Қоғам • 20 Шілде, 2020

Қолы алтын дәрігер

66 рет көрсетілді

Қостанайдағы облыстық балалар ауруханасында бұған дейін жүйке жүйесі дертіне ешбір операция жасалмайтын. Мұндай дертке душар болған балалар әдетте жолдамамен Нұр-Сұлтан, Алматы қалаларындағы нейрохирургиялық орталықтарға жіберілетін. Ата-аналар тіпті шекара асып, Челябі, Екатеринбург қалаларына барып, балаларына ота жасатып қайтатын. Өйткені мұндай күрделі отаға қолы баратын дәрігер маман болмады.

Былтыр облысқа өзге өңір­лерден 200-ге таяу дәрігер келді. Жартысына жуығы тәжірибесі толысқан білікті мамандар. Сол лектің ішінде бүгінгі облыстық балалар ауруханасының бас дәрігері, облыстағы жалғыз балалар нейрохирургы Ұлықбек Асылбеков те бар. Білікті маман келе салысымен, балалар ауруханасынан 5 орындық нейрохирургия бөлімін ашып, жүйке жүйесінде ақауы бар балаларға жергілікті жерде ота жасай бастады.

Ұлықбек Егенұлы еңбек жолын Алматыдағы балалар клиникалық ауруханасында бастады. Қазақтың тұңғыш балалар хирургы Камал Ормантаевтың дәрістерін тың­дады. Элияс Рудольф сынды білік­ті дәрігер-ұстазынан тәлім алды. «Ол кісінің ұлты – неміс. Қазақстанға соғыс басталған жылдары келген жас баланы қазақ отбасы асырап алған екен. Содан қазақ мектебін бітіріп, алпысыншы жылдары мединститутты тәмамдайды. Сол жерде қалып, ғылымға бой ұрады. Ол кезде медицина ғылымының кандидаты еді, қазақша таза сөйлейтін. Неміс тілін де білетін. Өзі бір алтын кісі еді», дейді Ұлықбек Егенұлы ұс­тазы жайында.

Қостанай облысында бір жыл­да шамамен 14 мыңға жуық бала дүниеге келсе, соның 400-ге жуығы шала туады екен. Бұл са­наттағы нәрестелердің ішінде суми, жұлын жарығы дертіне ұшырағандар жиі кездеседі. Дәрігер-нейрохирург бүгінге дейін осындай 50 шақты нәрестеге күр­делі операция жасаған.

Ұлықбек Егенұлының ши­па-шарапатының арқасында беті бері қарап, ауыр дертінен айық­­­қан баланың бірі – Евелина Шарафутдинова. Дәрігердің алдына өздігінен тұрып, жүре алмайтын, айтқан сөзге түсінбейтін есі кіресілі-шығасылы ауыр халде келген алты жасар қыз бала жедел түрде ауруханаға жатқызылып, компьютерлік томография жасалады. Басында ісік бар екені анықталған соң, магнитті томография тағайындалады. Мишық­тағы үлкен ісік су жүретін жол­дың бәрін бітеп тастап, ми қарын­шаларының бәрі кеңейіп кеткеніне көз жеткізген тәжірибелі маман дереу операция жасау керек деген шешімге келеді. Бірақ бала күрделі операцияны көтере алмауы мүмкін еді. Сондықтан білікті дәрігер ота­ны екі кезеңге бөліп жасауға бел байлайды. Алдымен миға шунт қою арқылы нәзік қан тамырларына дәрі-дәрмек құйып, жетілуін күтеді. Арада он күн өткен соң, ісікті толық сылып алып тастайды. Сәтті жасалған отадан кейін оңала бастаған науқас қыз жолдамамен Нұр-Сұлтандағы «Ана мен бала» ғылыми орталығының онкологиялық бөлімінде емделді.

«Қызым о дүниенің шетін көріп келді. Қазір жағдайы жақсы. Ажал­дан арашалап қалған қолы алтын оташы Ұлықбек Еген­ұлына алғысымыз шексіз. Ол кісі болмаса, қызымыз қазір бар болар ма еді, жоқ болар ма еді, тіпті ойлаудың өзі қорқынышты. Нағыз білікті, өз мамандығына адал дәрігерге кездескенімізге шүкірлік етемін. Қазір қызым дәрігерге өз аяғымен келіп-кетіп жүр. Қосымша ем-дом қабылдап, кеңес алып жатырмыз», деді Евелинаның анасы.

«Бізде қазір жас нәрестелер нейрохирургиясы жаңа дамып келе жатыр. Бұрын 1 килоға толмай туған балалар түсік болып есептелетін. Қазір жаңа туған баланың салмағы 500 грамм болса, ол тірі туған болып есептеледі. Бұлар – 22-24 апталық, яғни 6 айлық, тіпті алты айға да толмаған сәбилер. Мұндай нәрестенің ішкі ағзасының бәрі - өкпе де, жүрек те, ішек те жетілмей туады. Енді Жаратушы адамға анасының ішінде жату үшін 9 ай, 9 күнді бекерге берген жоқ қой. Адам бастапқы кезеңде құрсақта жатып дамып, осынау жарық әлемде өмір сүре алатындай шамаға жеткенде ғана дүние есігін ашады. Сондықтан шала туған сәбидің тамырлары да дұрыс дамымайды, өте жұқа болады. Мидың ішіндегі қарыншаларына қан құйылады, содан мидың ішіндегі су жүретін иненің көзіндей жолдардың бәрі бітеліп қалады. Содан суми пайда бола бастайды. Қазір 1 килоға дейін туған балалардың 80%-ында мидың қарыншасына қан құйылады. Ол жай ғана сылып алып тастайтын нәрсе емес. Қызылшақаның бәрі арнайы медициналық құрыл­ғының көмегімен жасанды түрде тыныс алады. Оны 2-3 килоға жеткізгенше, ми клеткалары жансызданып кетеді. Бас сүйектің ішінде мидың орнына 80% cу ғана қалады. Сондықтан шала туған сәбиге уақтылы көмек көр­сетілуі керек: суды сыртқа шы­ғару, жуып-тазалау керек. Нео­натальды нейрохирургия деп аталатын бұл сала бізде енді қа­лып­тасып, дамып келе жатыр, деген бас дәрігер бұл мәселе таяу уақытта Қостанай облысында да жолға қойыла бастайтынын аңғартты. Қазір облыстық балалар ауруханасында 35 төсектік жаңа туған нәрестелер патологиясы бөлімшесі жұмыс істеп жатыр. Шала туған сәбилер дәрігерлердің қырағы қадағалауымен осы жерде жетіліп, дамиды.

 Елордада 2012 жылы заман талабына сай үлкен аурухана салынды. Қазір көп салалы №2 қалалық балалар ауруханасы деп аталады. Ұлықбек Егенұлы біраз жыл сол емдеу мекемесінде жұмыс істеді. Нұр-Сұлтандағы заманауи ауруханада ең озық үлгідегі медициналық құрылғының бәрі бар. Ал Қостанайда жағдай басқа­ша. Мұнда ғимарат – көне, құрал-жабдық ескі, сондықтан көп мәсе­леге келгенде кәнігі маманның қо­лы байланып қалып жатады. Бас дәрігердің айтуынша, биыл облыс әкімінің қолдауымен біраз дүниені түгендеп алуға қам жасалып жат­­қан көрінеді. Мәселен, таяу күн­дері балалар ауруханасының ғимараты күрделі жөндеуге жабылады. Алты қабатты ғимарат 14 жылдан бері күтім көрмепті. Желдеткіш жүйесі дұрыс жұмыс істемейді. Жуырда ғана республика бюджетінен 1 млрд 400 млн теңге көлемінде қаражат бөлініп, кеше ғана жобалық-сметалық құжаттар дайын болыпты. Енді мердігерді анықтау қажет. Күрделі жөндеу жұмыстарын жыл соңына дейін аяқтау жоспарланып отыр.

Бас дәрігердің ендігі мақсаты – миға аса нәзік операциялар жасауға мүмкіндік беретін соңғы үлгідегі озық құрылғыларға қол жеткізіп, науқас балаларды шал­ғайға сабылтпай, облыстық аурухана қабырғасында емдеу.

 

Қостанай облысы

 

Соңғы жаңалықтар

ҚТЖ: Тағы бір басшы ұсталды

Аймақтар • Бүгін, 10:47

Пневмониядан 3 адам қайтыс болды

Коронавирус • Бүгін, 09:25

Жеке рекордын жаңартты

Спорт • Бүгін, 09:03

Арқа көкпаршылары атқа қонды

Аймақтар • Бүгін, 09:02

Топжарған «Торпедо»

Спорт • Бүгін, 08:59

«Қара пантера»

Спорт • Бүгін, 08:58

Жамбылдық жомарт түлектер

Аймақтар • Бүгін, 08:55

Сөз сойыл №100

Қоғам • Бүгін, 08:52

Дәрігерлерге тарту

Театр • Бүгін, 08:50

Үнемді өндіріске – үлкен қадам

Экономика • Бүгін, 08:44

Қазақы болмысты Хәрри Поттер

Әдебиет • Бүгін, 08:39

Ұқсас жаңалықтар