Бәкей Ағыпарұлы: Заман талабына сай нақтылы мақсаттар

Қазақстан Республикасы­ның Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың «Төртінші өнеркә­сіп­тік революция жағдайын­дағы дамудың жаңа мүмкіндіктері» атты Жолдауын оқып, бұл аса маңызды бағдарламаға байланыс­ты өз ойымды ортаға салуды жөн көрдім. 

Егемен Қазақстан
24.01.2018 1861
2

Қандай істің болмасын көзде­ген алдағы межесі айқын болса, оған жететін жолы ашық, табысы да мол болады. Олай болса бұл Жолдауда 2015 жылы Бірік­кен Ұлттар Ұйымының Бас Ассам­блеясынан ұсынған Әлемнің тұрақ­ты даму мақсаттарын Қазақ­стан­да жүзеге асыруға үлес қоса­тын және қазіргі жаhандану заманы мен жаңа технологиялардың тала­бы­на сай нақтылы әрі жаңа межелер қойылыпты. 

Қазақстанның жаhандық бәсе­кеге қабілеттілігін арттырудың бірден-бір жолы өнеркәсіп саласына революциялық өзгеріс жасау және рухани жаңғырту мәселесі болып табылады. Н.Назарбаевтың осы жолғы Жолдауында ұсынған 10 міндеттің алғашқы бесеуі өнеркәсіпті қарқынды дамытуға (өнеркәсіпке ең жаңа технологияларды енгізу, ресурстарды тиімді пайдалану, агроөнеркәсіп кешенін жаңа технологиялық деңгейге көтеру, көлік-логистикалық ин­фра­құрылымды дамыту, құры­лыс және коммуналдық сектор­ға заманауи технология қол­дану) бағытталса; одан кейінгі бесеуінде сол белеске жетудің жолдары (қаржы секторын жаңалау, адами капиталды дамыту, мемлекеттік істі тиімді басқару, жемқорлықпен күресу, тіршілік ортасына «ақыл­ды технология» енгізу) айқын белгіленген. 

Өткен жылдың қорытындысы бойынша Қазақстанның ішкі жалпы өнімі 4%, өнеркәсіп өнімі 7%-ға артып, жұмыссыздық деңгейі 4,9% төмендегені төртінші өнеркәсіптік революция әлемі­не бейімделудің экономикалық және әлеуметтік негіздері қазірдің өзін­де қалана бастағанын дәлел­дейді. Сонымен қатар Жолдауда тек қазба бай­лыққа тәуелді болмай, ел дамуының жаңа сапасын, жаңа жолын қарастыру жөнінде міндеттер қойылған. 
Индустрияландыру мақсатын жүзеге асыруға жаңа технология мен инновацияның қо­са­тын үлесін арттыру үшін технологиялар трансфертін ынталандыру, өнеркәсіптік кәсіп­орындарды цифр­ландыру жобаларының маңызы зор болмақ.

Кәсіпорындар­дың энер­гия тиімділігі мен үнем­ділігін және эко­логиялық таза­лығына қойылатын талаптарды арттыру қажеттігі күннен-күнге өзекті бола түсуде. Бұл та­лап­тар да Жолдауда өз орнын тапқан.

Ауылшаруашылық шикізат­тарын қайта өңдеу, әлемдік нарық­тарға жоғары сапалы дайын өнім шығару, агроөнеркәсіп кеше­нін қарқынды дамытуда аграр­лық ғылым мен жоғары оқу орын­дарының атқаратын міндеттеріне баса назар аударылған.

Әсіресе осы заманғы ғылым мен технология жетістіктеріне сүйе­не отырып «Қазақстанда жасал­­ған» табиғи азық-түлік бре­ндін жасап, халықаралық на­рық­қа шығарса, ел экономикасына тигізетін ықпалы зор болады. 

Жолдаудағы тағы бір маңыз­ды бағыт – интеллектуал­ды көлік жүйесін енгізу, инфра­құры­лым­ның тиімділігін арттыру. Осы орайда халықаралық жол торабында Қазақстанның маңы­зын арттыруға арналған қар­жы көлемін ұлғайту келешекте халық­қа пайдасын тигізбек.

Құрылыс саласына да заманауи жаңа әдістер, технологиялар мен материалдарды қолдану арқылы сапаны, экологиялық тазалықты және энергетикалық тиімділікті арттырудың бағыты айқындалыпты. 

Жолдауда адам капиталының жаңа сапасын қалыптастыру мақсаты шеңберінде экономи­калық қажеттілігі мен заман талабына сай білім беру жүйесін жаңа­лап, оқытушылардың бі­лікті­лігін арттыру, олардың қа­дір-қасиетін барынша арттыру, жоғары оқу орындарында ақ­параттық технологиялар қол­дану, олардың академиялық еркін­дігін заңнамалық тұрғыда қам­тама­сыз ету ерекше атап көр­сетіл­ген. Ұлттың төл тарихын, тілін, мәде­ниетін жетік біліп қас­тер­лейтін, сонымен қатар шет тіл­дерін жақсы меңгерген, озық көзқарасты азамат қалыптастыру бүгінгі заман, қоғамның басты талабы болып табылатыны да кеңінен қамтылған.

Қорыта айтқанда, Қазақстан Президентінің биылғы Жолдауы замана көшінің беталысын тамыршыдай тап басып, елді осыған сай одан әрі қарқынды дамытуға бас­тайтын айқын да нақты жоспар екені сөзсіз.

Бәкей АҒЫПАРҰЛЫ,
Моңғолия Ғылым академиясының академигі,
Моңғолия Ауыл шаруашылығы академиясының вице-президенті

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

17.11.2018

Дулат Қажанов: Оңтүстік тұрғындарын Күршімге шақырамыз

17.11.2018

Таразда Ауыл шаруашылығы қызметкерлерінің күні аталып өтті

17.11.2018

Қызылордадағы ЖКО: 29 адам ауруханада, 45-і үйіне оралды

17.11.2018

Қызылордада жолаушылар автобусы соқтығысты

17.11.2018

Атырауда балық шаруашылығы басқармасының басшысы тағайындалды

17.11.2018

Астанада дзюдодан Қазақстан Чемпионаты өтті

17.11.2018

Таразда «Туған жерге туыңды тік!» форумы өтті

17.11.2018

Ақ Жайықтың жастарында жігер көп

17.11.2018

Оралда қоғамдық ұйымдардың VIII форумы өтті

17.11.2018

17 қарашаға арналған ауа райы болжамы

16.11.2018

Қазақстан туризмін дамытудағы кезекті қадам

16.11.2018

Абылай ханның Галдан Цереннің тұтқынында болған жері табылды

16.11.2018

Қазақстан қор биржасы 25 жылдығын қорытындылады

16.11.2018

Әйелдер істері және отбасылық-демографиялық саясат жөніндегі ұлттық комиссия отырысы өтті

16.11.2018

Атыраулық Қаһарман Қисметов  Әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

16.11.2018

Қазақ жігіті америкалық хоккей командасының капитаны атанды

16.11.2018

​Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

16.11.2018

Алматыда белгілі сахна суретшісі Мұрат Сапаровтың көрмесі өтті

16.11.2018

ШҚО Зайсан ауданында Баймұрат батырға ескерткіш қойылды

16.11.2018

Қ. Тоқаев халықаралық кездесулер өткізді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу