Талбесігің тәрк етілсе...

Бүгінде әлеуметтік желілердің әлеуметтің көңіл-күйін көрсе­тетін айнаға айналғаны анық. Жуырда исі қазақ атаулы қасиет тұтатын талбесіктің қоқысқа тасталған суреті желіні шарлап, көрген жан жағасын ұстап, сан түрлі пікірлер жазылды.

Егемен Қазақстан
25.05.2018 4318

«…Ал, қазақ, мешел болып қалам демесең, тағылы­мыңды, бесігіңді түзе! Оны түзейін десең, әйелдің халін түзе!» деп өткен ғасыр­дың басында Мұхтар Әуезов айт­қандай, бүгінде тағы­лым­ды түзеу әлі де өзек­ті­лігін жоймай отыр. Ол уа­қытта қазақ әйелі негізінен ұстаз ұлағатын сіңіріп, мектеп тәлімін алмауынан зардап шексе, қазіргі проблема оқыған, көзі ашық қазақ қыз­дарының тарапынан тууда.

Жақында жаппыұлт­тық ата-аналар жиналысына қа­тысуға барған ана жиналыс өтетін аудитория­ға жақын орналасқан қыз­дар дәретханасына кіріп, қабыр­ғада жазылғанды оқып, қат­ты шошып, Уатсаптағы әйел­­­дер ара­сын­дағы чат­қа жаз­­баны түсіріп салды. «Түні­мен ұйықтай алмадым. Мектепте оқитын қыздары­мыз үлкен әйелдердің бір-біріне қысылып айта алмайтын дүниесін қабырғаға жазып, қандай ләззат алғанымен ортақтасыпты. Сұм­дық екен. Жалпы, мен бұл мектептен баламды алып кетемін деп жүр­генмін. Ал бірақ соны­мен іс біте ме? Бүгін басқа қабат­тар­дағы дәрет­хана­ларды да барып көрдік, оларда да неше түрлі сөздер жазылған. Директор жазуды ақтатып, сылап, бояп тастаймыз дейді. Жарайды, боя­ды дейік, бірақ бұл тәрбиесіз, ұла­ғат­­сыз ұрпақ өсіп келе жатыр деген сөз ғой. Не істейміз? Өткенде үйім­нің самалдығына шығып едім, жас шама­лары 5-6 сынып оқушылары деңгейіндегі кішкентай қыз бен ұл аймаласып тұр. Мектеп директорына сол көргенімді айтсам ол: «Қазір ата-анаға 5-ші сыныптағы қызыңыз үлкен сынып баласымен жүреді, деп айтсаң онда шаруаларыңыз болмасын, бұл біздің ішкі отбасылық ісіміз» деп ты­йып тастайды дейді. Қай жақ­қа бетіміз ауып кетті, не іс­теу­ге болады? Мектептерге барып, қоғам­дық негізде қыздармен тәрбие жұмыс­тарын жүргізуге аралассақ қайтеді?» деп жаны ауыра жазды.

