Астанадағы Нәзір Төреқұлов атындағы №35 мектеп-лицейде «Н.Төреқұлов – көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері, ғалым, қазақтан шыққан тұңғыш кәсіби елші» атты ғылыми конференция өтіп, білім ошағында тұлғаның музейі ашылып, кеудемүсіні қойылды.
Салтанатты басқосуға мемлекет және қоғам қайраткері Қуаныш Айтаханов, Мәжіліс депутаты Қазыбек Иса, Маңғыстау облыстық мәслихатының төрағасы Жаңбырбай Матаев, Сыртқы істер министрлігі Халықаралық ақпарат комитетінің төрағасы Ерлан Жетібаев, Сауд Арабиясының Қазақстандағы елшілігінің хатшысы Ғассан Әл-Әхмади, ардагер дипломат, профессор, нәзіртанушы Сайлау Батыршаұлы, басқа да азаматтар қатысты.
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев оның күрескерлік жолын үлгі ете отырып: «Ұлт намысын биік ұстанған Алаш алыптарының есімдерін халқымыз қашанда құрметпен еске алады. Нәзір Төреқұлов – ел жадында сақталған тұлғалардың бірі, белгілі мемлекет қайраткері, қазақтан шыққан тұңғыш кәсіби дипломат», деп оң баға берген еді. Өз кезегінде бұл жиын да осы пікірді айқындай түсуімен ерекшеленді.
Мектептегі мұражайға 40-қа жуық құнды жәдігер қойылған. Онда тарихи құжаттар, сирек кітаптар, көне бұйымдар, Нәзір Төреқұлұлы туралы еңбектер топтастырылған. Түркістан облыстық тарихи-мәдени-этнографиялық орталыққа қарасты Нәзір Төреқұлов музейінің «Ұлт рухын көтерген тұлға: Нәзір Төреқұлов» атты көшпелі көрмесі, театрландырылған әдеби композиция ұсынылды. Бұдан кейін «Нәзір Төреқұлұлы жолы» деректі фильмі көрсетілді. Оның сценарийін жазушы, журналист Жарылқап Бейсенбайұлы мен мәдениеттанушы Абылайхан Қалназаров жазған. Түсірілім тұлға биографиясының бұрын-соңды қозғалмаған қабаты – түркілік масштабтағы қайраткерлігі мен Алашорда өкілдерімен мұраттастығын көрсетуімен құнды.
Қуаныш Айтаханұлы айтулы тұлғаның қайраткерлік жолы, өскен ортасы, азаматтық болмысына кеңінен тоқталды. Бұдан кейін Сыртқы істер министрі Ермек Көшербаевтың, «Аmanat» партиясының атқарушы хатшысы Дәулет Кәрібектің құттықтау хаттары оқылды.
«Нәзір Төреқұлов – мемлекеттіліктің биік деңгейін көрсетіп, халықаралық аренада қазақ дипломатиясының іргетасын қалаған айтулы қайраткер. Оның парасаты мен білімі, ел алдындағы жауапкершілігі мен адамдық арына адалдығы – бүгінгі жас ұрпақ үшін нағыз отансүйгіштіктің жарқын үлгісі. Дипломатиялық мұра ретінде Сыртқы істер министрлігінде 2003 жылдан бері Нәзір Төреқұлов атындағы арнайы медальмен ең үздік дипломаттардың марапатталуы – қайраткер есімінің мемлекеттік деңгейде қастерленуінің дәлелі», делінген Сыртқы істер министрінің құттықтау хатында.
Сондай-ақ «Нәзір Төреқұлов» халықаралық қорының президенті, экономика ғылымдарының докторы, профессор Жаппар Жұманның «Нәзір Төреқұлов – реформатор, ағартушы, ғалым», белгілі жазушы, қоғам қайраткері, нәзіртанушы Жолтай Әлмашұлының «Нәзір Төреқұлұлының рухани мұрасы», Ұлттық музей директорының қор қызметі жөніндегі орынбасары Әлібек Күзербаевтың «Т.Рысқұлов, С.Қожанов, Н.Төреқұловтар жерленген орын – «Коммунарка» жөнінде» атты баяндамалары тыңдалды.
Жаппар Жұман: «Өзінің қысқа өмірін Нәзір Төреқұлов толығымен ұлтына, оның болашағына арнады. Түркістан Орталық атқару комитетінің төрағасы ретінде халқымыздың жағдайын, әл-ауқатын жақсарту, олардың рухани мәдениетін арттыру, мәдениет, білім ошақтарын көбейту, жастарды тәрбиелеудегі еңбегі ұшан теңіз. Ол тек қана қазақ халқы емес, бүкіл түркі тілдес халықтардың мақтанышына айналды. Өмір жолының барлық кезеңінде халықтармен етене араласып, оларды мәдениетке, әдебиетке үндеді», деді.
«Нәзір Төреқұлов» халықаралық қоры аталған мектептің үздік үш оқушысы – Айсана Түкпиева, Айсәуле Сүндетова, Бейбарыс Айтқазиновқа тұлға атынан шәкіртақы тағайындап, оны арнайы тапсырды, бұл үрдіс одан әрі жалғасын табатыны атап өтілді. Конференция соңында арнайы қарар қабылданып, онда тұлғаның есімін жаңғырту, еліне сіңірген еңбегін насихаттау мақсатында алдағы уақытта қолға алынуға тиіс ауқымды іс-шаралар топтамасы қамтылды.