Түсіне білген адамға Қазақстан халқы Ассамблеясының рөлі бұдан гөрі тереңде екеніне кешегі бір күндері Ақтөбе аймағының кейбір бөліктерін тасқын мен топан су басқан кезде тағы да айқын көз жеткізе түстік. Расында, біз Қазақстан халқының бірлігі деген сөзді тектен тек қолданбайды екенбіз. Елімізді мекендейтін өзге этнос өкілдерінің мемлекет құраушы ұлт – қазақтарға деген құрметі мен ризашылығы шексіз деп жүргеніміз де нақты шындық пен суарылған ақыл сөз һәм асыл сөз болып шықты. Шын мәнінде, біз бір-бірінен іргесі бөлінбейтін, еншісі бір қазақстандықтар екенбіз.
Бұлай деп жеріне жеткізе сөйлеп отырған себебіміз, жоғарыда айтылғандай, табиғи апат орын алған кезде жергілікті ұлт пен тоқсаннан астам этнос өкілдерінің бәрі тасқын судың бетін қайтаруға бір жағадан бас, бір жеңнен қол шығарып, тас түйін жұмыла білгендері. Жұмыла көтерген жүк жеңіл дегендей, апаттың тез арада ауыздықталуына ең алдымен Ақтөбе облыстық Қазақстан халқы Ассамблеясының құрамындағы этномәдени бірлестіктер, сондай-ақ Қоғамдық келісім кеңестері үлкен үлес қосты. Олардың тарапынан облыс жұртшылығы мен қала тұрғындарына тасталған жүрекжарды үндеу жерде қалған жоқ. Бәрі де бұл үндеуді бірден қолдап алып кетті.
Мәселе, тек үндеу тастаумен ғана шектелген жоқ. Өңірлік Ассамблея мүшелері төрт көздері түгел оқиға орнынан табылып, олардың бәрі су тасқынынан зардап шеккендерді қауіпсіз аймаққа көшіруге қолұшын берді. Әрі бір күндік еңбекақылары мен табыстарын тасқынға тап болғандардың арасындағы тұрмыс деңгейі төмен отбасылар мен мүгедек жандарға аударуға шешім қабылдады. Қазіргі күні олар қайырымдылық шараларын одан әрі жалғастырып жатыр.
Біз мұндай деректі ең алдымен Ақтөбе облыстық Қазақстан халқы Ассамблеясы төрағасының орынбасары, хатшылық меңгерушісі Бұлбұл Елеусінованың аузынан естігенде, Ассамблеяның басты мақсатының бірі қазақ халқының төңірегіне топтасу екендігі сөз жүзінде емес, нақты іс жүзіндегі топтасу екенін тағы бір тереңірек түйсіне түскендей күй кештік. Әлбетте, біз бүгінде қазақстандық патриотизм мен біртектілік жөнінде де жиі айтамыз.
Осы арада патриотизмнің түп төркіні тереңде екенін, бұл қажет болған қиын да күрделі жағдайда адамдардың бір-біріне қолұшын созып, апатты жағдайдан құтқарып қалу екенін оқырмандар назарына бергенді жөн көрдік. Соның нақты мысалы мінберде айтылған әдемі сөздер мен баяндамалардан емес, өмірдің өзінен табылғаны да қастерлі құндылық емес пе?! Әрі бүгінгі әңгімемізді Ассамблея хатшылығынан алынған әзір деректерден емес, жоғарыдағыдай мәні мен маңызы, тәлімі мен тағылымы мол өнегелі іс-қимылдан бастап кетуіміздің басты бір сыры да осында.
Ашығын айтқанда, Ақтөбе аймағындағы Ассамблея қызметі сан-алуан іс-шараларға ғана емес, сонымен бірге, атап айтуға тұрарлықтай бірқатар ерекшеліктерге де толы деуге болады. Ендігі кезекте соның бір-екеуіне тоқтала кеткенді жөн деп санаймыз. Мұның біріншісі – өңірде Қоғамдық келісім мен Медиация кеңесінің жүйесі жүйелі жолға қойылғаны деуге болады. Медиация, бір сөзбен айтқанда, түсіністікке келе алмаған екі тараптың сот арқылы емес, өзара татуласу жолымен бітімгершілікке келуі деген сөз. Бітістіретіндер – медиаторлар.
Медиацияның өзгеге емес, нақты Ассамблеяға телінуінің нендей сыры бар деуі де мүмкін біреулер. Орынды сауал. Мұндағы басты гәп, жоғарыда айтылғандай, екі жақтың медиация жүйесіне жүгінуі арқылы өзара татулық пен келісімге келе алуында. Ал бұл екеуі Ассамблея басты негіздерінің бірі екендігі айтпаса да түсінікті. Медиация кеңестерінің Қазақстан халқы Ассамблеясынан қашық тұрмайтының басты сыры да осында.
Екінші ерекшелікті өңірлік Ассамблея құрамындағы Болгар этномәдени бірлестігіне қатысты байыптауға болады. Әдетте, еліміздегі мұндай этномәдени бірлестіктердің белгілі бір тұрақты орны, яки кеңсесі, сондай-ақ жексенбілік мектептерінің болуы қалыпты жағдай. Айтайын дегеніміз, облыстық Алға ауданында болгарлардың өз кенті бар екендігі. Бұл кент Болгарка деп аталады екен. Болгарлар әлемде Қазақстанға жететін мемлекет, дәл осындай жер жәннаты мен жұмақ жоқ. Қазақ халқындай құшағы кім-кімге де айқара ашық бір де бір халық жоқ. Қазақстан – өз Отанымыз. Біздің мақсатымыз – еліміздің одан әрі өсіп-өркендеуіне өз үлесімізді қосу, дейді.
Ұзын сөздің қысқасы, кеңесіп пішкен тоң келте болмас, дейді дана халқымыз. Ақтөбе аймағында көп мәселелердің түйіні өзара келісіп әрі кеңесе отырып шешіліп жүргені басты табыс, басты рухани құндылық екені басы ашық ақиқат.
Темір ҚҰСАЙЫН,
«Егемен Қазақстан»
Ақтөбе облысы
Суретте: өңірлік Ассамблея ғимараты алдында
