Пікір • 03 Маусым, 2020

Саланың дамуы қаржыға байланысты

6 рет көрсетілді

Біздің орталықтың, басқа да ғылыми ұжымдардың агробизнестегі осыған дейін жеткен ғылыми жетістіктері аз емес. Әйтсе де, мемлекет тарапынан берілетін көмекке әлі де мұқтажбыз. Мәселен, ауылшаруашылық дақылдарының тыңайтқышқа бейімділік қасиеті күннен-күнге азайып бара жатқаны мәлім. Бізді алаңдататыны да сол. Қара топырақтың құнарын арттыру үшін әлі де зерттеу жұмыстарын жүргізу керек. Бұл мәселеде ғылыми ізденістерге зәруміз.

Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев ғылым жүйесін түбегейлі реформалау керектігін айтты. Бұл ғылымның дамуына серпін беріп қана қой­май, түбінде экономикамыздың жандануына жігер беретін үлкен бас­тама деп білемін. Шетел бізден несімен озып отыр? Ұлтарақтай жеріне егін егіп, оны баптап, Қазақстаннан төрт-бес есе көп халқын азық-түліктен тарықтырмай, артығын экспорттау­мен озық. Оған ғылымға көңіл бөлу арқылы қол жеткізді. Қуатты тыңайтқыштарды жасап шығарып, топырағын құнарландырып, көл-көсір мол өнім алуда. Ыстыққа да, суыққа да төзімді жаңа сұрыптарды ойлап тауып, оны тиімді кәдеге жаратып,  экономикасын көтеруде.

Әрине ғылымның агробизнеспен өзара тізе қосып әрекет етпеуіне байланысты проблемаларды зерттеу жұмыстары жасалып жатыр. Мәселен, соңғы жылдары топырақта азотты қоректің негізгі көзі болып табылатын нитратты азоттың төмендігі байқалуда. Осының салдарынан тиісті өнім көлеміне қол жеткізе алмай жүрміз, оған қоса астықтың сапасы нашар болады. Көктемде топырақтағы азоттың қорын және азотты тыңайтқыштарды қолдануға қажет­тілікті дұрыс бағалау үшін алқаптардағы азоттың мөлшеріне қандай факторлар әсер ететінін білуіміз қажет. Ол үшін зерттеу жұмыстарын жүргізу керек.

Сол сияқты жасымық өсіру технологиясын зерт­теу­дің жеткіліксіздігі ауыспалы егістікті дамы­туға мүм­кіндік бермей отыр. Жасымық егілетін алқаптар көле­мін ұлғайту арқылы азотты тыңайт­қыш­ты аз қол­дану есебінен қаржы үнемдеуге және то­пырақтың құнарлылығын сақтауға болады. Сондай-ақ ауыл шаруашылығында бұл бағытты қолдау біздің елі­міздің экспорттық әлеуетін көтеріп, экономикалық жағынан айтарлықтай пайда табуға жол ашар еді.

Егер ғылымға бөлінетін қаржы көбейсе, көптеген мәселенің түйіні шешілер еді. Жас ғалымдардың ізде­нуге деген құлшынысы күшейіп,  саланың ілге­рілеуіне септігін тигізетіні анық.

 

Кенже АБДУЛЛАЕВ,

А.Бараев атындағы астық шаруашылығы ғылыми-өндірістік орталығының бас директоры

 

Соңғы жаңалықтар

Қашықтан оқып, тіл үйрен!

Білім • Бүгін, 16:25

Атырауда жазғы дәмхана өртенді

Аймақтар • Бүгін, 13:05

Арақ аурудан айықтырмайды

Коронавирус • Кеше

Ұқсас жаңалықтар