Орталық Азия мемлекеттері басшыларының кездесуі әлемдік БАҚ назарында

Астанада өткен Орталық Азия мемлекеттері басшыларының жұмыс (консультативтік) кездесуі әлемдік бұқаралық ақпарат құралдарында кеңінен көрініс тапты. Назарларыңызға шетел басылымдарында жарияланған мақалалардың ықшамдалған мазмұнын ұсынамыз.

Егемен Қазақстан
19.03.2018 1661
2

The Economic Times

Орталық Азия мемлекеттерінің басшылары көп жылдан соң Астанада бас қосып, консультативтік кездесу өткізді. Бұл идеяны 2017 жылдың 10-11 қарашасында өткен «Орталық Азия: ортақ тарих пен ортақ болашақ, тұрақты даму мен өзара ынтымаққа негізделген келісім» атты халықаралық конференцияда Өзбекстан Президенті Шавкат Мирзиёев айтқан еді. Өзбекстан Президентінің айтуынша, Орталық Азия елдерінің бірлігі өңірдің тұрақты дамуының басты кепілі бола алады.

Былтырдан бастап Ташкент өңірдегі көршілерімен қарым-қатынасты нығайту ша­ра­ларына ерекше назар аударуда. Ал жақында өткен Орталық Азия басшы­ларының кездесуі өңірдегі мемлекеттер арасында сауда-саттық, инвестиция секілді экономикалық байланыстардың артатынын көрсетсе керек. Бұл өз кезегінде жалпы Орталық Азия өңірімен тығыз қарым-қатынасқа ұмтылған мемлекеттерге де жақсы мүмкіндіктер ашпақ.

The Diplomat

Астанада Орталық Азияның 4 мем­лекетінің басшылары мен бір мемлекеттің Меджлис төрағасы кездесіп, өңірдегі мәселелерді талқылады. Орталық Азия мемлекеттері басшыларының он жылдың ішіндегі алғашқы саммитінің ерекше маңызы бар. Глазго университетінің Орталық Азия туралы зерттеулер жүргізетін оқытушысы Лука Анчесчидің айтуынша, бұл өңірдің орналасуының өзі саяси маңызға ие.

Кездесу туралы идеяны Өзбекстан Президенті Шавкат Мирзиёев айтып, Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев ол ойды жүзеге асырды. Қазақстан мен Өзбекстан өңірдегі ең ірі экономикалық мемлекет екенін ай­та кету керек. Кездесуге, сондай-ақ Тәжік­стан, Қырғызстан президенттері мен Түрік­менстанның парламент спикері қатысты.

Лука Анчесчи жақында The Diplomat журналына мақала жариялаған болатын. Онда Нұрсұлтан Назарбаевтың халықаралық стратегиялық байланысты тиімді жолға қойғаны, БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінде төрағалық еткені айтылған. Мақалада ол Орталық Азиядағы басқа мемлекеттер Астананың сыртқы саясатынан үлгі алуы керектігіне де тоқталған. Ал Қазақстан ұйымдастырған Орталық Азия басшыларының кездесуі өңірдегі байланысты нығайтып, жаңа леп беретініне сенім мол.

The Times of Central Asia

Қазақстан астанасында Орталық Азия басшылары 2009 жылдан кейін алғаш рет кездесіп, өзара байланысты дамыту мәселелерін талқылады. Астана­дағы кездесуге Қазақстан, Өзбекстан, Тәжікстан, Қырғызстан президенттері мен Түрікменстан Меджлис төрағасы қатысты. Өңірлік саммит Орталық Азия мемлекеттерінің арасындағы сенімді серіктестіктің нығая түсетінін көрсетеді.

Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев кездесуді достық байланыстың жаңа белесі деп атады. Кездесу барысында Орталық Азия мемлекеттерінің басшылары ортақ су ресурстарын тиімді пайдалану, өзара сауда секілді салаларда әділ келісім жасау туралы шешімге келді. Сонымен қатар Нұрсұлтан Назарбаев жыл сайын Орталық Азия елдеріне ортақ мереке – Наурыз қарсаңында кездесіп отыру туралы ұсыныс айтып, ол бірауыздан қолдау тапты.

Radio Free Europe

Қырғызстан Президенті Сооронбай Жээенбековпен кездесу барысында Нұрсұлтан Назарбаев Орталық Азиядағы бес мемлекет өңірдегі барлық проблемаларды шешуге қауқарлы екенін айтты. Сонымен қатар Қазақстан Президенті Өзбекстан басшысы Шавкат Мирзиёевпен де жеке кездесу өткізді. Былтыр Орталық Азия басшыларының кездесуі туралы идеяны айтқан Шавкат Мирзиёев болса осы кездесуді ұйымдастырған Нұрсұлтан Назарбаевқа ризашылық білдіріп, Қазақстанның ортақ мәдениет, ортақ тарихы бар елдердің арасындағы экономикалық байланысты нығайтуға ұмтылып отыратынын атап өтті. Ал Нұрсұлтан Назарбаев өзара сауда байланысынан бұрын өңірлік қауіпсіздікке баса назар аудару керектігін айтты.

