Сахна абызы

Қазақтың мемлекеттік Мұхтар Әуезов атын­дағы академиялық драма театрында Қазақстанның халық әртісі, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты Сәбит Оразбаевтың 75 жасқа толуына арнал­ған шығар­машылық кеш өтті. Театр өнерінің қарашаңырағында жарты ғасырдан астам уақыт бойы қызмет етіп, 100-ге тарта рөлдерді сомдап, кесек кейіпкерлерді тірілткен Сәбит ағамыз бүгінде үлкен ұжымның ақса­қалы мен ақылшысына айналған. Бәсекелі шығар­машылық ортада шынайы құрметке ие болып, көрерменнің риясыз сүйіспеншілігіне бө­лену кімге болса да оңай емес. С.Ораз­баев бұл белеске ада­ми қасиет­те­рі­мен, еңбекқор­лығы­мен, құ­дай ­берген да­­рын қуатымен кө­теріліп отыр. Осы­ның бәрі шығар­ма­шылық кештің өзе­гіне, тағылымдық тұ­­сына айналған. Иә, сахнадан сан бейнені сомдаған Сәбит Қоңырбайұлы ерен еңбегі үшін «Отан», «Парасат», «Еңбек Қызыл ту» ордендерімен марапатталған болса, қарашаңырақтың негiзiн салған ал­дыңғы буынның дәстүр-өнегесiн ла­йықты жалғастырған көрнектi актер­дiң тәуелсiз Қазақстанның сахна өне­рiн дамытудағы еңбегi де үлкен. А.Сү­лей­ме­новтiң «Төрт тақта – жайнамаз» драма диало­гындағы – Әбдiнәсiм шал, Д.Иса­бековтiң «Ескi үйдегi екi кездесуiндегi» – Айтөре, Б.Мұқайдың «Өмiр­зая­сындағы» – Әли, қырғыз дра­матургi М. Ғапаровтың «Тұзды шөлiндегi» – пре­зи­­­­­дент, К.Ашир­дiң «Қабыл – Адам Ата перзентiндегi» – Iбiлiс, М.Байсеркеновтiң «Абылайханның ақырғы күн­дерiндегi» – Бұқар жырау, сондай-ақ театрдың қазiргi репер­туарындағы Ф.Буляковтың «Отыз ұлың болғанша­сындағы» – Абдулла, қырғыз драматургi Б.Жәкиевтiң «Жүрейiк жүрек ауырт­пай» драма­сындағы Қария сынды кейiпкерле­рiнің жүрегiнде өз заманының дертi бар қоғамдық-әлеуметтiк тип деңгейiне көтерiлген бейнелер екенін еске түсіру парыз. Әріптестері айтпақшы, бірде сахна саңлағы, бірде қолында фотоаппараты, бірде бейнека­ме­расы, бірде қаламы түспей келе жатқан дара актердің көрермен көзінен таса тамаша қырлары жеткілікті екен. Т.Әлiмқұловша қисындағанда, «домбыраны саусақпен емес, көңiлмен сөйлететiн» актердің қоңыр дауысы әнді құлағымен емес, жүрегімен қабылдайтын ұлты­мыздың көкірегінде ұялап қалғаны анық. Осыны жақсы білетін, Сәбең­нің ізінен ерген театрдағы домбыра ұстайтын талантты інілері шығармашылық кеште Сәбит Оразбаев болып, Сәбең ойнайтын әрбір кейіпкерден кейін кезегімен сайдың тасындай сахнаға шыға келуі, ұлттық театр өнерінің өрісі тоқырама­ғанын паш еткендей. Көрерменді бірде толқытып, бірде мұңайтып, бірде қуантқан шығармашылық кеш режиссер Қазбек Әміржановтың актер Сәбит Оразбаевтың өмір жолы­на арналған «Өмір – дастан» деректі фильм үзінді­лерімен өріліп отырды. Бұл туындыда сонау Оңтүстік Қазақстан облысының шалғайын­дағы ауылдан шы­ғып, өнердің шаужайына жармас­қан балаң жігіт­тің өз биігіне қалай көтерілгені ретімен баяндалады. Бұл фильмде дара актер ғана емес, жақсы әке, сүйікті жар, ақылгөй ата бола білген азамат өмірінің парақтары бар. Алдымен шығармашылық кеште Мәдениет ми­нистрінің орынбасары Асқар Бөрібаев Елбасы­ның Сәбит Оразбаевтың 75 жылдығына жолда­ған құт­тықтауын жеткізді. Актерге Оңтүстік Қазақ­стан облысының Құрметті азаматы атағы берілгенін туған жерінен келген арнайы делегация мәлім етті. Өзінің мазмұнды ғұмыры сияқты әсерлі кеште әріптесі КСРО және Қазақстанның халық әртісі Асанәлі Әшімов сөз алып, жастықтың қызығын бірге кешкен замандасы жайлы тамаша естелік тарқатса, Ғ.Мүсірепов атындағы Қазақ мемлекеттік академия­лық балалар мен жасөспірімдер театрының директо­ры, белгілі режиссер Талғат Теменов актердің аға ретіндегі, адам ретіндегі бейнесін сөзбен сомдады. Кеште жұртты тағы бір толқытып өткен сәт сахна саңлағының өзімен өнерге өкшелес келген актер, актрисалармен бірге жұрт алдына шығып, ұстазы Асқар Тоқпановқа арнаған арнауы еді. Әлі күнге дейін үйренумен, әлі күнге дейін ізденумен, еңбектенумен келе жатқан өнер иесінің ел азаматы ретінде де кейінгілерге көрсетер үлгісі көп. Кесек тұлғалы актер «әкем театрдың» қара ормандай талантты ұжымы ортасында ғиб­ратты әңгімесімен, жасына сай жарасымды батасымен кешті аяқтады. Айнаш ЕСАЛИ, Алматы. Суреттерді түсірген Нұрғиса ЕЛЕУБЕКОВ.