Бизнес • 05 Мамыр, 2018

Кәсіпкерлерді қолдауға не кедергі?

165 реткөрсетілді

Алматы облыстық кәсіпкерлер палатасы жүргізген қоғамдық мониторинг нәтижесінде анықталғандай, аудан әкімдіктері мен жекелеген облыстық құрылымдар мемлекеттік сатып алу туралы ақпараттың қолжетімділігіне мүдделі болмай отыр. 

Мәселен, олардың бір тобы өзде­рі жариялаған сатып алу туралы ха­барландыруларды заң талап ете­тіндей интернет желісіне мүлдем сал­майтын болса, бірқатары аталған деректерді мерзімен кешіктіріп барып жариялағаны анықталған. Бұл өз кезегінде облыста жергілікті кәсіп­керліктің дамуына жеткілікті дең­гейде көңіл бөлінбейді деген пікірдің қалыптасуына әкеліп отыр.

Кәсіпкерлер палатасы жанындағы кәсіпкерлердің құқығын қорғау және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қи­мыл кеңесінің төрағасы Баниямин Файзулиннің айтуынша, әсіресе аудан әкімдері құрылыс жүргізуге қатысты жарияланатын мемлекеттік тапсырыс кезінде жергілікті кәсіп­кер­лермен жұмыс істеуге мүдделі емес. Соның салдарынан әкімдер тен­дерде жарияланған құрылыс мате­риалдары мен құралдары туралы сұ­ра­нысты ресми интернет-ресурстарда жариялауға қатысты Ұлттық экономика министрінің бұйрығын да орындамай отырған көрінеді. 

– Жобада қарастырылған негізгі құрылыс материалдары мен өнімдеріне сұраныс бекітілген сметалық тізімді ресми интернет-ресурста жариялауды қамтамасыз ету туралы Ұлттық экономика министрінің 2015 жылдың 19 наурызында шыққан бұйрығы бар. Бұл бұйрық үш жыл бұрын орында­луы керек болатын, бірақ облыс­та ол орындалмады. Қазір Үкімет орта­лықтандырылған сатып алу қыз­метін құру арқылы жаңа сатыға шы­ғуды жоспарлап отыр. Ал біз әлі бірінші сатыдағы тапсырманы орындай алмадық,  –  дейді Б.Файзулин.

Қоғамдық мониторинг нәтижесін­де бірқатар заңбұзушылық анықтал­ған. Көп жағдайда жауапты тұлғалар­дың салғырттығы іске кедергі кел­ті­реді екен. Мысалға, былтырғы жыл бойынша зерттеу барысында Ес­келді ауданы әкімдігінің сайтында сатып алу бойынша мәліметтер 2017 жылдың қарашасында ғана шық­қаны анықталған. Бұл кезде аудан аумағында құрылыс жүргізу жұ­мыс­та­ры аяқталып қойған болатын.

– Мониторинг бойынша Талдықор­ған қаласындағы 230 пәтерге арнал­ған 16 қабатты үш тұрғын үйдің құ­рылысында пайдаланылған негізгі материалдардың жиынтық тізімі­не талдау жасалды. Құрылысқа қолда­ныл­ған заттардың 50 пайызы Қытай мен Ресейде жасалған тауар екені анықталды. Қажетті құбырлар мен жел­деткіш құралдар, терезе мен есік жабдықтары Қазақстанда да шы­ға­ры­ла­ды. Бағасы да қолжетімді. Демек әкімдіктер отандық тауар өндірушіні қолдауға ынталы емес. Есесіне көрші елден делдалдар арқылы тасымалданатын құрылыс материалдарына тәуелділікті арттырып отыр, –  дейді өңірлік мониторинг нәтижесін саралаған облыстық Кәсіпкерлер палатасының басшысы Нариман Әбілшайықов.
Бірақ облыстық энергетика және тұр­ғын үй-коммуналдық шаруа­шы­­лығы басқармасы заң және құқық бөлімінің басшысы Қанағат Молда­бе­ковтің кәсіпкерлердің сынына орай айтар өз уәжі бар. 

– Тауар, қызмет пен қызмет түр­ле­рін жеткізушілердің көпшілігі ұсы­нылған форманы қате жасайды немесе мүлдем толтырмайды. Нақты жағдайды көрсету үшін біз порталға енгізілген ақпараттарды шығарып алып сараладық. Ондағы қызмет түр­лері бо­йынша ақпараттар түзеті­ліп, жеткізуші тарапынан істің аяқ­талмайтынын анықтадық. Мәселен, облыстық Жер кадастры де­пар­тамен­тінің 1,9 млн теңге сомадағы ке­лі­сім­шарт міндетін орындау нәтижесі бойынша отандық тауар өндіруші бағанында 100 теңге деп жазылған. Сәйкесінше жергілікті құрам үлесі 0,01 пайызды құраған. Ал 28,5 млн теңге сомадағы келісімшарт бойын­ша отандық тауар өндіруші тарапы­нан жалпы сома көрсетілмеген. Мұн­дай мысалдар жеткілікті. Сол се­беп­­тен кәсіпкерлердің мемлекеттік тап­сырысқа іліге алмауы мүмкін, – дейді ол.

Жалпы, мемлекет қаржысының иге­рілуі жөніндегі ақпарат неғұрлым ашық әрі қолжетімді болған сайын қоғам ізгілене түсетіні анық. Және осы қадам адамдардың қаржылық сауа­тының артуына ықпал етіп, жем­қорлықсыз орта қалыптастыруға да жол ашатыны сөзсіз. Оның үстіне мемлекеттік тапсырыс жүйесіндегі жа­риялылық отандық кәсіпкерліктің дамуына пайдасын тигізетіні және дәлелденген. Ал бұл бағыттағы жұмыстардың негізгісі мемлекеттік органдардан бастау алуы тиіс еді. Бірақ кәсіпкерлердің құқын қорғайтын ұйымның пайымдауы керісінше нәтиже көрсетіп отыр.

Айтпақшы, Алматы облысы бойынша мемлекеттік сатып алу порталына жыл басынан бері жалпы сомасы 78,9 млрд теңгені құрайтын 38244 сатып алу лоты жарияланған болса, бұл тапсырыстарды орындауға 3250 жер­гілікті кәсіпкер өтініш берген екен. Ендігі кезек баға мен жұмысты орындауға ынталы кәсіпкерлерде. Жалпы, бұл істің нәтижелі болуы отан­дық өнім өндірушіні қолдауға қа­тысты жиі сынға ұшырайтын жергі­лік­ті атқарушы органдар жұмысының жақсарғандығын да білдіретіні анық. Діттеп келгенде отандық өндіріс жанданып, мемлекет қаржысы тиімді жұмсалуы керек. Ал кәсіпкерліктің дамуына кедергі келтіретін кез келген жағдайдың алдын алу бүгінгі күннің талабы.

Қалмаханбет МҰҚАМЕТҚАЛИ,
«Егемен Қазақстан»

Алматы облысы

Баннер
Соңғы жаңалықтар

Көш басында - Канело

Спорт • Кеше

Ауылда да субұрқақ бар

Аймақтар • Кеше

Шыңға біткен шынардай Шыңғыс еді!..

Руханият • 14 Маусым, 2019

Мерейі тасыған отбасы

Руханият • 14 Маусым, 2019

Бірлесіп күресуге шақырды

Саясат • 14 Маусым, 2019

«Реал» 303 миллион еуро жұмсады

Футбол • 14 Маусым, 2019

Олимпиада жолдамасын иеленді

Спорт • 14 Маусым, 2019

Еуропа ойындары басталады

Спорт • 14 Маусым, 2019

Демалыс аймағы ашылды

Аймақтар • 14 Маусым, 2019

Мұражайлар фестивалі

Аймақтар • 14 Маусым, 2019

Мейіргер Шархат

Аймақтар • 14 Маусым, 2019

Робот арқылы операция жасайды

Аймақтар • 14 Маусым, 2019

Ұқсас жаңалықтар