Қоғам • 08 Желтоқсан, 2023

Жылу тарифі: Монополистің дегені болмады

137 рет
көрсетілді
5 мин
оқу үшін

Екібастұздағы жылу-энергия орталығы басшылығының «түйе сұрасаң, бие береді» деген ниеті іске аспай қалды. Жуықта қызмет көрсетуші компания қолданыстағы тарифті бірден 149 пайызға көтермекке әрекеттеніп отырғаны туралы жазып едік.

Жылу тарифі: Монополистің дегені болмады

Суретті түсірген – Ерлан ОМАР, «EQ»

Табиғи монополияларды реттеу мекемесінің мамандары монополистің өтінімін қарай келіп, бағаны көтеруге ешбір негіз жоқ деген қорытынды жасады. Кейінгі екі айда кенші­лер қа­ла­сындағы жылу тарифін өсіру бойынша 2024-2028 жылдарға ар­налған жоба жұрт арасында қызу талқыланды. «Екібастұз жы­лу-энерго» ЖШС-ның өкіл­дері келер жылы тарифті күрт өсі­ріп, одан арғы жылдары баға қар­­қынын біраз баяулатамыз деп жос­парлаған еді. Кәсіпорыннан босатылатын орташа тарифтің құ­ны артып, 1 Гкал жылу үшін қа­зір­гі 5 579,55 теңгеден 13 911,98 тең­геге жеткізу көзделген. Яғ­ни тарифтің өсімі 149 пайызға қым­баттап шыға келуі мүмкін еді.

– Жылу орталығының өтіні­мін біздің органның мамандары егжей-тегжей зерделеді. Кә­сіпорын басшылығы дәлел ре­тінде көмір бағасының қым­баттап жатқанын, кадрлардың тұрақтамаушылығын келтір­ді. Әрі қызметкерлердің еңбек­ақысын көтеру керек делінген. Біз өтінімнің табиғи монополия­лар туралы заңға сәйкестігін тексердік. Алайда оның кейбір тұстары заңға томпақ әрі негізсіз екені анықталды. Соған орай әрі қарай қарастырудан бас тарттық. Компания басшылығы өтінімді жаңадан түзіп, жіберуге толық құқылы, – дейді Табиғи монополияларды реттеу комитетінің Павлодар облысы бойынша де­пар­таментінің басшысы Нұрлан Нұрмұратов.

Монополист компанияның қолында 2021 жылы бекітілген тариф бар көрінеді. Ол қабыл­данған күнінен 5 жылға жарамды. Қызмет көрсетуші субъекті қолданыстағы тарифке жылына бір рет, құзырлы мемлекеттік ор­ган­дар екі рет түзету енгізуге құ­қылы екен. Бірақ жылу станса­сының бұл жолғы өтінімі ешбір қалыпқа сыймайды делініп отыр.

Ертіс-Баян өңірінде жыл ба­­сы­нан жалпы сомасы 48,5 млрд теңгеге 18 инвестициялық бағ­дар­лама бекітілген. «Тарифті ин­ве­с­тицияға айырбастау» бағ­дарламасы шеңберінде шамамен 12 млрд теңге сомаға қосымша инвестициялар тартылды. Ал 2027 жылға дейін облыста тартылатын бұл қаражаттың жалпы сомасы шамамен 60 млрд теңгені құрамақ. Мысалы, «Павлодарэнерго» АҚ «Тарифті инвестицияға айыр­бастау» бағдарламасы бойын­ша 4,4 млрд теңге тартқан. Ин­вестициялық бағдарлама №3 ЖЭО-да күл төгетін арнайы орын құрылысын, стансадағы жаб­дықтарды реконструкциялау мен жаңартуды көздейді. Қосымша қаражат көз­дерінің көмегімен мұнда №2 және №3 ЖЭО-дағы жы­лу қазандықтарының ауа жылыт­қыштары күрделі жөнделеді.

– Осындай қосымша инвести­циялардан бөлек, монополис­тер өз қызметкерлерінің еңбек­­ақысын көтеру үшін бюджет­теріне өзгерістер енгізуге талпынады. Оның үстіне электр қуаты да қымбаттады. Энергетика саласында жалақы төмен. Бұл ке­леңсіздік коммуналдық секторды білікті кадрлармен қамтамасыз етуге теріс әсерін тигізеді. Қазіргі уақытта қабылданып жатқан іс-шаралар білікті мамандарды салада ұстап қалуға мүмкіндік туғызуға тиіс. Себебі кәсіби әрі білікті кадрлардың нәтижесінде ғана қызмет сапасын көтеруге болатынын жақсы білеміз. Ал электр жарығы үшін шығындардың ар­туына Энергетика министрлігінің қуатты сату-сатып алу жүйесін бірыңғай операторға жүктеуі се­­беп болды, – деп түсіндірді Нұр­лан Әуелбекұлы.

Биыл «Павлодар-Водоканал» ЖШС үйлерінде есептегіш құрал орнатылған жеке тұрғындар үшін су тарифін 18 теңгеге өсірді. Монополист өтінім жобасында 73,4 теңге деп көрсетсе, құзырлы орган 58 теңге етіп бекіткен. Ал пәтерінде жылу есептегіші жоқ азаматтар бұрынғыға қараған­да әр текше метр су үшін 27 теңгеге көбірек төлейді. Кәріз жүйе­лерін пайдаланғаны үшін бекітілген тариф 3,3 теңгеге қымбаттады. Сондай-ақ «Павлодарэнерго» АҚ-да тұтынушылар тарифі – 197,08 теңгеге, «Павлодар жы­лу желілерінде» – 164,76 тең­геге, «Павлодар электр желі­лік тарату компаниясында» – 0,9 тең­геге, «Қазақстан алюми­нийін­де» (жылу орталығы) – 388 теңгеге, «Горэлектросеть» серік­тестігінде 2 теңгеге өсті. Ал Ақсу қаласындағы «Теплосервис Аксу» компаниясының қыз­меттері 451 теңгеге шарықтаған.

Айтып өтейік, жыл басынан жергілікті табиғи монополияларды реттеу мекемесі «Табиғи монополиялар туралы» заңының талаптарын сақтау тұрғысынан «Қазақстан алюминийі» АҚ, «Павлодар-Водоканал» ЖШС, «Горэлектросеть» ЖШС, «Пав­ло­дар жылу желілері» ЖШС компанияларына жоспардан тыс тексеру жүргізген. Тексеру қорытындысы бойынша соңғы аталған екі субъек­­тіге қатысты ұйғарымдар шыға­рылған. Табиғи монополия­лар туралы заңнама нормаларын бұзғаны үшін 8 әкімшілік іс қозғалып, 7 іс бойынша жалпы сомасы 16,8 млн теңге өндіріліп алынған. Жыл басынан департаментке азаматтардан 250 өтініш түссе, оның 12-сі шағым ретінде тіркелген.

 

Павлодар облысы 

Соңғы жаңалықтар

Нағыз ғалым еді...

Тұлға • 13 Шілде, 2024

Аурухана жағдайымен танысты

Саясат • 13 Шілде, 2024

Әскерилерді әлеуметтік қолдау

Саясат • 13 Шілде, 2024

Базалық мөлшерлеме төмендетілді

Экономика • 13 Шілде, 2024

Көршінің наны

Қоғам • 13 Шілде, 2024