Қоғам • 25 Мамыр, 2020

«Сергек» полицияның жұмысын жеңілдетті

54 рет көрсетілді

Пандемиямен күреске IT-тех­нологиялардың қосып жатқан үлесі көл-көсір. Бірі білер, бірі білмес, коро­на­вирус дертінің алдын алу үшін сырқат белгілері бар науқасты анықтайтын апа­раттық-бағдарламалық жүйе әзірленген болатын. Қуанарлығы сол, бұл өнімді отандық маман­дар ойлап тапты. Тіпті жа­ңа қосымшалар көр­ші мем­лекеттердің қызығушы­лы­ғын тудырды. Осылайша IT-саласындағы білікті ма­ман­дар өз өнімімізді тұ­ты­ну­дың үлкен үлгісін көр­сетті.

Жасыраты жоқ, о баста­ аты жаман індеттің алдын алу үшін өзге елдерге жәутеңдедік. Еш­қандай дайын шешім бол­мағандықтан, көп жағдайда әр мемлекетке өз қотырын өзі қасуға тура кел­ді. Әр ел за­­­ман ағымына қарай қаре­кет етуге тырысуда. Мәселен, бір мемлекеттің пандемиямен кү­­­­ресуде IT және медицина сала­­сын­да қандай да бір байламдары болса, алдымен өз аумағында ғана қолданды. Әрі келесі бір мемлекетке баға­лы тауар есебінде ұсын­ды. Ал кейбіреуі IT-саласы­на аса кө­ңіл бөлмегендіктен бар­ма­ғын тістеді. Технология қан­ша дамығанымен тізе қосып жұ­­мыс істеудің де реті келмеген тұстары бар. Оған себеп, жұқ­палы аурудың жылдам таралуы. IT-саласында енді ілгерілеп келе жатқан мемлекетіміз үшін бұл қиындықта мүмкіндікке жол ашты. Қазақстанда отан­дық өнім жасауға алғышарт қалып­тасты. Мұны «Көркем Телеком» ком­­паниясының дирек­торы Әсет Ах­метов мақ­та­нышпен жет­кізді.

– Біздің компания елордада орналасқандықтан, пан­де­мияның ошағына бір табан жа­қын болдық. Өйткені онымен күресуде Денсаулық сақтау ми­нистрлігі, полиция және тағы басқа жауапты ор­ган­дардың қан­дай мәселемен бетпе-бет кел­генін көрдік. Әр­­бір елдің пробле­малары әр­түрлі. Сондықтан да­й­ын­ ше­тел­дік өнімдерді өз елі­­міздің аума­ғында қолдану қиынға соқ­ты. «Не істей аламыз?» де­ген сұ­раққа жауап іздедік. Ал­ды­мен бар­лық блок-бекеттерге бір­ден бей­небақылау каме­раларын ор­наттық. Біз еліміздегі ең ауқым­ды бейнебақылау опера­торы бол­­ғандықтан, алғаш­қыда Нұр-Cұл­тан, Алматы, Шым­кент, Өскемен, Түркістан, Се­мей қа­ла­ларындағы блок-­бекет­терге ка­мера қойдық. Сол арқылы кө­лік­­­тердің өтуін ұйым­дас­ты­руда туындаған мәсе­лелер­мен таныс­тық, – дейді Ә.Ахметов.

Оның айтуынша, поли­цей­­­­лердің планшеттеріне арнайы қосымшалар әзірлеу идея­сы кейін­нен туындапты. Бас­тап­қыда полиция  блок-бе­кет­терден өткен адамдарды жур­­налға тіркеп отырған. Тө­тенше жағ­дай енгізілгенде бір­неше күн осы схема бойынша жұмыс істеді.

 «Журналға жазу құдды бір ескі заманда қалып кеткендей әсер қалдырды. Сол үшін журналдарды электронды нұс­қаға ауыстыру керек болды. Содан бірнеше күнде мобильді қосымша жасап шығардық. Бастапқыда карантин енгізіл­мей тұрып бұл қосымша журнал түрінде жұмыс істеді. Ка­рантин енгізілгеннен кейін қа­лаға кіруге және шығуға шек­теу қойылды. Сол кезде басқа қосымша жасау туралы шешімге келдік. Өйткені әуелі карантин республикамыздың кейбір қалаларында ғана жа­рия­ланған-ды. Карантин ен­гі­зілген және енгізілмеген қа­ла­ларға екі түрлі қосымша қа­жет болды.  Вирустың таралу аумағы бойынша бөлек бір қосымша дайындадық. Бір ай көлемінде бұл қосымшалар бір­неше рет жаңартылды. Қо­сым­шаны өкілетті органдармен ақылдаса отырып же­тіл­діріп отырдық. Олардың ұсы­нымдарын ескердік, өйткені бұл қосымшаларды қолданатын – поли­ция қызметкерлері. Олар­ға барынша ыңғайлы етіп жасалды», дейді ол.

Бір таңғаларлығы, бұл мо­биль­ді қосымшаларды жасау­шылар басқа елдің тә­жі­ри­белеріне сүйенбеген. Қай­та ре­сейлік мамандар қазақ­стан­дық өнімге қызы­ғушылық та­ныт­­қан көрінеді. Бірақ Ре­сей азаматтарының жеке куә­лік­терінде штрих-код бол­ма­ған­дықтан нәтиже бермесе ке­рек. Көптеген елде жеке куә­­лікке штрих-код қойыл­майды. Сондықтан қосымшаға көз сүзе алмайды. Аталған ком­панияның ақпараттық жүйе­лерді, мобильді қосымша­ларды жасауда тәжірибесі мол.

Төтенше жағдай енгізіл­геннен кейін мамандар қысқа мерзімде барлық мүдде­лі органдармен жұмыс тұжырым­дамасын мақұлдап, поли­ция қызметкерлерінің планшет­теріне арналған «Сергек.Блок-бекет», «Сергек.Блок-бекет.Карантин», «Сергек.Патруль» және «Сергек.Бақылау» арнайы қосымшаларын дайындады.

Қосымшаның артықшы­лы­ғы – полиция қызметкерлеріне адамдармен жақын байланысқа түспей-ақ жеке куәліктегі штрих-кодты планшеттің ка­ме­­расы арқылы сканерлеу­ге мүмкіндік береді. Бұл әдіс вирустың таралуына жол бермеуімен маңызды. Егер де полиция қызметкері вирус жұқтырса, онымен байланыста болғандардың қатары да аз болмасы анық. Осы орайда біз Алматы облысы ПД Жер­гілікті полиция қызметі бас­қармасының басшысы Бағ­дат Әшімовке хабарласқан бо­латынбыз. Ол планшеттегі жаңа тетіктер полицейлердің жұмысын әжептәуір жеңілдет­кенін айтты.

– Бұрынғыдай жолаушы­лардың жеке деректерін қол­мен жазып отырмаймыз. Бар болғаны штрих-кодты сканер­лейсің, бітті. Ал бұл 2-3 минут қа­на уақытты алады. Соның нәтижесінде бүгінде блок-бе­кет­терде кептеліс орын алған жоқ. Өздеріңіз білесіздер, ме­ди­цина мамандарына және әскери қызметкерлерге карантин кезінде блок-бекеттерден өтуге рұқсат берілді. Мобильді қосым­шалар болмағанда бұл­ топты өткізу қиындық әке­лер еді. Тіпті олардың қолындағы рұқсат қағазының жалған емес­тігін полиция қызмет­кер­лері анықтай алмай қалуы да мүмкін. Ал мобильді қосымша үшін арнайы рұқсат қағаз алып жү­рудің қажеті жоқ. Өйткені бәрі ЖСН-да тұр. Тіпті әкімдік блок-бекеттен өтуге рұқсат берсе, аза­мат­тар арнайы рұқсат қа­ға­зын алып кетуге барып жүр­мейді. Бір айдан бері полиция сандық ре­жімде жұмыс атқарып жатыр. Бұл инспекторлар үшін өте ың­ғайлы, деді полиция қыз­меткері.

«Сергек» қосымшаларының негізгі мақсаты – халықтың би­лік өкілдеріне деген сенімін арт­тыру, қоғамның көзқарасын өз­герту, олардың қызметтерінде соң­ғы технологияларды пайдалануларына жағдай жасау. Қосымшалар полицей­лер­дің­қо­лындағы 8 мың план­­шет­­­ке орнатылған. «Сергек. Блок-бекет» қосым­шасы каран­тин енгізілмеген қалаларда блок-бекеттерден өтетін жүр­гізу­­ші мен жолаушыларды тір­кеуге ар­налған. Ал «Сер­гек.Блок-бе­кет. Карантин» қосым­шасы блок-бекеттерден рұқсаты бар аза­маттардың өткізу тәрті­бін бақылайды. Қаланың ішін­­де шектеулі қозғалысты қамта­масыз ете­тін «Сергек.Патруль» – адамдар мен авто­көлік­тердің қозға­лысына жауап береді.

Қалай жұмыс істейтініне кел­сек, күшейтілген карантин кезінде полициялер мен дәрі­герлер қозғалысына рұқсат бе­рілгені белгілі. Сол кезде бұл­ топ­тағы азаматтардың тізі­мі «Сергек.Патруль» қосым­ша­сына енгізілген. Полицейлер адам­дардың қалада жүруге рұқ­саты бар-жоғын осы қосымша арқылы тексерді.

Төртінші қосымша «Сергек.Бақылау» тек қана «Сергек» жүйесі бар қалаларда, яғни Өске­мен, Алматы, Нұр-Сұлтан, Аты­рауда ғана жұмыс істеді. Ол қо­сымша арқылы полицей­лер «ақ тізімде» болмаған көліктерді авто­матты түрде көре алды. Себебі «Сергек» камералары автокөліктің мемлекеттік нөмі­рін көреді, сосын оның «ақ тізімде» бар-жоғын тексереді. Бұл тізімде болмаған жағдайда инс­пек­торларға ақпарат береді.

Бүгінгі күнге дейін рес­пуб­лика бойынша 5 млн-ға жуық адам блок-бекеттерден өт­кен. Естеріңізде болса, тө­тенше жағдай жарияланған уа­қытта Шымкентке шыққан автобустың жолаушысы вирус­ты жұқтырғаны анықталған. Онымен бірге барған жолаушыларды іздестіру кезінде тіркеу жүргізілмегендіктен, белгілі бір қиындықтар туындады. Алдағы уақытта, осындай оқиғаларға жол бермес үшін бекеттерде тіркеу жалғаса бермек.

 

Соңғы жаңалықтар

Малыңа абай бол, ағайын!

Аймақтар • Кеше

Ұқсас жаңалықтар