Жақсыдан қалған сөз

Қазақ ғылымының айтулы өкілі, Әл-Фараби бабамызды атажұртына оралтқан Ақжан әл-Машанидің ғылыми мұрасын қамтыған жинақ таяуда жарық көрді. Оған ұйытқы болған – көрнекті оқымыстының келіні Зада Дүйсенбаева. Кітапқа ғұламаның қазақ ғылымына қосқан үлесі, Әл-Фараби мен Абайды ұштастыра зерт­те­ген зер­делі еңбектері, қазақ ин­тел­лигенциясын қалып­тас­тыру бағытындағы ізденістері, ұлттық геология, соның ішін­де бұрын аталмай келген мар­кшейдерлік іс, өзге де та­қырыптар бойынша зерт­теушілердің дүниелері топ­тастырылып отыр екен. Шынында, әл-Машани қазақ жұртынан шыққан айтулы тұлға еді. Ол Қаныш Сәтбаев іргетасын құйып, керегесін қалап, шаңырағын көтерген Ұлттық ғылым академиясын құрғандардың қатарында болды. Тұңғыш рет Әл-Фараби туралы ой айтып, Отанына оралтты. Қазақ тілінің жанашыры болып, қазақ сыныптарын ашуға жасы келіп қалған кездің өзінде белсене атсалысып, «Тілің болмаса Әл-Фараби, Абай кімге керек. Қазақ жұрты сөз қадірін білген, сөзге тоқтаған, екі сөйлемеген, айтқанында тұрған, меңзегенін орын­датқан», деп бабалар сал­тын санаңа судай сепкен. Енді, міне, сол алып қазақ­тың өмір жолын, өнегелі жо­лын қамтыған еңбектің тұсау­кесер рәсімінде белгілі ғалым­дар: міржақыптану­шы, тарих ғылымдарының докторы, елордадағы Ұлттық мұрағатының бас директоры Марат Әбсеметов, профессор Диқан Қамзабекұлы, қоғам қайраткері Жекен Қалиев, өзге де зиялы қауым өкілдері сөз алып, әл-Машани туралы естеліктер айтты. Ой өрбіткендер ендігі жерде әл-Машани атын Отанымыздың өңірлерінде жаңғыртып көшеге, мектепке берсе деген тілектерін де алға тартты. Шынында, геология-минерология ғы­­­­лымы мен ұлт руханиятын таразының басындай тең ұстап, халықтық үлгіні, тірек болар тілді кейінгі жасқа сырын оңдырмай, сынын кетірмей жеткізсем деп өмір бойы еңбек еткен ғалымға қандай құрмет көрсетсек те жарасары сөзсіз. Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан».