Аграрлық ғылымға артылар міндет ауқымды

Парламент Мәжілісі Аграрлық мәселелер комитеті  Ақмола облысының Шортанды ауданында көшпелі отырыс өткізді. А.Бараев атындағы Астық шаруашылығы ғылыми-өндірістік орталығында болған шарада Елбасының «Төртінші өнеркәсіптік революция жағдайындағы дамудың жаңа мүмкіндіктері» атты Қазақстан халқына Жолдауында алға қойылған міндеттерді орындау тетіктері жан-жақты талқыланды. 

Егемен Қазақстан
13.02.2018 914
2

Жиынға Мәжіліс Төрағасының орынбасары Владимир Божко бастаған депутаттар, яғни осы палатадағы «Нұр Отан» партиясы фракциясы жанындағы Әлеуметтік және Өңірлік саясат пен мәслихаттармен жұмыс жөніндегі кеңестер мүшелері, Ауыл шаруашылығы бірінші вице-министрі Арман Евниев, ауыл шаруашылығы, білім және ғылым министрліктерінің, сондай-ақ Ақмола, Қарағанды, Қостанай, Павлодар және Сол­түстік Қазақстан облыстары әкім­діктерінің, қоғамдық бірлес­тіктер мен бизнес ортаның өкіл­дері қатысты. Бүгінде аграр­лық ғылымды дамыту мен оны өндіріске кеңінен енгізу кемшін соғуда. Бұдан басқа, саланы ком­мер­цияландыру мәселесі де оң шешімін таппай отыр. Агро­өнер­кәсіп кешеніне кадрлар даяр­лау ісі де күн тәртібінде тұр.

Ауыл шаруашылығының бірінші вице-министрі Арман Евниев саланы дамыту бойынша 9 бағытта жұмыс атқарылып жатқандығын айта келіп, Жол­даудағы Елбасының 5 жыл ішінде агроөнеркәсіп кешеніндегі еңбек өнімділігін және өңделген ауыл шаруашылығы өнімінің экспортын кем дегенде 2,5 есеге арттыру жөніндегі тапсырмасын орындау жайын сөз етті. Бірінші вице-министрдің пайымынша,  бұл межеге қол жеткізуді осы салада жұмыс істеп жүргендердің санын қысқарту арқылы емес, қайта еңбек өнімділігін арттыру жолымен жүзеге асырған жөн. Әсіресе егіс алқаптарын өң­деуді жақсарту және мал тұ­қымын асылдандыру өте орынды қадам. Әрине бұдан келіп, рыноктардың ашықтығы мен экспорт мәселесін шешу, салық салуды жетілдіру мен технология­ның қолжетімділігі және де бизнес­тің сұранымына қарай ғылымды өрістету қажеттігі туындайды. Мәселен, АҚШ-та, Канадада және Аустралияда ғылым мен өндірісті ұштастыру заңнамалық тұрғыда өз шешімін тапқан. Атап көрсетсек, жергілікті фермерлер әрбір гектардан жинал­ған центнер астықтан немесе әрбір сауылған литр сүттен түскен табыстың белгілі бір бөлігін аграр­лық зерттеулер қорына арнайы салық түрінде аударып отырады. Ал ауыл шаруашылығы саласында зерттеулер жүргізетін институттардан келген мамандар фермерлермен немесе фермерлер комитетімен кездесулер өткізіп, өздерінің зерттеу жұ­мыстарын ұсынады. Сол жерде фермерлер өздеріне қажетті зерттеулер жүргізетін институттар­ға ақшаларын бағыттау туралы шешім шығарады. Былайша айтқанда, фермерлер қай инс­титут зерттеу жүргізуге лайық немесе қайсыбір ғалымның жобасы тартымды болса сонымен байланыс орнатады.

Қазақстан жағдайында ауыл шаруашылығы өнімін өндіру­шілердің осылайша жұмыс істеу мәселесі әлі де пысықталу үстінде.

А.Евниев өз сөзінде аграр­лық ғылымды бюджеттен қаржы қарастырып, субсидия арқылы немесе қосымша қаржылан­дыру жолымен қолдау мәселесі шешімін күтуде екендігін тіл­ге тиек етті. Қазіргі таңда атал­ған қаржылық қолдау тетіктері заңнамалық өзгерістерде көрініс табатындығы жайы да аталмай қалмады.

Осы орайда аграрлық білім беру сапасы көңіл көншітпей келе жатқандығын атай кеткені­міз жөн. Оны ауыл шаруашылы­ғы мамандарын даярлайтын колледждер мен институттардың материалдық-техникалық базалары ескіргендігімен түсіндіруге болады. Білім ордасынан оқып шыққан түлектердің өндіріске келгенде барлығын басынан бас­тайтыны қосымша уақыт пен қаржыны талап ететінін несіне жасырамыз. Сондықтан да оқу бағдарламаларын агробизнес сұранысымен үйлестіру жайы күн тәртібіндегі өткір мәселелердің бірі саналады.

Жиында ауыл шаруашылығы мамандығы бойынша грантқа түсушілерді оқуын аяқтаған соң 3 жыл қатарынан осы салада жұмыс істеуге мәжбүрлеу жайы да аталмай қалмады.

С.Сейфуллин атындағы Қазақ агротехникалық университеті АҚ басқарма төрағасы Ақылбек Күрішбаев саладағы жағдай­­ды түбегейлі өзгерту қажеттігіне тоқталды.

Талқылау барысы көрсет­кендей, Мемлекет басшысы алға қойған міндеттерді жүзеге асыру үшін аграрлық ғылым­ды өндіріспен байланыстыруда білім беру ісіне көптеген өзгерістер қажеттігі ерекше аталды. Ғылыми ізденістер мен жобаларды қарауда, ғалымдар­дың жұмыстарын баға­лауда да көзқарас түбірімен өз­геруі тиіс. Бұл орайда дамыған ел­­дердегі ғылыми-зерттеу орта­лық­­тарының жетістіктерінің тәжі­рибесін қолдану да уақыт талабы. Осылайша ортаға салынған көп­теген ұсыныс-пікірлер екшел­іп, олар тиісті органдардың құзы­ры­на ұсынылатын болды.

Асқар ТҰРАПБАЙҰЛЫ,
«Егемен Қазақстан»

Ақмола облысы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

23.01.2019

Дэвис кубогында Португалияға қарсы ойнаймыз

23.01.2019

Иван Дычко 1 наурызда рингке шығады

23.01.2019

«Батыс» өңірлік қолбасшылығында роталық-тактикалық топтардың тактикалық оқу-жаттығулары өтуде

23.01.2019

«Астана» футбол клубы 67-орында

23.01.2019

Елбасы тапсырма бермесе, тариф төмендемейтін түрі жоқ

23.01.2019

«Оскар» номинанттары белгілі болды

23.01.2019

Көтеріліп жатқан мәселелер мен олардың шешімі адам капиталын арттыруға жол ашады — сарапшы

23.01.2019

2018 жылы қазақстандықтарды елде болған қандай оқиғалар қызықтырды

23.01.2019

Мамлют ауданына жаңа әкім тағайындалды

23.01.2019

Жетісулық студенттер волонтер болуға бейілді

23.01.2019

Аралас жекпе-жектен ел чемпионаты алғаш рет Алматыда өтеді

23.01.2019

Н.Назарбаев: Жусан операциясы жалғаса береді

23.01.2019

Спорттық гимнастика: Токио олимпиадасына іріктеу турнирі қалай өтеді?

23.01.2019

Дзюдодан Қазақстан құрамасы аралас командалық турнирден іріктеу сынына қатысады

23.01.2019

Шорт-трекші Абзал Әжіғалиев жаттығу кезінде тобығын шығарып алды

23.01.2019

Седнева мен Еркебаева Ресейдегі халықаралық турнирде топ жарды

23.01.2019

Шымкенттің экологиялық жағдайын жақсарту жөнінде меморандум түзілді

23.01.2019

Президент волонтер студенттердің шәкіртақысын өсіруді тапсырды

23.01.2019

Азат Перуашев Қазақ Республикасы атауын қайта енгізуді ұсынды

23.01.2019

Н.Назарбаев: Жас ғалымдарды қолдауға жыл сайын 3 млрд теңге қаржы бөлінсін

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Adasqandardyń aldy jón, arty soqpaq...

  Bıylǵy qańtarda Qazaqstan óziniń azamattaryn dúnıeniń qaı shetinde bolsa da qorǵaı alatyn irgeli el ekendigin kezekti ret kórsetti. Sırıadaǵy qandy qasapqa soqyr senimniń shyrmaýyndaǵy kúıeýimen birge baryp qalǵan áıelder men jas balalarǵa arnaıy ushaq bólip, alyp keldi. Elbasy N.Nazarbaev óziniń tapsyrmasymen 47 adamnyń, sonyń ishinde 30 balanyń qutqarylǵanyn málimdedi. Qutqarý sharalary «Jýsan» operasıasy» dep atalǵany da jarıa boldy.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Jaýapkershilik joq jerde...

Sońǵy jyldary elimizde bosaný úshin aýrýhanaǵa kelgen analardyń qaitys bolý jaǵdaıy jıilep barady. О́tken jazda medısınasy jetilgen qalalar sanatyndaǵy Astananyń ózinde tórt birdeı qaıǵyly oqıǵanyń oryn alýy osy sózimizge dálel. Al Qazaqstan boıynsha 2018 jyldyń segiz aıynda ǵana ana óliminiń 40 faktisi tirkelgen eken. Onyń sebebi nede? Bul jóninde oılanyp, belgili bir sharalar qabyldap jatqan adam bar ma? Shynyn aıtsaq, bul jaǵy óte kúmándi. Eger adamdar jumysta jibergen kemshiligi úshin jazalanbaıtyn bolsa, ondaı jaǵdaıdyń qaıtalana bermesine kim kepil?

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sóz salmaǵy

Baıaǵynyń bıleri taý qulatyp, jer terbetpese de, eldi ıitip, teli-tentekti tıyp, kem basqandy ilgeri ozdyryp, asqynǵandy tejep, órshigendi órelep, ata ǵuryppen, ana úlgisimen bárin jónge saldy. Ul men qyzdyń eteginen tartpaı, aýzynan qaqpaı, qyrandaı túletip otyrǵan. Sodan da shyǵar, «Aýzym jetkenshe sóıleımin, qolym jetkenshe sermeımin, aıaǵym jetkenshe júremin» dep 14 jasynda aýzynan ot shashyp: «El ebelek emes, er kebenek emes, dat!» dep dara tanylǵan Qazybek bıdiń Qońtajynyń tilin baılap, qatty sastyrǵany. Jeteli sózge jetesiz ǵana des bermeıdi.

Серік НЕГИМОВ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Durystyq joly

Jaqsy kisi ataný, tirshilik-turmys, ómir qubylystaryna oı júgirtý, saralap zerdeleý, fılosofıalyq mádenıet qalyptastyrý, tájirıbe jınaqtaý, durystyq, adamshylyq, izgilik, ádildik, degdarlyq jolynda meıirlenip, berekeli qyzmet jasaý, ulttyń ádebi men qaǵıdattaryn jan-tánińmen qabyldaý – naǵyz tabıǵı abzal qasıet.

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Bızneske ıkemdilik qaıdan shyǵady?

Adamnyń bızneske ıkemdiligi qaıdan týady degen suraq kóp adamdy oılandyrady. Árıne, motıvasıa kúshti, ol − aqshany kóp tabý. Isker adamdar eshkimniń aldynda ıilmeıdi, «malyń bolsa syılamaı tura almas el» dep Abaı aıtpaqshy, jurtqa da syıly bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікір қосу