Байқап сөйлемесең, бәлеге ұшырайсың

Осыдан біраз бұрын Сербия парламенті елдің қорғаныс министрі Братислав Гашичті орнынан алды. Елдің қорғаныс қабілетін әлсіреткені үшін емес, бір журналист әйелдің орынсыздау өтініш-сұрағына орынсыздау әзіл жауап қатқаны үшін. Мұндайда қазақтар «Басқа пәле – тілден» дейді. Сөйтіп, сербтердің қорғаныс министрі Гашич не айтып, аузы­нан қалай қағынды? Тіпті, бұл жаңа жылдан бұрын желтоқсанда болған еді. Содан, дүрмек, ай­қай-шу бүгінге жетіп отыр. Сон­да бір ақпарат құралдары қызмет­керлерімен кездесу кезінде Б92 дейтін басылымның журналисі қорғаныс министрінің алдына келіп, тізерлеп тұрып, оператор камерасын көлегейлемеуін өті­неді. Бәлкім министр Гашич журналистің тізерлегенін әзілге де бұрған шығар: «Журналист қыз­дардың оп-оңай тізерлей сал­ғанын ұнатамын-ақ» дейді. Әрине, ресми адам үшін орынсыздау жауап қой. Әсіресе, ілік іздейтіндерден сақтанғаны жөн еді. Сөйтсе де, біздің әріптесіміздің де, ресми адамның алдына тізерлей қалып, өтініш айтуын тапқырлық дей алмайсың. Тіпті, мұны аран­датуға жетелейтін де әрекет деп айтуға болар еді. Министр Га­шичтің арандап қалғаны анық. Бұл жағдайды оған қарсылар қапы жі­бермейді. Журналистер арасында біраз сөз болып еді, оны басқалар да қолдай кетті. Сірә, қорғаныс министріне тіс қайрағандар аз болмаса керек. Бұл журналистерге де дем берді: жаңа жылдың алдында Сербияның біраз қалаларында журналистер көшеге шығып, министрді отставкаға жіберуді талап етті. Іс насырға шауып бара жат­қа­нын аңғарған парламент талқылауға мәжбүр болды. На­сырға шабады дегенде, қолында пікір тудыру мүмкіндігі бар ақ­парат құралдары бұдан кейін де шулай беруі мүмкін. Мұның әрине қажеті жоқ. Ал парламенттегі талқылаудың оңай болмағаны аңғарылады. Талқылаудың қалай өткені бізге белгісіз. Бізге жеткен хабар бойынша ол сегіз сағатқа созылыпты. Өз сөзінде елдің премьер-министрі Александер Вучич қорғаныс министрін отставкаға жіберу әсте де оның қызметіне байланысты емес, «әдеп, сыйластық, құрмет мәселесіне» байланысты екенін атап көрсетуді өтініпті. Осыған қарағанда, Гашичті боса­туға қарсылар да аз болмаған сияқ­ты. Дегенде, бұл талай адамға сабақ болатын шығар. Бір нәрсені көріп, екінші нәрсе еске түседі деген бар. Осыған бір­шама ұқсас жай осыдан екі жыл бұрын 18 сәуірде Ресейдің Мемдумасында да өткен. Сондағы бір баспасөз өкілдерімен кездесуде «атақты» Владимир Жи­ри­новский «Россия сегодня» агент­тігінің журналисіне (оның аяғы ауыр екен) өзіне ұнамайтын сұрақ қойғаны үшін қайталап айту қиындау сөздермен жер-жебіріне жете айқайлаған. Сол әйел журналистке тағы бір әйел журналист ара түскенде ЛДПР көсемі тіпті құтырынып кеткен. Әдеп керек, құрмет керек. Ол өзі көбіне сөзден басталады. Сөзбен біреудің көңілін де көте­ресің, балағатпен көңілін де өшіресің. Сербия Скупшинасы біраз жұртқа сабақ болғандай шешім қабылдады. Адамның өз аузына абай болғаны жөн.