Нотариаттық қызмет жетілдіріледі

Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің Заңнама және сот-құқықтық комитетінің ұйымдастыруымен «Нотариат туралы» Қазақстан Республикасы Заңына  өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы заң жобасы бойынша дөңгелек үстел өткізілді. Дөңгелек үстелді заң жо­ба­сы бойынша  жұмыс тобының жетекшісі, депутат Зағипа Балиева жүргізіп отырды. Аталған заң жобасы жөнінде Әділет министрінің орынбасары Әмір­хан Аманбаев баяндама жаса­ды. Жиынға Ресейден Федерал­дық нотариалдық палатасы бас­қармасының мүшесі, Самара об­лыстық нотариалдық палата­сы­ның президенті Г.Николаева қатысып, өз тәжірибелерімен бөлісті. Бүгінгі күні пайдаланып жүрген «Нотариат туралы» ҚР Заңы 1997 жылы қабылданған. Содан бергі қоғамдық өзгеріс­тер­ге байланысты қолданыс­та­ғы ережелерді қайта қарау қа­жеттігі туындап отыр. Бірнеше жыл бойы Заңға қолданылуы мен іске асырылуы аталған құ­қық институтын қалыптастыру­да және дамытуда маңызды бол­ған өзгерістер мен толық­тырулар енгізілген. Еуропа елдерінде нотариустық қызметтің 500 жылдық тарихы бар. Біздің нотариустар латын жүйесімен жұмыс істейді. Әділет министрлігі ұсынып отырған заң жобасы нотариусқа лицензия алуға үміткер адам­дар­ды аттестаттау, үміткерлер арасында конкурстар жүргізу ке­зінде сыбайлас жемқорлық факторларын жоюға, олардың қызметінің аумақтарын анық­тау­ға мүмкіндік береді. Мемлекеттік нотариустардың рөлін кү­шейтеді. Халыққа көрсеті­ле­тін нотариаттық қызметтің құ­нын азайтады, жекеше нота­риус­тары жоқ шалғай аудандарда мемлекеттік нотариус қызме­тімен қамтамасыз етеді. Нотариаттық қызметпен ай­на­лысу құқығына үміткер адамдар Әділет министрлігі жанын­дағы Аттестаттау комис­сия­сын­д­а аттестациядан өтеді. Аттестациядан өткенімен лицензия алып, аймағын айқындай алмай жүргендер де баршылық екенін айтып өтті дөңгелек үстелге қа­тысушылар. Осы заң жобасы­мен жекеше нотариустар жоқ шал­ғай аудандарда қызмет көр­сететін мемлекеттік нотариустар институтын да қалпына келтіру ұсынылады. Республикада 2018 нотариус бар, жалпы, 4642 мемлекеттік лицензия берілген. Соңғы үш жылда республика сот­тары 538 нотариаттық куә­лан­дырған келісімнің күшін жой­ды. Ұсынылып отырған заң жобасын қабылдау нотариатты неғұрлым тиімді дамытуға және нота­риаттық қызметпен байла­ныс­ты сыбайлас жемқорлық фак­тор­ларын болдырмауға ықпал етеді. Дөңгелек үстелде Респуб­ликалық нотариаттық палата төрайымы А.Жанәбілова, Құ­қық­тық зерттеу және талдау инс­титуты консультативтік ке­ңе­сінің төрайымы К.Мұқашева, «Rectum esse» құқықтық ор­талығының президенті М.Әмі­рова, т.б. сөзге шығып, пікір алмасты. Сәуле ДОСЖАНОВА, журналист.