«Әз-аға, қазағымның күй абызы...»

Қазақ күйінің құдіретін әлемге танытқан дәулескер домбырашы, Халық әртісі Әзидолла Есқалиевтің есімі елге етене таныс. Күй абызының өмірден өткеніне де бір жылдан асты. Өнерге деген құрметтің көрінісіндей болып Атырау халқы Әз-аға атап кеткен күйшіні еске алу кеші өтті.  

Егемен Қазақстан
22.10.2018 1441
2

Әкесі Есқали баласының ерекше қабілетін кішкенесінен байқаса керек, күй анасы Дина Нұрпейісованы үйіне шақырып, бір апта қо­нақ етіп, күй тыңдатады. Осы­лайша өнерге деген талпы­нысына Динаның өзі жол ашқан Әзидолла кейін Алматыға оқуға барып, Ахмет Жұ­банов­тан дәріс алған. Құр­манғазы оркестрінде еңбек еткен жылдары да жарқырай көрінді. Та­лай елдің сахнасында қос ішектен әуезді үн таратып, халықтың қошеметіне бөленді. Мәскеуде өткен бүкіл­одақтық жас орындаушылар байқауында топ жарып, алтын медаль иеленді. Күй анасының ақ батасымен өнер жолына аттанған жас Әзидолла даңқты домбырашы ретінде қалыптасып, қырық жылдан соң туған жері Атырауға оралды. Еске алу кеші Махамбет атын­дағы академиялық қазақ драма театры әртістерінің күйші өмірінен сыр шерткен қойылымымен ашылды. Облыстық ардагерлер кеңесінің төрағасы Қатимолла Ризуанов, Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, профессор Айтжан Тоқтаған, Қазақстанның еңбек сіңірген әртісі Айгүл Үлкенбаева, белгілі күйші, «Құрмет» ор­денінің иегері Ермек Қазиев Әз-аға туралы естеліктер ай­тып, күйлерін орындады. Мәдениет қайраткері Рахила Құлсариеваның дири­жер­лігімен Д.Нұрпейісова атын­дағы академиялық қазақ ха­лық аспаптар оркестрі де Әзи­­долла Есқалиевтің репер­туа­рындағы күйлерді орындады.

– Ғибратты із қалдырған Әзидолла Есқалиевтің есімі қашан да құрметпен аталады, – деп атап өтті облыстық мәдениет, архивтер және құжаттама басқармасының басшысы Саламат Сабыр. – Дәулескер домбырашыны еске алуға, өнерін насихат­тауға арналған шаралар алға қарай да жалғасын табады. 

Атырауда екі жылда бір рет Әзидолла Есқалиев атындағы республикалық «Алтын домбыра» күй байқауы өтеді. Сол байқаудың бас жүлдегерлері – халықаралық байқаулардың лауреаты Нұржан Тәжікенов, Құрманғазы атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық халық аспаптары оркестрінің бас дирижері Абылай Тілеп­бергенов, А.Жұбанов атын­дағы дарынды балаларға ар­налған республикалық қазақ мамандандырылған музыка мектеп-интернатының оқу­шысы Дастан Қазкеновтер шараға арнайы келіп, өнер­лерін көрсетті.

Бақытгүл БАБАШ,

«Егемен Қазақстан»

АТЫРАУ

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

15.11.2018

Асхат Маемиров Қазақ ұлттық өнер академиясының ректоры болып тағайындалды

15.11.2018

Бекзат жаттыққан спортзал

15.11.2018

А. Майтиев тариф қалыптастырудың ашықтығын арттыру шаралары туралы айтып берді

15.11.2018

Тегеранда Қазақстан-Иран консулдық консультациялары өтті

15.11.2018

Бас прокуратурада бизнес саласындағы проблемалық сұрақтар талқыланды

15.11.2018

Қазақстан мен Швеция ынтымақтастықтың перспективалық бағыттарын анықтады

15.11.2018

Маңғыстау облысы Қазақстан халқы Ассамблеясының кезекті сессиясы өтті

15.11.2018

Алматыда композитор Әсет Бейсеуовты еске алу кеші өтті

15.11.2018

Президент Абай атындағы ҚазҰПУ ректоры Такир Балықбаевты қабылдады

15.11.2018

Жезқазған мен Сәтбаевтың арасында ірі супермаркет салынады

15.11.2018

Елбасы Словакия Республикасының Премьер-Министрі П. Пеллегринимен кездесті

15.11.2018

Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі Нұтфолла Шәкеновты еске алу кеші өтті

