Жәдігер • 27 Наурыз, 2026

Жазата жеткізген жәдігер

Ресей отаршылары қазақ жерін бөліске түсіріп, жергілікті халықты ығыстырып жатқанына шыдай алмаған Ағыбай батыр жер дауымен батыс Сібір генерал-губернаторы Гасфортқа барып, наразылық білдіреді. Мұның Ресейге де қатер төндіретінін батыл айтады. Сөйткен соң екі жақ мәмілеге келген. Ағыбайға тәнті болған генерал-губернатор өзінің қылқалам шеберіне батырдың суретін салдырады. Осы бейнені қыр қазақтарының көсемі ретінде тіркетіп, Эрмитажға жөнелтеді.

Жәдігер • 18 Наурыз, 2026

Құны алпыс жылқы сәукеле

Петербордағы Ресей Ғылым академиясына қарасты Антропология және этнография музейіндегі (Кунсткамера) жәдігерлер қатарында қазақ тұрмысына қатысты мыңнан аса құнды дүние сақталған. Соның бірі – қазақ қызының қымбат сәукелесі.

Жәдігер • 13 Наурыз, 2026

Тарихқа бай Тараңғұл мен Жамансу

2019 жылы Қарғалы ауданының Қосестек ауылына жақын жердегі Тараңғұл өзенінің сол жақ жағалауынан табылған ежелгі адамдар қонысы зерттеушілердің ерекше қызығушылығын туғызды. Кейінгі қола дәуіріне жататын Тараңғұл тұрағынан шыққан бай олжаларды Ә.Марғұлан атындағы Археология институты ерте темір дәуірі бөлімінің жетекші ғылыми қызметкері Дархан Байтілеу мен Жанаргүл Қалиева зерттеуге кірісті.

Жәдігер • 12 Наурыз, 2026

«Хұсрау-Шырын» дастаны

Елордадағы Қолжазбалар және сирек кітаптар ұлттық орталы­ғы­ның қорында ХІV ғасыр туындысы «Хұсрау-Шырын» дас­та­ны­ның Париж ұлт­тық кітап­хана қорынан алынған түп­­нұс­қалық көшірмесі сақтаулы тұр.

Жәдігер • 11 Наурыз, 2026

Арқалық музейіндегі асадал

Арқалық қаласындағы Дала өлкесі тарихы музейінің көшпелі тұрмыс мәдениетіне арналған бөлімінде XIX ғасырда жасалған асадал мен төсекағаш сақтаулы тұр. Құнды жәдігерлерді кезінде Торғай ауылының тұрғыны Дәметкен Есмағұловадан осы мұражайды ашқан Өзбекәлі Жәнібековтің өзі барып сұрап алған.

Жәдігер • 04 Наурыз, 2026

Бұқарбай батырдың қылышы

Қызылордадағы тарихи-өл­кетану музейінде даңқ­ты батыр, қаһарман қол­басшы Бұқарбай батыр Естекбайұлының қы­лышы тұр. XIX ғасырдың алғаш­қы ширегінде дүниеге келген батыр есімі патша отаршылары мен Қоқан бектеріне қарсы күресімен, елін кәсіпке баулыған еңбегімен мәлім.

Жәдігер • 03 Наурыз, 2026

Заңғар ақынның көлігі

Алматы облысының Жамбыл ауданындағы ақынның музей-үйінде өзі тұтынған жеке заттары сақталған. Жәдігерлер арасында жыр алыбының жеке автокөлігі де бар.

Жәдігер • 28 Ақпан, 2026

Абылай заманынан қалған көрік

Баянауылда атақты Шоң бидің атасы Төле­бай батырдың ХVІІ ғасырда ұстаған көрігі сақталған. Жоңғар шапқын­шылығы кезінде бұл көріктің көмегімен қазақ жасақтарына қажетті мылтық, қылыш, оқ-дәрі дайын­дау үшін темір қоры­тылған.

Жәдігер • 20 Ақпан, 2026

Энеолит дәуірінен жеткен қазына

Атырау облысында көне дәуір­дің көмбесі сақталған тарихи мекендер аз емес. Мәселен, Қызыл­қоға ауданында Қарабау-2, Қарақұдық-1, Қарақұдық-2 қорғаны бар.