бағдарламасына енгізілді. Бағдарлама аясында цифрлы технологияны бизнес-ортаға таныту; отандық технологиялар мен құзыреттерді дамыту; қажетті мамандарды дайындау; кәсіпорындарды цифрландыру үшін қаржылай ынталандыру; өнеркәсіптік интернетті дамытуға жағдай жасау сияқты бірқатар бастамалар бекітілді.

– Отандық кәсіпорындар, өнім өндірушілер осыншама еңбекпен келген жаңа тех­но­ло­гиялармен таныс па? Жергі­лікті жерде «Индус­трия 4.0» технология­сын енгізуде білікті мамандар жеткілікті ме?

– Индустрия 4.0 техно­логия­сын енгізуді насихаттау мақ­сат­ында үлгі ретінде көрсету алаң­дарына айналатын цифр­лы фабрикаларды құру жобасын жүзеге асыру жоспарланып отыр. Сонымен қатар бұл жобаны іске асыру отандық техникалық мамандардың құзыреттілігін арттырады және нақты жобаларды іске асыруда кездесетін кедергілерді анықтайды. Индустрия 4.0 технология­сына көшуді жүзеге асыру үшін қолдау шаралары ретінде бастапқы қажетті жағдайлар жасалған. Бір жыл ішінде біз цифрландырудың мақсатты ынталандыру үшін (шығынды қалпына келтіру, қолжетімді несиелік капиталды қамтамасыз ету және т.б.) кейбір қолдау шараларын ішінара қайта қарауды жос­парлап отырмыз.

Өнеркәсіпті цифрлан­дыру­дың өзекті мәселелерінің бірі еңбек күші. Технологиялық өзгерістер өндірістегі жұмыс­тың сипатын өзгертіп, қызмет­керлердің бі­лік­тілігіне қо­йылатын талап­тарды күшей­теді. IT-техно­ло­гияларды қол­дану тұрғы­сынан біліктілікті жетілдіру қажет. 

Бүгінгі күні саланы ау­қым­ды цифрландыру үшін отан­дық мамандар жеткілікті деп айтуға ерте. Сондықтан «Цифр­лы Қазақстан» бағдар­ламасы аясында жаңа буын кадрларын төртінші индус­триялық революцияның жаңа технологияларын есепке ала отырып, кең ауқымда даярланатын болады.

– Нақты жүзеге асқан қандай жобалар бар?

– Ал, нақты жобалар туралы айтатын болсақ, бүгінгі күні «ERG», «Kazzinc», «Ar­ce­­lorMittal Te­mir­tau», «Kazakh­mys Corpora­tion», «Kaz­minerals» сияқты Қа­зақ­стан­дағы ірі компаниялар өз өнді­рістеріне Индустрия 4.0 тех­нологиясының элементтерін енгізу жобаларын іске асырады. Цифрлы технологияларды енгізген компаниялардағы тиім­­ділік пен олардың бәсе­кеге қабі­леттілігі артқанын көре аламыз. Қа­зіргі уақытта Қазақстанда өнер­кәсіпті цифрландыру үшін барынша жағдайлар жасалып жатыр.

– Әңгімеңізге рахмет.

Әңгімелескен Арнұр АСҚАР,
«Егемен Қазақстан»

Баннер
Соңғы жаңалықтар

Ереймендегі ел мұрасы екшелді

Руханият • Бүгін, 12:20

Қарттарға кітап сыйлады

Қоғам • Бүгін, 12:14

Фронт-офис ашық алаңға айналады

Аймақтар • Бүгін, 12:13

Ұқсас жаңалықтар