15.11.2018

Алматыда Құрманғазының 200 жылдығына арналған дәстүрлі музыка фестивалі аяқталды

15.11.2018

Асқар Шәкіров ұлттық құқық қорғау мекемесімен өзара іс-қимылын оң сипаттады

15.11.2018

Алматыда «Серікбол Қондыбай. Рух жауынгері»  атты деректі фильмнің көрсетілімі болды

15.11.2018

Алматы полициясы: ірі сатып алушының үйінен ұрланған заттар иелеріне қайтарылды

15.11.2018

ШҚО-да атқа мінген ауыл әкімі қасқырдан құтқарып қалды

15.11.2018

Қазақстан БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің Эритреяға қарсы санкцияларды жою туралы қарарын қолдады

15.11.2018

Қостанайда жол-көлік оқиғасы 5,9 процентке азайды

15.11.2018

Аягөзде зағип жандарға құрмет көрсетілді

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Mádenıetti adam. Ol kim?

Osy keıde on ekide bir gúli ashylmaǵan kókórim jastarǵa albyrttyqtyń saldarynan jibergen aǵattyǵy men qateligin túzeý maqsatynda apalyq qamqorlyqpen azǵantaı bir aqyl-keńes aıta bastasań, munyńdy muqatý, tuqyrtý dep oılaıtyndaryna túsinbeısiń.  Olardyń bári syndy solaı qabyldaıdy degen pikirden aýlaqpyz árıne, biraq kúndelikti ómirde mundaı jaıtqa jıi tap bolyp jatatynymyz ras endi. Munan soń aldyńǵy tolqyn apalarymyz ben aǵalarymyzdyń aldarynan kese-kóldeneń ótpeı, jumsaǵan jaqtaryna quldyrańdaı usha jóneletin baıaǵy bizdiń kezimizdegi jastardyń eleýsiz ǵana eskertilgen úlkenderdiń áńgimesinen keıin endigári sol kemshilikti qaıtalamaýǵa tyrysatyn elgezektigi, qarapaıymdylyǵy, kishipeıildigi, ıbalylyǵy sanamyzǵa saǵynysh sazyndaı sarqyla oralady. 

Арнұр АСҚАР, «Егемен Қазақстан»

Sheraǵań shertken sher

Qazaq jýrnalıstıkasynyń qara narlary Sherhan Murtaza men Kamal Smaıylovtyń «Egemendegi» hattary kezinde qoǵamdyq sanaǵa serpilis ákelgeni málim. «Qadirli Kamal Dos!», «Qadirmendi Sherhan!» dep bastap, el ómiriniń qaltarys-bultarystaǵy búkil problemasyn jipke tizip kórsetken, odan shyǵatyn jol izdegen eki tulǵanyń hattaryn qazir oqysań, alysty boljaı bilgen kóregendigine eriksiz tańǵalasyń. 

Сүлеймен МӘМЕТ, «Егемен Қазақстан»

Sotqa silteı salý sán be?

Qara qyldy qaq jaryp, ádildikti aıtqan qazaq bıleriniń bılik qaǵıdasy: «Týra bıde týǵan joq, týǵandy bıde ıman joqqa» negiz­delgeni málim. Qasqaıyp turyp qamshysyn aldyna tastap: «Baı bolsań halqyńa paıdań tisin, batyr bolsań dushpanǵa naızań tısin. Baı bolyp paıdań tımese, batyr bolyp naızań tımese jurttan ala bóten úıiń kúısin» dep Áıteke bıdiń shamyrqanǵany, judyryqtaı jumylǵan Qazybek bıdiń Qońtajyny bılik aıtý kezegi tıgende: «Sózdi óńmenime suǵyp aıtqan kezde, eki ıyǵynan eki aıý aýzynan ot shashyp «typyr»» etshi, «kóreıin» dep turdy. Kórdińiz be, bılik aıtqan adam sózimen de kózimen de, susymen de yqtyra alady eken. Qazaq bıleri dala zańynyń oryndaýshylary bolǵan. Tek ádildikti tý etip kótergen onyń aldynda han da qara da birdeı jaýap bergen.

Дидар Амантай,

Sóz shyǵyny

Qazir sóz aldyǵa shyqty. Rolan Bart kótergen konnotasıa men denotasıa qaıshylyǵy, demek, sózdiń nársege emes, sózge nemese belginiń zatqa emes, belgige silteıtindigi jalǵan sana qalyptastyratyny jaǵdaıdy kúrdelendire tústi. 

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу