Медицина • 18 Қазан, 2019

Ауруды генетикалық деңгейде зерттейтін зертхана

20 реткөрсетілді

Елордадағы Президент Іс Басқармасы Медициналық орталығында 2018 жылғы қарашада ашылған дербестендірілген геномдық зертхана – ауруларды ДНҚ деңгейінде зерттейтін Қазақстандағы бірден-бір орын. Ондағы зерттеулер еліміздегі бірегей құрылғыларда жасалып, тұқым қуалайтын және онкологиялық, созылмалы, инфекциялық емес ауруларға бейімділікті анықтайды.

Түрлі ауруларға шалдығу мүм­кін­­­дігін анықтау үшін жасалатын генетикалық сынамалардың 900 түрі бар. Президенттік клини­ка­ның зертханасы күніне 8 мың, жылына 2 млн-нан аса зерттеу жасаса, оның құрамындағы дербес­тен­дірілген геномдық зертхана бір жылға жуық уақыт ішінде 4 мың­нан аса генетикалық зерттеу жүр­гіз­ген. Президент Іс Басқармасы Медициналық орталығының басшы­сы Алексей Цойдың айтуынша, бүгінде әлемде ауруды болжау, алдын алу, дербестендіру және парти­­сипативтілеу секілді 4P меди­ци­наның дамуы жүріп жатыр. Геномдық зертхана медицинадағы озық идеяларды іске асыруға және қазақстандық медицинаның тұтас дамуына мүмкіндік береді. Сон­дай-ақ инновациялық технология­лар­ды енгізу және дамыту арқылы елі­міз­де­гі диагностикалық қызметтің сапасын арттыруға болады.

Зертхананың тәжірибесіне ісіктің жасушаларында қатерлі ісіктің дамуына жетелейтін патологиялық гендерді анықтауға мүмкіндік бере­тін молекулалық генетика әдіс­тері енгізілген. Патологиялық генді анықтау онкологиялық ауруға шалдыққан пациенттің өмір сапасы мен ұзақтығына оң әсер ететін дұрыс емді уақытылы тағайын­дауға ықпал етеді. «Біз ДНҚ зерттеуді, сондай-ақ зерттеу нәтиже­сінде алынатын сигналдық молеку­ла және биомаркерлердің экспрес­сия­ларының түрлі нұсқаларын зерттеуді іске қостық. Бір аурудың өзі, тіпті онкологиялық аурулар әр адамдарда әртүрлі өрбиді. Барлығы табылған мутацияға және адам ағзасында пайда болатын метаболизмдік өнімдерге байланысты», дейді Президент Іс басқармасы Медициналық орталығы ауруханасының директоры Валерий Бенберин.

Бұл зерттеу арқылы экстракорпоралды ұрықтандыру (ЭКО) кезінде эмбриондарды жатырға орналастырудан бұрын бойына жан кірмеген баланың денсаулығын толық тексеруге, яғни хромосомалық эмбриондардағы ауытқуларды анықтауға болады. Сондай-ақ құрсаққа табиғи жолмен біткен нәрестенің ауруға бейімдігін алдын ала анықтауға жол ашады. Сол арқылы жүкті әйел перзентін құрсақта жатқанда-ақ емдете алады немесе ауыр болғанда жүктілікті үзу жолын таңдайды.

Гүлшара Әбілдинова

«Ең алдымен генетикалық тестті қатерлі ісіктің қандай да бір түрімен ауырған туысқандары бар адамдар өтуі керек. Онкология тұқым қуаламайды, алайда қатерлі ісіктің кейбір түрлері – сүт бездері, аналық жыныс безі және қуықасты безі гендегі мутацияға байланысты болады. Бұл тұқым арқылы берілуі мүмкін. Мұндай зерттеу қатердің алдын алады. Бірақ кешенді ем жүргізудің қажет екенін де түсіну керек. Яғни, аурудың даму қаупін анықтау, пациентті клиникалық емдеу, алдын алу, пациенттің міндетті түрде өзінің қатысуы, оның болашақта аурудың алдын алуға деген ниеті болуы керек», дейді Президент Іс басқармасының Медициналық орталығы ауруханасы дербестендірілген геномдық зертханасының басшысы Гүлшара Әбілдинова.

 

Соңғы жаңалықтар

Тартымдылық тереңдей түспек

Аймақтар • Бүгін, 09:37

Жаңылтпаш жауаптар кімге қажет?

Аймақтар • Бүгін, 09:17

Қорғаныс-өнеркәсіп кешені

Қоғам • Бүгін, 07:59

Үздіктер марапатталды

Футбол • Бүгін, 07:57

Жастар жарады

Спорт • Бүгін, 07:51

Жерлестеріміз жоғарылады

Кәсіпқой бокс • Бүгін, 07:50

Фронт-кеңсе ашылды

Аймақтар • Бүгін, 07:31

Қоршаудан құтылған қала

Қоғам • Бүгін, 07:28

Анаға тағзым етіңдер!

Руханият • Бүгін, 06:57

Үмітіңді үзбе, үлескер...

Қоғам • Бүгін, 06:51

Ұлылар мұрасы – ұрпаққа өнеге

Аймақтар • Бүгін, 06:42

«Атыңнан айналайын, Әулие ата»

Руханият • Бүгін, 06:40

Ел ардағы – елу есім

Қоғам • Бүгін, 06:20

Он айдағы орнықты даму

Экономика • Бүгін, 06:17

Стратегиялық ықпалдастық артады

Парламент • Бүгін, 06:09

Миссия басшысымен кездесті

Үкімет • Бүгін, 06:08

Күлкі керуені № 14

Руханият • Кеше

Ұқсас жаңалықтар