Ал мына бір хатты «Фейсбук» әлеуметтік желі­сіндегі парақшасында журналист Жолымбет Мәкіш жария­лады. Оған алыстан хат келіпті. «Ассаламуғалейкум, аға! Қалыңыз қалай? Сізге бір өтінішім бар еді. Оқыр­ман­дарыңыз көп қой, осыны жария­лап жіберіңізші. Мен сізге Оңтү­стік Кореядан хабарласып тұр­мын. Осы жақта жүргеніме 6 жылдан асты. Корея мен Қазақстанның ара­сын­да визасыз режім ашылғаннан бері, қазақ­тар мұнда көп келіп жатыр. Әсі­ресе қыздарымыз осында келіп алып, шетінен жеңіл жүріске салынып кетті. Жүз емес, мыңдап жүр. Тіпті аэропорттан сутенерлерімен келіп түсіп жатқанын талай рет көрдік. Осы туралы бір пост жазыңызшы. Әке-шешесі, аға-інісі мен жігіттеріміз ай қарап жүр ме, білмеймін. Ұяттан басымызды көтеріп жүре алмай қалдық» деген жазбаға ендігі бір қолданушы төмендегідей пікірін жаз­ған. «Осын­дай жағдай тоқса­нын­шы жылдардың ортасынан басталды. Сол жылдары Дубайға барғанымда толып жүр­ген қазақ қыздарын көргенде намыс­тан жылағым келетін. Қазір жезөк­шелік деген үйреншікті кәсіпке айналды. Бүкіл әлем қазақ қыз­дарын біледі. Бұған ешкім кедер­гі бола қоймас, қандары­на сіңіп кетті. Енді әркім өз баласына өте сақтық­пен қада­ғалау жасап, сақтан­баса басқа амал қалмады ма деймін» десе, «Дəл осындай жағдай Түркияның Анталия, Газиантеп қалаларында да болып жатыр екен. Әке-шешесін турфирмада, не даяшы болып істейміз деп алдайды екен. Қанша адамға жаздым, түк өзгеріс жоқ. Ол жақта жезөкшелік заңдастырылған екен. Ең жаманы əлгі қыздар тұқымы белгісіз бала туып, сонда өмір сүріп жүр екен тайраңдап. Санаға бермесе қиын екен...» дейді.

Желіден алынған тағы бір мысал. Гүлісхан Дома­лай­қызы атты ақын қыз өз п­арақ­шасында қытай аза­ма­­ты­ның етегінен ұс­та­ған қазақ қызы жайында жазып, бейнекөрінісін де жа­риялапты. Онда кілем төселіп ұлт­­тық киім киген қыздарымыз кү­йеу баланы иіліп, қарсы алып, аузы­на дəм тосып əспеттеп, керемет рə­сім жасап жатқаны түсірілген екен. Ал бірақ күйеу жігіт онымызға пыс­­қы­рып та қараған жоқ, ыржиып бір күлді де сүліктей қара көлігіне оты­рып, қайқайып алып тартты. Ұлт­­тық дəстүр, ұлттық киім тəрк еті­ліп қала берді артында. Бірақ ол ертең Қазақ­стан азаматы атанады, өйт­кені алған жары осы елдің азаматы болған­дықтан сол құқықты иеленуге оның да қақысы бар. Арты не болар?..

Бүгінде қазақтың қызы­ның тәр­биесі де, намысы да қоқысқа тасталған бесіктей қадірі де жоқ, қорғаны мен тыйы­мы да жоқ, бетімен кет­кен­діктің бәйгесі болса, сон­дағы жүлдені шаппай бер деп дара иелентіндей күйге түскені жан ауыртар ащы шын­дық. Жатжұрттықтардың арбауына қызы­мыз түссе де намыс оянбайды. Аяқ­тары ауыр, жүкті күйлерінде көз жастарын көл етіп, шетелдік тастап кетіп жатса, оны емес, пəле өз қызымыздан деп шы­ғамыз. Иә, негізі жөні бар, ғасыр­лардан қасиеттелген бесігін тәрк еткен жұрт бол­ғандаймыз.

«Есіктен келіп, төр менікі, ылдидан келіп, өр менікі» дейтіндер қап­тап, ертеңгі күн өз жерімізде аз болып қалып жүрмейік! Қыздарымызға ие болу ұлттық деңгейге шыққандай. 

Парықсыздық пен намыс­сыздықты өлтіріп, қара жер­дің қойнына тапсырып, қонақ сыйлаудан бұрын өзіңді құрметтеуді, бесігіңді түзеп, қыздарымыздың тәрбиесіне қараудың уақытын өткізіп, ұрпақты аздырып алсақ не болмақшы?.. 

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.06.2018

Парламентте балалар денсаулығына қатысты заң жобасы қаралды

19.06.2018

ОҚО-ның әкімшілік орталығы Түркістан қаласына көшіріледі

19.06.2018

Елімізде газ нарығында үлкен өзгерістер болады

19.06.2018

Энергетика министрі халық алдында есеп берді

19.06.2018

Асхат Аймағамбетов: «Алтын белгі» төсбелгісіне үміткерлердің 98,4%-ы білімдерін растады

19.06.2018

Ақсуда Қымызмұрындық мерекесі өтті

19.06.2018

Мемлекет басшысы Түркістан облысын құру туралы Жарлыққа қол қойды

19.06.2018

Қ. Тоқаев сарапшылар алдына жаңа міндеттер қойды

19.06.2018

Бүгін Үкімет отырысында қандай мәселелер талқыланды?

19.06.2018

Павлодарда казактар мәдениеті мен өнері күні өтті

19.06.2018

Гүлшара Әбдіқалықова «Ұлы Дала» гуманитарлық ғылымдар форумына қатысты

19.06.2018

Головкинге The Ring журналының белбеуі табысталды

19.06.2018

Чемпиондар лигасы. «Астананың» іріктеу кезеңіндегі қарсыласы белгілі болды

19.06.2018

Астанада Дүниежүзілік тау-кен конгресі өтіп жатыр

19.06.2018

Сенаторлар валюталық реттеу туралы заң жобаларын талқылады

19.06.2018

«Жетісу көктемі» атты республикалық форум: жас қаламгерлер не дейді?

19.06.2018

СҚО-ның Бостандық ауылында қуғын-сүргін құрбандарына арнап ескерткіш-тақта орнатылды

19.06.2018

Мемлекет басшысы Қайрат Мәмиді қабылдады

19.06.2018

Бурабайда «Қазақтану» ғылыми-ағартушылық жобасының тұсауы кесілді

19.06.2018

Солтүстік Қазақсанда жаңа мешіт ашылды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жұмабай ШАШТАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Әр қазаққа қажет ұстаным

Қазіргі өмір барысына ой жіберіп қараған кезде ақыл-ойымыздың тереңдігіне малданып, сезімтал аңғарғыштығымызды артықшылыққа балайтын жөніміз бар ма? Аға ұрпақ санатына қосылған ендігінің ақсақалы біздер қазақ сөзіне әкелген жаңалығымыз, яғни бейнелі тіркес­теріміз кәне дегенге кесімді жауап беру қиын-ау. Ұлғайыңқы тартқан осынау шағымызда қазақ қарияларының сөз саптау мәдениетін жиі-жиі еске алып, жадыда жаңғыртуға тырысатын дертке шалдықтық. 

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Арайланған, абаттанған Астанам!

Махамбет «Еділдің бойы ен тоғай, ел қондырсам деп едім» деп жалынды жырына қосқандай, бүгінде еңсесі биіктеген елорда көз алдымызда қанатын жайып, өсіп-өркендеп, сары даланың сәніне сән қосқан керім қалаға айналғаны анық.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Ән мен күйдің бұлағы – Астананың құрағы 

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Басынан бағы таймасын - Жақсыбай Самрат

Ақмолаға бақ ерте қонды, оның аумағы тіпті патша заманында облыс болған. Орталығы Омбы қаласы болғанымен облыстың Ақмола атануының өзі оның ерте танылғандығының белгісі. Әйтпесе осы облыс құрамында сол кездегі Ақмола­дан үлкен Омбы, Қызылжар, сәл кішірек Көкшетау, Атбасар қалалары болған, бірақ соған қарамай облыс атауын Ақмо­ла иемденген.

Жарқын ШӘКӘРІМ, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері

Нағыз қазақ...

 Домбыра – қазақтың жаны, қазақтың көзі, терең тамырлы тұңғиығы, сан ғасыр­лық серігі, ағыл-тегіл күйі. Сандаған ғасыр­­лардан жеткен Қорқыттың қобы­зы үніндей інжу-маржан сазды әуені. Домбыра күй күм­безін көкке өрлеткен кө­ненің көзі, тәңірдің құдіреті. Кетбұғаның күй күңіренісі, Ноғайлының зар заманы, Сы­пыра жырау, Асан Қайғы, Қазтуған, Дос­панбет, Шалкиіз­дердің жыр арқауы, қанаты. Байжігіт пен Абы­лай ханның күй төгілткен жан серігі. Күні кешегі Нұрғиса мен Қаршығалардың дүл­дүл күйшілігі. Бүгінгі музыка өнері бәйте­регінің тамырлы шежіресі. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу