Қазақстан • 08 Қазан, 2019

Басты байлығымызды бағалай білейік

24 реткөрсетілді

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына арнаған Жолдауында жер ресурстарын тиімсіз пайдалану мәселесі бүгінгі таңда аса өзекті болып отырғаны айтылды.

Ақмола облыстық жердің пайдаланылуы мен қорғалуын бақылау басқармасы жыл басынан бері жеке, заңды тұлғаларға және мемлекеттік органдарға қатысты 1 606,19 гектар жерге 320 тексеру жүргізіп, 1605,7 гек­тар жерде жер заңнамасы нормаларының 283 заң бұзушы­лығын анықтаған. Бұл келеңсіз көрініс былтырғы көрсеткіштен әлдеқайда көп. Осы заң бұзушылықтар бойынша 27 әкім­шілік іс қозғалып, айыппұл салынды. Айыппұлдың басым бөлігі бюджетке түсті. Осы арада ара-жігін ажыратып айта кететін бір жайы бар. Айыппұл сома­сының азаюына басқарма құзыретінен ауыл шаруашылығы жерлерін пайдаланбағаны немесе ұтымсыз пайдаланғаны үшін айыппұл салуды алып тастау себеп болып отыр. Сондай-ақ Жер кодексінің 92, 94-баптарына сәйкес анықталған заң бұзушылықтарды жою мақсатында 945,78 гектар жерге жер учаскелерін нысаналы мақ­­сатқа сәйкес пайдалану қажет­­тігі туралы 211 ұйғарым шыға­рылды. Тағы бір айта кетер­лігі, қалалар мен аудандарда құры­лыс мақсатына арналған пайдаланбайтын немесе жер заңнамасын бұза отырып пайдаланылатын жер учаскелерін анықтау үшін жұмыс топтары құрылды.

Басқарма жыл басынан бері құрылыс нысандары үшін берілген 944,53 гектар жердегі 205 жер учаскесін тексерген. Тексеріс нәтижесі бойынша Жер кодексінің 92, 94-баптарына сәйкес жер учаскелерін нысаналы мақсатқа сәйкес пайдалану қажеттігі туралы ұйғарымдар берілді. Аталған жер учаскелері бойынша бір жыл өткеннен кейін тағы да тексерулер жүргізілетін болады.

Құрылыс нысандары үшін берілген жер учаскелері туралы мәліметтер Ақмола облыстық мемлекеттік кірістер департаментіне жер салығының жоғары мөлшерлемесін қолдану мақсатында жіберілген. Бүгінгі таңда коммерциялық мақсатта пайдаланылмайтын жерлер бойынша 2015 жылдан бастап 24 миллион 721 мың теңге жер салығының жоғары мөлшерлемесі қолданылған.

Оның 12 миллион 773 мың теңгесі бюджетке түскен. 2018 жылғы ком­мерциялық мақ­саттағы жер учас­келеріне берілген ұйғарымдар бо­йынша бақылау тексе­рулерінің нәти­же­сінде бұрын анықталған заң бұзу­шылықтардың бүгінге дейін жойыл­мауына байланысты сот органдарына 67,9 гектар жер учаскелерін мәжбүрлеп алып қою туралы 16 талап-арыз жолданған. Осы жұмыстар арқылы кейбір жер учаскелері мемлекеттік меншікке қайтарылып алынды.

Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес, 2018 жылдың қараша айында жергілікті атқарушы органдар облыс бойынша прокуратура органдарымен бірлесе отырып, 4273,6 гектар жер аумағында коммерциялық мақсаттағы пайдаланылмайтын 422 жер учаскесін анықтады. Жоғарыда көрсетілген жер телімдерінің мекенжайын тексеруге де материалдар келіп түсті. Бұл дегеніңіз 4272,9 гектар алаңдағы 386 жер учаскесі. Жұмыс нәтижелері бойынша анықталған жай 2998,2 гектар алаңдағы 176 жер учаскесі тексеруге жатпайтын болып шық­ты. Тексерілетін субъектілерінің орна­ласқан жерінің анықталмауына байланысты 571,8 гектар алаңдағы 97 жер учаскесі бойынша материалдар жергі­лікті атқарушы органдарға иесіз мүлік ретінде есепке қою үшін жіберілді. Жоға­рыда біз айтып өткен тексерулер бойынша 3,5 гектар алаңдағы жер телімі мемлекет меншігіне қайтарылды.

Пайдаланылмайтын коммер­ция­лық жерлер бойынша іс-шараларды орындау барысында мәселелер бар. Хабарлама жіберілген кезде меншік иесі көбінесе алдағы тексеруден жалтарады. Кейбір жағдайларда тексеру туралы хабар түскен соң жер учаскелерінің меншік иелері үшінші тұлғаға сатып жіберуге тырысады.

Басқарма тексеру тәртібін түсін­ді­ру бойынша тиісті жұмыстар жүр­гіз­ген, аудандағы инспекторлар та­ғы­­лымдамадан өткен. Мемлекет бас­шы­сының тапсырмасына сәйкес, 2018 жылдың қараша айында жергілікті атқарушы органдар прокуратура органдарымен бірлесе отырып, 975139,8 гектар жерге ауыл шаруашылығы мақсатындағы 744 жер учаскесінің пайдаланылмайтынын анықтады. Осы орайда аудан әкімдіктерінің мемлекеттік инспекторлары жалпы көле­мі 572 177 гектар алқапта 389 жер учаскесі бойынша тексеру іс-шарал­арын жүргізіп, 195 субъектіні әкім­шілік жауапкершілікке тартты. Мен­шік иелерінің жер телімдерінен өз еркімен бас тартуы, жалға алу шартын бұзу жолымен 17531,5 гектар жердегі 37 жер учаскесі мемлекеттік меншікке қайтарылды. Иесі жоқ мүлік санатына 8481 гектар жердегі 4 жер телімі қайтарылды.

Ауыл шаруашылығы мақ­са­тын­да­ғы жерлерді алып қоюға байланысты проблемалық мәселелер де туындайды. Айталық, шаруа қожалығы немесе фермер ауыл шаруашылығы өндірісін жүргізуге арналған жер учаскесін мақсатты пайдаланбаған сәттен бас­тап екі жыл өтсе, онда мұндай жер учаскесі заңда көзделген тәртіппен мәжбүрлеп алып қоюға жатады. Іс жүзінде пайдаланылмайтын ауыл шаруашылығы жерлерін мемлекет меншігіне қайтару бойынша жұмысты аудан әкімдіктері созып алады. Оған себеп болып отырған жайт талап-арыз бергенге дейін үш тексеру жүргізілу талап етіледі. Осыған байланысты берілген сәтінен бастап екі жыл бойы жерді пайдаланбау фактілерін анықтау мерзімін қысқарту жөнінде Жер кодексіне өзгерістер енгізілуі қажет-ақ.

Бүгінгі таңда облыс аумағында өз қызметін жүзеге асыратын жер қой­науын пайдалану саласында 172 келісімшарт тіркелген. Өткен жылы облыстық кәсіпкерлік және өнер­кә­сіп басқармасымен «Қазақстан ғарыш сапары» ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамы арасында пайдалы қаз­балардың ғарыштық мониторингі бойын­ша қызмет көрсетуге шарт жасал­ған. Нәтижесінде акционерлік қоғам келісімшарттық аумақтан тыс өнді­руді жүзеге асырылуының 117 суре­тін ұсынды. Осы жұмыстардың нәтижесінде келісімшарттағы міндет­те­мелерді орындамағаны үшін 6 шарттың қолданылуы тоқтатылды. Қазір­гі уақытта әкімдікпен далалық зерттеу жүргізу және тау-кен инже­нер­лік қызметтерін сатып алу үшін бюджет қаражатын бөлу мәселесі қарас­тырылуда. Бұл орайда жер қой­на­уын пайдаланушылар тарапынан қоршаған ортаға келтірілген залалды мемлекет пайдасына өндіріп алу қолданылып жүрген заңдарға сәйкес сот органдары арқылы жүзеге асырылатын болады. Басқарма 2019 жылдың сәйкес мерзімінде 90 мың гектар алқапқа қатысты 54 талап-арыз берген. Оның 15-і қанағаттандырылған. Пайдаланылмайтын жер учаскелерін мемлекеттік меншікке мәжбүрлеп алып қою бойынша жалпы көлемі 66,75 гектарды құрайтын жерге қатысты 16 талап-арыз берілген.

Бүгінгі таңда негізгі міндеттерге сәйкес жеке және заңды тұлғалардың өтініштері негізінде прокуратура органдарымен бірлесе отырып, бірқатар тексерулер жүргізілуде. Тек­серу барысында жер учаскелерін беру заңдылығына қатысты жер заң­намасы нормаларының өрескел бұзушылықтары анықталып отыр. Жо­ғарыда біз келтірген деректерге қарай отырып, әлі де болса жерге иенің де керек екендігін, игере де білу қажет екендігін ұғынасыз.

 Ақмола облысы

Баннер
Соңғы жаңалықтар

Нұрлыбектің домбырасы

Руханият • Бүгін, 12:13

«ХАТ ҚОРЖЫН»

Қазақстан • Бүгін, 12:01

Күлкі керуені

Руханият • Бүгін, 11:14

Екі қола медаль еншіледі

Бокс • Бүгін, 09:57

«Барыстың» қарқыны қатты

Хоккей • Бүгін, 09:52

Кипрді де жеңе алмадық...

Футбол • Бүгін, 09:51

«Қара алтынды» қапысыз ағызған

Қазақстан • Бүгін, 09:44

Қыз әулие

Руханият • Бүгін, 09:34

Қайталанбас қымыз дәмі

Қазақстан • Бүгін, 09:33

Рухани жаңғырған ауыл

Руханият • Бүгін, 09:28

Екіжақты келісімге қол қойылды

Қазақстан • Бүгін, 09:26

Тәлім мен тәжірибе ұштасқан ұя

Қазақстан • Бүгін, 09:10

Жамбылдықтардың жарқын жобасы

Аймақтар • Бүгін, 08:36

Түгел түркіні түгендеген

Әлем • Бүгін, 08:20

Кей өңірлерде ауа райы өзгереді

Аймақтар • 12 Қазан, 2019

Ең қысқа әңгіме. Ислам Қабылұлы

Руханият • 12 Қазан, 2019

Сенаторлар сенбілікке шықты

Қазақстан • 12 Қазан, 2019

Ұқсас жаңалықтар