Ақылы паркомат: кімге пайда, кімге зиян?

Алматы қаласында екі жылдан бері AParking белгісі бар паркоматтар жұмыс істейді. Әрине қомақты инвестиция салынған бұл жобаның артықшылықтары да бар. Жүргізушілерден жол жағалағандар бұрынғыдай 100 теңгеден жабайы түрде жинап жүрмейді. 

Егемен Қазақстан
06.02.2018 1134
2

Қала әкімдігінің өз көздегені бар болса да Алматы кәсіпкерлері тоқтауға, көлік қоюға тыйым салынатын жаңа жол белгілері мен велосипедке арналған жо­лақ­тар кәдімгідей шығынға ұшыратып отырғанын алға тартуда. Мемлекетіміздің басты до­но­ры болып саналатын мегапо­лис іскерлерін де түсінуге болады. Орта және шағын бизнесті дөң­гелетіп отырған алматылық кәс­іп­керлер бюджетке аз салық төлемейді.

Жалпы, қаланы абаттан­ды­руға және көлік көп жинала­тын көшелерді босатуға қа­тыс­ты Алматы қалалық әкім­ді­гі орталықтағы бірқатар көше­лер­дің жиегін ақылы тұрақ орны­на айналдырған болатын. Көлік жүр­гізушілері тұрақ ақы­сын саға­тына 100 теңгеден жол жи­егін­дегі паркоматтарға төлеуі ти­іс. Алайда қазір парко­мат­тар­ға қатысты дау-дамай аз емес. Ақылы көшелерге жұ­мыс орындары орналасқан немесе сол көшелерде тұратын жүр­гі­зу­шілер көліктерін қайда қаң­та­ра­рын білмей, квартал жағалап жүргендері. Бол­маса мардымсыз жалақының бір бөлі­гін күн­делікті паркоматтарға құйып оты­руға тура келеді. Айына не­месе жарты жылға төлеп, тұ­рақ абонементтерін сатып алуға болады. Көлік иелері жаңа тәртіпке көн­дікк­енше мұны жүр­г­ізушілерге түсін­діретін адамд­ар жоқтың қасы. Сондықтан ақылы пар­коматтар мен жол белгілерін аңғармай, машиналарын қал­дыр­ғандар 3 АЕК көлемінде айып­пұл төлейді. Басқа да ма­шақ­аттары баршылық.

Қала бюджеті үшін тиімді жағы бар екенін де жоққа шығар­май­мыз. Қазір бұл жүйе қаланың әр аумағында 11 мыңнан астам тұ­рақ орнын қамтиды. 120 пар­ко­матқа ие «Алматы спецтехпаркинг сервис» ЖШС 230 миллион теңге көлемінде 2016 жылдың салығын төлегені туралы есеп берген.

Десек те, Алматы қаласы кә­сіп­керлер палатасына іскер ор­та, яғни бизнес өкілдері қа­ла­­ның құрылымдық көркін жаң­ғыртудан зардап шегіп отырмыз деп шағымдануда. Қала тұр­ғы­да­рына 1969 жылдан бері та­ныс «Восход» сауда үйінің директоры Юрий Ковтун бүгінде дүкен бірте-бірте шығынға бата бастағанына шағымданды. Сауда жағы өте төмен. Соңғы 3 айда жалға алушылардың 17 пайызы бас тартқан.

«Мәселенің барлығы біздің ғи­мараттың жанына велосипед жолағы жасал­ғаннан бас­тал­ды. Көлік қоя­тын орын жоқ. Клиенттердің келуі күрт тө­мен­де­ді. Біз әкімдіктен жол­­дың ар­ғы бетінен ең бол­мағ­а­н­да ақылы авто­тұрақ жасауға өті­ніш біл­дірдік. Бірақ келіспеді. Біз қала­ның абаттандырылуына қар­сы емес­піз. Бірақ бізде қанша адам велоси­пед тебеді?!» деп шағымданады Ю.Ковтун.

«Корея» кафесінің иесі Нелли Нигай «тоқтауға болмайды» белгісінің кесірінен дәм­ха­наға келушілер саны азай­ға­нын, тіпті ғимаратты сата да ал­май отырғанын жасырмады. Табыс 30 пайызға төмендеген. Қызметкерлердің жартысы жұмыстан шығарылған.

«Мақпал» республикалық сән орта­лығының жетекшісі Базиля Әбіл­мановадан бірінші топтағы мүгедек қызметкер жұ­мыс­тан шыққан, себебі оның жұ­мысқа қатынауы қиындаған.

Бүгінге дейін кәсіпкерлер палатасына осындай мәселемен биз­нестің 95 субъектісі шағым­дан­ды. Ендігі жерде бұл мәселе Кәсіпкерлердің құқығын қорғау кеңесінің күн тәртібіне шы­ға­рылып, журналистер қа­тыс­­тырылған жиынға зардап шек­кендер де шақыртылды. Сон­дай-ақ жергілікті атқарушы орг­анның өкілдері де келді. Шағымданған кәсіпкерлерге Алматы қаласы ішкі істер департаменті әкімшілік полиция басқармасының басшысы Жандолла Шайхиев жауап берді.

