Бизнес • 30 Қараша, 2017

Отандық бизнестің бағыт-бағдары мен оң-солы бағамдалды

35 app.timeкөрсетілді

Астана қаласында «Атамекен» ұлттық кәсіпкерлер палатасы төралқасының кеңейтілген отырысы өтті. Алқалы жиынға Премьер-Министр Бақытжан Сағынтаев және Парламент депутаттары, Президент Әкімшілігі, Үкімет, орталық мемлекеттік органдар мен бизнес-қауымдастық өкілдері қатысты. 

Онда палата төралқа­сының биылғы жұмыс­тарының есебі тыңдалып, кә­сіпкерлердің құқығын қорғау бағытында ат­қарылған шаруалар қорытындыланды. Сондай-ақ ке­лесі жылға ар­налған жұмыс жоспары мен бизнестің бәсекеге қабі­леттілігін арттыру бағдар­ламасын дайындау мәселесі талқыланды. Шара бары­сында «Атамекеннің» заң­на­маларды оңтайландыру,  мемлекеттік сатып алулар жүйесін жетілдіру, мем­ле­кет-жекеменшік әріптестігін дамы­ту, кәсіпкерлерді қаржы­­лай емес қолдау, адами капиталды дамыту төңіре­гіндегі жұ­мыстары сараланып, кәсіп­керлік сектордың бәсекеге қабілеттілігін арт­тыруға ба­ғыт­талған жаңа құ­ралдар ұсы­нылды.

Жиында төралқа төрағасы Тимур Құлыбаев сөз сөйлеп, Үкіметпен бірлесіп атқарған нәтижелі жұмыстарды баяндады. «Атамекен» мен Үкімет осы жылы өңірлермен етене жұмыс істеді, бизнесті дамы­туға күш салды. Жергілікті ха­лық даму институттарына оң көзбен қарайды, деген­мен олар халықтың мұң-мұқ­тажын, қажеттілігін сезбейді. Бұл дегеніміз сыбайлас жем­қорлық тәуекелдердің барын көрсетеді. Шағын және ор­та бизнес өңірде дамуы керек», деген ол кәсіпкерлердің құқығын қорғау мәселесі де өзекті екенін айтты. Биыл «Ата­­мекен» бұл бағытта Бас про­­куратура, Жоғарғы сотпен жұмыс бастады. Ең көп өтінімдер салық саласында екен.

«Бұл үдеріске атсалысуы­мызды Жоғарғы сот та қол­дады. Өйткені біз олардың жұ­мысын жеңілдетіп отырмыз. Құқық қорғау органдарынан болатын қысымды 82 пайызға азайттық, 2015-2016 жылдары 7900 қылмыстық іс қоз­ғалса, биыл олардың саны 1400 болған, яғни қылмыстық іс саны айтарлықтай төмен­деді», деді төраға.

Тимур Құлыбаев отандық көлік құрастыру саласындағы проблемаларды әңгімеледі. Оның айтуынша, елімізде көлік бөлшектерін шығаратын өндірістер баршылық. Со­лар­дың жұмысын жандандыру қажет. «Шындығында қа­зір Қа­зақстанға шетелде өнді­рілген көлік бөлшек­тері жет­кі­зілгеннен кейін, өзімізді алдай бас­таймыз. Электр энергиясы, темір жол шы­ғын­дарын, коммуналдық төлемдер мен жұмысшы­лар­дың жалақысын есептейміз де, «міне, бұл – қазақстандық қам­ту» деп көрсетеміз. Пайыз­дық көрсеткішін де айқын­дап қоямыз. Жоқ, бұл – қа­зақ­стандық қамту емес, өзімізді алдау. Локализация жасау үшін көлік бөлшектерін өзіміз шығаруымыз қажет», деген Т.Құлыбаев Өзбекстанның көлік өндірісін мысалға келтірді. Бүгінде ол мемлекетте  шыны да, пластмасса да, қажетті бөлшектер де жа­салады. Ал Қазақстанда лока­лизация емес, көлік құрас­тыру ғана бар. Бұл машина жасау саласының даму көрсеткіші бола алмайды.

Ұйым жетекшісінің пайы­мынша, ауылшаруашылық техникасының локализациясын арттыру қажет. «Қазір аймақтарды аралағанда әрбір әкім комбайн шығарамын деп мақтанады. Бір өңірге барсаңыз бір модельді көр­се­теді, екінші өңір тағы бір моделін ұсынады, үшіншісі де өз моделін таныстырады. Ба­залық бір модельді шығар­сақ та, жетпей ме? Біреуін таң­дайық. Содан кейін оның қосымша бөлшектерін жасап, қызмет көрсету орта­лық­тарын ашқанымыз пайдалы», деді Т.Құлыбаев.

Бүгінде мемлекеттік са­тып алулардың жалпы кө­лемі 3,5 трлн теңгені құрап отыр. Оның үштен бір бөлігі – 1,5 трлн теңгесі құры­лыс саласына тиесілі. «Көп­ші­лік жерлерде құрылыс қауым­дастықтары, барлық компаниялар қатты демпингке тап болып жатырмыз деп шағымдануда. Олардың айтуынша, бағаны 74 пайызға, техникалық бақылауды 99 пайызға түсіріп тастайды. Мұ­ның барлығы әділ бәсеке­лес­тікке ғана емес, құрылыс нысандарының сапасына да кері әсерін тигізуде. Біздіңше, баға демпингін күштеп шек­теу керек. Мәсе­лен, жоба­лау-сметалық құжаттар мен құрылыс-монтаж жұмыстарының бағасын 5 пайыздың айналасында, ал техникалық бақылауды 10 пайыз шама­сында белгілеген жөн», деді «Атамекен» ҰКП төр­аға­сының орынбасары Төлеміс Шотанов.

Қазіргі таңда бизнеспен айналысқысы келетін азаматтар нақты қай салада жеке кәсіп ашуды білмейді. Осыған байланысты «Атамекен» ұлт­тық кәсіпкерлер палатасы ел экономикасын скринингтен өткізуді ұсынды. «Себебі же­ке бизнесін ашқысы келетін адамдар баршылық. Алайда олар нақты қандай кәсіпке сұраныстың барынан бейхабар. Сондықтан әрбір ай­мақ­тың экономикалық әлеуе­тін терең зерттеп, нақты мар­кетингтік талдау жасағаны­мыз жөн», деген төраға орын­басары кәсіпкерлердің мемлекеттік тапсырыс жүйе­сін өзгертуді ұсынып отыр­ғанын да мәлімдеді. Өйткені бұл салада ашықтық қағидаты сақталмайтын көрінеді. 

«Мемлекеттік тапсырыс нақты сұранысқа негізделуі тиіс. Ал сұранысты зерттеудің нәтижесінде білуге болады. Сондай-ақ біздің арнайы рейтингімізге сүйену керек», деді Т.Шотанов.

Отырыс барысында Қазақ­стан кәсiпкерлерiнiң құқығын қорғау жөнiндегi уәкiл Бо­лат Палымбетов Прези­дент тап­сыр­масының нәтиже бергенін айтты. «Мем­лекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев жыл сайынғы Жол­дауларында биз­неске қысым жасалмауы керек­тігін баса айтады. Осы тапсырманың үдесі­нен шық­қанымыз қуантады. Мысалы, соңғы 2 жылда экономикалық құқық бұзушылықтар бойынша қылмыстық iс 80 па­йызға азайды», деген ол ел тәуелсiздiгiнiң 25 жылдығына орай Елбасы жариялаған рақымшылықтың арқасында 650-дей сотталған кәсiпкер бос­тандыққа шығып, экономикалық қызметіне орал­ғанын жеткізді. 

Уәкілдің мәліметінше, 2015 жылдан бері бизнесті қор­ғау бағытында 16 500-ден ас­там өтiнiш келiп түскен. Мұның 90 пайызы – жер­гiлiктi сипаттағы мәселе­лер. Сондықтан олар жергiлiк­тi дең­гейде шешiлуi тиіс. Де­ген­мен көшпелі формат­та кә­сiпкерлердi қабыл­дау тә­жi­ри­бесi одан әрi жал­ғас­пақ.

Асхат РАЙҚҰЛ,
«Егемен Қазақстан»

Баннер
Соңғы жаңалықтар

Еділ мен Жайық суы араласты

Аймақтар • Бүгін, 10:04

Ұқсас жаңалықтар