Орталық Азия басшыларының келесі кездесуі Ташкентте өтеді. Бұған дейін өңірдегі мемлекет басшылары 2009 жылы Алматыда кездесіп, Арал мәселе­сін талқылаған еді. Ал өткен аптадағы кез­десуде негізгі мәселелердің бірі ор­тақ су ресурстарына қатысты болды. «Біздің мемлекеттер пайдаланатын ортақ су ресурстары бар. Мысалы Әмудария мен Сырдария маңында жалпы ал­ғанда 70 миллион адам тұра­ды. Біз кез­десу барысында бұл мәселенің сая­си келіссөздерге апармайтынына келіс­тік. Біз су проблемасын гидро-
электр­энергия стансаларын салу секілді мәселемен қатар қарастыруымыз керек», деді Н.Назарбаев. Оның айтуынша, президенттер басқа мемлекеттерден алы­натын тауар импортын төмендетіп, Орта­лық Азия мемлекеттері арасында өз­дерінде өндірілетін тауардың өзара сау-
дасын арттыру туралы келісімге келген.

Дайындаған

Гүлнұр ҚУАНЫШБЕКҚЫЗЫ,

«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

18.01.2019

Қарағандылық инспекторға оқ атқан күдіктілердің фотосы жарияланды

18.01.2019

ҰБТ-дан жоғары балл жинаған түлек «Болашақ» арқылы шетелдерде оқи алады

18.01.2019

Батыс Қазақстан облысы әкімінің бірінші орынбасары болып Ғали Исқалиев тағайындалды

18.01.2019

Ақтөбе облысының шаруалары былтыр 228 млрд теңгенің өнімін өндірді

18.01.2019

Полиция департаменті айыппұлды уақытылы төлеуге шақырды

18.01.2019

Елордалық аурухана тұңғыш рет неврологиялық асқынуды азайтатын құрылғыны қолданды 

18.01.2019

Елордалық құтқарушылар жанып жатқан үйден 6 адамды шығарды

18.01.2019

Колумбиядағы жарылыс салдарынан 21 адам қайтыс болған

18.01.2019

Тимур Қожаоғлы: «Егемен Қазақстан» – Еуропа құрлығындағы маңдайалды басылым

18.01.2019

Алматыдағы тікұшақ апатынан кейін «Sky Service» рейстері тоқтатылды

18.01.2019

Геннадий Головкин ұлды болды

18.01.2019

Солтүстік Қазақстанда «Қайырымдылық керуені» акциясы жалғасты

18.01.2019

Головкиннің қарсыластары бір-бірімен жұдырықтасады

18.01.2019

Петропавлда ресейлік бас киімдер көрмесі ашылды

18.01.2019

Ақтөбеде жұмысшылардың еңбек құқықтарын қамтамасыз ету меморандумына қол қойылды

18.01.2019

Алматыда газбен жүретін жаңа автобустар іске қосылады

18.01.2019

СДУ-да IT технологиялары саласында білім беру жобасы басталды

18.01.2019

Мемлекет басшысы «Smart Aqkol» ахуалдық орталығына барды

18.01.2019

Елбасы кітапханасының Ақтөбеде өткен көшпелі көрмесін 120 мыңнан аса адам тамашалады

18.01.2019

Атырауда қазақтың үш биіне ескерткіш орнатылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Bas paıda algorıtmi

Bas paıdany oılaý – búkil adam balasyna tán dúnıe. Ár adam balasynyń «ózim degende ógiz qara kúshim bar» degen qaǵıdat boıynsha tirshilik quratyny túsinikti. Biraq adam balasy qoǵam ishinde ómir súretindikten ár adamǵa tán osy qasıetti shektep ustaýǵa, ony qoǵamdyq múddege nemese qoǵamdyq ortada qalyptasqan tártipke baǵyndyrýǵa týra keledi. О́ıtkeni munsyz qoǵam damı almaıdy.

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Ońtaılandyrý ońalta ma, omalta ma?

Orta bilim salasyna qatysty taǵy bir ońtaılandyrýdyń qulaǵy qyltıyp, «bul qalaı bastalyp, qalaı aıaqtalady?» degen sansyz suraq kóptiń kókeıin búlkildetip otyr. «Qundylyqtar aýysatyn, shyndyqtar shatysatyn uly ózgerister týysynda ómirdiń ózi karnavalǵa uqsap ketedi», dep Mıhaıl Bahtın aıtpaqshy, bilim salasyndaǵy mundaı reformalardan jurttyń júıkesi juqarý bylaı tursyn, karnavalǵa aınalyp bara ma degen kúdik joq emes. Qabyldanǵan, tolyqtyrylǵan zańdar, ár mınıstrdiń tusynda túzilgen baǵdarlamalar, oǵan bólingen qarjy – «óıtemiz de, búıtemiz» dep keletin jarnamaǵa bergisiz jıyndar, konferensıalar, onda sóılenetin sózder qısapsyz desek, artyq aıtqandyq bolmas.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Úılený men úı bolýdyń arasy

Statıstıka komıtetiniń ótken jylǵy máli­me­tine qaraǵanda, elimizde sońǵy on jylda 1,5 mıllıon jup otaý qursa, osy kezeńde 1 mıl­lıonnan astam jup ajyrasqan. Bul – árbir úshinshi neke buzyldy degen sóz.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу