Математиктер

футбол ережесі әділетсіз жасалған деп есептейді Ғалымдар өткен ғасырдың 70-шы жылдарының басында енгізілген ойыннан кейінгі пенальти процедурасын мүлдем әділетсіз, ал оның нәтижесі күтпеген жайттарға барынша толы деген тұжырымға қазық байлап отыр. Сондықтан да Нью-Йорк және Маастрихт университеттерінің маман­дары пенальтидің футбол матчының қорытынды есе­біне мейлінше аз әсер етуге алып баратын ереже ойлап шығарды. Ойынның теориясы сала­сындағы сарапшы, профессор Стивен Брамс матчтан кейін белгіленетін он бір метр­лік соққыларды орындау ережесінің дәстүрлі жүйе­сінің мұны қай команданың бірінші болып орындай­тынын, осы арқылы олардың қайсысының ұтып шығатынын да анықтап бе­ретінін алға тартады. Дә­лірегі, мұны жеребе шешеді. Алайда, соққыны бастайтын команданың бүкіл серия бойына допқа ылғи бірін­ші болып келіп тұратын болғандықтан, түптеп келгенде, психологиялық жағы­нан артықшылыққа қол жет­кізу арқылы 60 пайыздық жағдайда жеңіске жететіні де белгілі болып отыр. Брамс пен Исмаилдың пікірлерінше, 1990, 1998 және 2006 жылдарғы әлем чем­­пионаттары кезінде өз­дері ойлап тапқан осы ереже қолданылғанда, Англия құрамасы жарыс жолынан күні бұрын шығып қалмаған болар еді. Осылардың бәрінде де ағылшын футболшылары пенальтиден өте алмаған. Және солардың бәрінде де олар екінші болып он бір метр­лік соққылар жасап тұр­ған. Математиктер пенальтиде осындай есеп-ереженің көп нәрсені шешіп кететініне имандай сеніп отыр. Дамир ҚОЖАМҚҰЛ.