«Алматыда 530 мың көлік құралы бар. Сонымен қатар сырттан келушілер, әсіресе облыстан қатынайтындар бар. Автокөліктер – ең бірінші ауа лас­таушы. Кәсіпкерлерді де түсі­неміз. Авто­тұрақ жобасымен біз айналыс-
паймыз. Бізге тек келісуге алып келеді. Егер сәй­кес келмесе, көлік құрал­да­ры­ның тұрағына рұқсат бере алмаймыз. Егер қандай да бір ұйым автотұраққа қатысты нақ­ты ұсыныс алып келсе, біз барып кө­реміз. Бастысы, ұсынылған нұс­қа жол қозғалысының басқа да қатысушыларына кедергі келтірмеуі тиіс», деп ой бөлісті Жандолла Шайхиев.

Кәсіпкерлердің құқығын қор­ғау кеңесінің мүшелері қала тұр­ғын­д­арының абаттандыруды қолдай­тындығын атап өтті. Алайда Алматы – шағын және орта бизнестің қаласы. Мұнда ірі кәсіпорындар жоқ. Кәсіп­керлер төлейтін салық қала бюджетінің негізгі бөлі­гін құрайды. Сондықтан абат­тан­дыруға қатысты шараларды қабылдауда бизнеспен мәмілеге келмесе, мәселе шиеленісе беретін түрі бар.

Айнаш ЕСАЛИ,
«Егемен Қазақстан»

АЛМАТЫ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

13.11.2018

Egemen Qazaqstan алғашқылардың бірі болып Chartbeat құралын пайдаланады

13.11.2018

Жаңақорған ауданында 116 бас қой белгісіз аурудан қырылып қалды

13.11.2018

Қызылордада қауіпті аймақтар анықталып, даярлық мәселелері күшейтілді

13.11.2018

Ақтөбеде жоғары жылдамдықтағы интернет желісі ұлғаяды

13.11.2018

Елбасы Астана клубының төртінші отырысына қатысты

13.11.2018

Нұрсұлтан Назарбаев Ауғанстан Республикасының бұрынғы президенті Хамид Карзаймен кездесті

13.11.2018

«Айша бибі» мен «Ақыртас» әлемдегі ерекше туристік нысандардың тізіміне енді

13.11.2018

Павлодарда Португалиялық профессор студенттерге дәріс беріп жүр

13.11.2018

Т.Сүлейменов ел өңірлеріндегі жылу бағасының әртүрлілігін түсіндірді

13.11.2018

Тайваньда таеквондодан Президент кубогі додасы аяқталды

13.11.2018

Елордалықтар 14 қарашада жалпыхалықтық диктант жазуға қатысады

13.11.2018

Үкіметте 10 айдағы әлеуметтік-экономикалық даму қорытындылары қаралды

13.11.2018

Б.Сағынтаев өңірлердегі халықтың нақты табысының көрсеткіштеріне ерекше көңіл бөлуді тапсырды

13.11.2018

Тұрмыстық қатты қалдықтар адамдардың қажетіне жарай бастады

13.11.2018

Шымкентте 5 000 000 теңгеге бағаланған көгершін көрмеге қойылды

13.11.2018

Қызылорда облысында газ құбыры құрылысы басталады

13.11.2018

Елбасы Еуропалық комиссияның бұрынғы төрағасы Жозе Мануэль Баррозумен кездесті

13.11.2018

Венгрияда синхронды жүзуден жасөспірімдер құрамасы бірінші орынды иеленді

13.11.2018

Тарифтерді көтерген монополистер заң алдында жауап береді

13.11.2018

Алматыда мектеп оқушылары арасында шешендік өнер байқауы өтті

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Qazaq otbasy

Otbasy uǵymy – qazaq úshin qasıetti de qadirli. Túbiri − ot, ot jylý beredi, ómir syılaıdy, tirshiliktiń kózi, úıdiń ishindegi «ýildegen» jeldi, «azynaǵan» aıazdy toıtaryp, otbasy ıesine sanalatyn adamǵa baq-dáýlet darytady. Otanasy, otaǵasy degen eki sózdiń arǵy jaǵyna oı jiberseń – qazaqtyń kemeldigine, bárin qysqa baılammen uǵyndyratyn kemeńgerligine kóz jetkizesiń. Sondyqtan da shyǵar, otbasy qaǵıdasynyń qashan da bıik turatyny. Qazaq otbasyn qurǵanda jetesizdikten jerip, kórgensizdikten boıyn aýlaq salǵan. Ata-ana úlgisin alǵa ozdyrǵan.

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Zaman talqysyndaǵy qazaq

Feısbýktegi paraqshamdy ashyp qaraımyn da oılanamyn. Feısbýkti men ádette merzimdik buqaralyq aqparat quraldarynyń nazarynan tys qalǵan oqıǵalar men jańalyqtardy jáne oǵan degen qoǵamnyń kózqarasyn bilý úshin ashamyn. Meniń paraqshamda úsh jarym myńnan astam jazylýshym bar. Olardyń 95 paıyzdan astamy – qazaqtar.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу