90 үй салып, туған ауылын түлеткен

Әсілі тамыз – шаруаның айы ғой, ауыл адамының қауырт жұмыстан қолы қалт ететін сәті сирек. На­ғыз науқан. Қырдағы мал­дың қыстық жем-шөбін жеткілікті қамдауға алқап­тағы егістің жиын-теріні қабаттасса, қала берді тұр­ғындардың қыстық отын-суының жайы да ел аға­сына маза бермесе керек. 

Егемен Қазақстан
21.08.2018 557
2

Елгезек басшыға мұның барлығы тиянақты міндет, өзінше сын. Әрі қайталанып келе беретін ауыл адамының тірліктен алатын рахаты да осы болса керек. Мұны Темірлан ағамен екі рет жо­лығудың сәті келмеген соң ай­тып отырмыз да. Бастапқыда егін­ге орақ салудың қамымен сырт­та жүргенін айтқан, екінші хабар­­ласқанымызда таудағы мал­дың қоңын көзбен көріп қай­туға кетіпті...

Алматы облысының Жамбыл ауданында Ақтерек деген ауыл бар. Алатаудың етегіне етпеттей жатқан еңселі елді мекен. Аудан орталығы Ұзынағаш ауылынан 85 шақырымдай қашықта қоныстанған. 4 мыңға жуық жан мекендейді екен. Бұл ауылды Жетісудің шекарасы, соңғы нүк­тесі десе болады. Әрі қарай көр­шілес Жамбыл облысының Қор­дай ауданының аумағы бас­талады. 

Біздің екі рет іздеп барып кездесе алмай кеткен кейіпкеріміз осы Ақтерек ауылындағы айтулы азаматтардың маңдайалдысы Темірлан Шайнүсіпов болмақ. Туған ауылын түлетіп, елді ең­бек­пен қамтып отырған шаруа­қор азамат жайлы «Егемен Қазақ­стан» газетінде бұған дейін де жа­зылған болатын. Айтуға тұрар­лық болғасын, көрсетуге лайық болғасын азамат жайлы тақы­рыпқа жиі айналып соғудың сөкет­тігі болмас деп тағы да қалам тарттық. 

...Ауылдың жұрты қала ма­ңына үдере көшіп жатқан заман ғой. Кейбір ауылдарда тұрғын саны азайып, босаған үйлердің алды бұзылып, елді мекеннің бо­лашағы туралы болжамды сөздер айтылып жатқаны жасырын емес. Кәсібі нәсібіне айналған ағайын да реті келсе қаладан баспана алып, балаларын мегаполиске қоныстандыруға құштар екені де рас. Бірақ дәл осы Ақтерек ауы­лын­дағы жағдай өзгеше екен. Алма­тыдан аса қашық болмаса да, жұрт қалаға көшу жайында ойға кетпеген. Қайта қаладан қайта оралып, мал өсіріп, жер тыр­ма­лап жатқандардың қатары артып келеді екен. Бастысы, бұл ауыл­да жаңа тұрғын үйлер салы­нып, су жаңа көшелер пайда бо­ла бастаған. Осы істің басында «Ақ­терек» шаруа қожалығының бас­шысы, «Құрмет» орденінің ие­гері Темірлан Шайнүсіпов жүр.

Айтпақшы, біздің әріптесіміз, «Егемен Қазақстан» газетінде ұзақ жыл жемісті еңбек етіп зей­нет­ке шыққан ардагер жур­на­лист, қаламы жүйрік қалам­гер Гүл­зейнеп Сәдірқызы осы Ақ­те­­рек ауылында тұрып жатыр. Құр­­метті демалысқа шыққан қа­ламдасымыз шулы қалада көп аялдамай, туған ауылына тар­тып отырған. Туған жердің саф ауасы мен ағайынның ақ­жар­ма көңілінен артық не бар? Гүл­зейнеп апай қазір немере баққан әже. Қалам ұстаған алтын қолдан нан жауып, құрт қайнатып, май шайқау да келеді екен. Ауылдың табиғи өніміне қарық болып қалды. Жә, ол енді басқа әңгіме. Ал әріптесіміз ауылдың бетке ұс­тар азаматы жайлы кеңінен әңгі­мелеуге дайын. Темірлан тура­лы бірнеше мақала да жаз­ған болатын. Кейіпкеріміздің аза­маттығын, іскерлігін, туған ауылына деген жанашырлығын қаламдастан артық айта алмас­пыз.

– Ердің еңбегін айту парыз. Темірлан 1994 жылы «Ақтерек» өндірістік кооперативін бас­қа­руға келгенде осы ауылда жиыр­ма шақты техника, екі бас ірі қара, ал қой мен жылқы ырым­ға да қалмаған екен. Оны қойып, бюджетке 30 млн теңге, электр жарығына 2,5 млн теңге, бас­қа шаруа қожалықтарына 5 млн теңге қарыз болып шы­ғып­ты. Істің көзін тапқан адамға қиын­дық еңсерудің жолы жеңілдейді ғой, Темірлан азамат екен, ауыл­дың шалқайып бара жатқан ша­руасын оңдап, «Ақтеректі» аз жылда табысы көл-көсір қожа­лық­қа айналдыра білді. Қазір Ақ­теректей сыланған, таза, кө­рікті жаңа құрылысы жыл са­йын көбейген ауыл аз. Осының барлығы азаматтардың арқасы, – дейді Гүлзейнеп апай.

Десе дегендей, «Ақтерек» ша­руа қожалығының басшысы Темірлан Шайнүсіповтің ұйыт­қы болуымен ауылда жаңа тип­тегі тұрғын үйлер салу жұ­мыс­тары жолға қойылды. Ауыл­дағы шаруашылықпен айналы­сатын адамдардың қатары көбей­ген са­йын баспанаға сұраныс артқан. Әрі ескі ғимараттарды жаң­ғыртудың қажеттілігі туындаған. Алдыңғы кезекте жастар мен көп балалы отбасыларға, ауылға еңбегі сіңген аға буынға жаңа үй салып беру жайлы ой келген. Осылайша, 2006 жылы алғашқы баспана салынды. Құрылыс жұмыстарын, қажетті құрал-жабдықты қожалық қаржысына жүргізеді. Баспанаға мұқтаж жан дайын үйге қоныстанады. Шаруашылықта еңбек ететін үй иесінің табысына белгілі бір мөлшерде алым алынып отырады. Онда да отбасының жағдайына, төлем қабілетіне қарай жеңілдік қарастырылыпты. Қожалықтың табысы артып, жылдық түсім көбейген жылдары жұмысшылардың әлгіндей қарыздары толық жабылып, «кешіріледі» екен. Былай қараған жанға өте әділетті. Әйтпесе қала жағалаған екі қазақтың бірі бар тапқан-таянғанын жалдамалы пәтерге беріп күнелтіп жатқан жоқ па? Оның үстіне, Темірлан ағаның бастамасының бірнеше ұтымды жағы бар. Ауылдағы тұрғын үй қоры жаңарып, ақшаңқан баспаналар бой көтере бастады. Оқтай түзу көшелер салынды. Шаруашылықта жұмыс істейтін адамдардың баспана мәселесін шешу жолға қойылды. Жұмысшы, маман кадрлардың сыртқа кетуіне еш негіз жоқ, өйткені олардың басты жағдайы – тұрғын үйі бар! Қазір кейбір шаруа қожалықтары не малшы таппай, не механизаторға жары­май отырғаны өтірік емес. Ал Ақтеректе қолы бос жүр­ген адам көрінбейді. Жер емге­ні алқаптарды баптауда. Басқа­сы мал өсіруде. Қазір ауыл адам­дары­ның бағымында 50 мыңға жуық қой, 6 мыңдай ірі қара, 3 мың­ға тарта жылқы бар екен. Осы­ның бәрі адамдардың еңбек­пен қамтылуының арқасы екені анық. Жоғарыда тұрғындары үде­ре көшкен ауылдар бар деп қын­жылдық. Ал Ақтеректе керісінше, қаладан көшіп келіп жатқандар көп. Темірлан Шайнүсіповтің бастамасымен ауылда тұрғын үй салына бастаған 12 жылдың ішінде тоқсанға жуық жаңа баспана бой көтерген екен. Бұл сонша шаңырақтың қуанышы деген сөз. 

Шаңырағы шаттыққа кенелген жерде адам тек бақытты болып, өніп-өсіп, ғұмырлы болмай ма? Әрине осындай өмірге негіз қалау көшбасшыға байланысты болса керек. Демек, қазақтың әр ауылына Темірлан ағадай бір-бір бетке ұстар азамат керек сияқты...

Қалмаханбет МҰҚАМЕТҚАЛИ,

«Егемен Қазақстан»

Алматы облысы

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

21.11.2018

«Қасиетті Қазақстан: Туған жерге тағзым» атты тарихи-танымдық экскурсиялар сериясы басталды

21.11.2018

ҰБТ-ға өзгерістер енгізіліп жатыр

21.11.2018

Мемлекет басшысы бірқатар заңдарға қол қойды

21.11.2018

Елбасы білім беру жүйесін одан әрі жаңғырту мәселесі жөнінде кеңес өткізді

21.11.2018

Түркістанның ежелгі беделін қайта көтеру – бүкіл түркі әлемі үшін үлкен жетістік болады

21.11.2018

Мархабат Байғұт: Әлемдік әдемі әңгіме

21.11.2018

Түркі киносын әлемге танымал етудің жайы талқыланды

21.11.2018

Бердібек Сапарбаев Ақтөбе қаласындағы өндіріс нысандарын аралады

21.11.2018

«Егемен Қазақстан» газетінің журналистері болашақ тілшілермен кездесті

21.11.2018

Голландиялық бизнесмен Ақтөбе облысының инвесторларға тартымды екенін айтты

21.11.2018

Нұрболат Ахметжанов: Көне тарих көмескі тартпасын

21.11.2018

Әбдіманап Бектұрғанов: Тарихқа тағзым

21.11.2018

Қ.Әбдірахманов: «Ұлы даланың жеті қыры» әлем мәдениетін жақындастырады

21.11.2018

Павлодарда археологтар б.з.д. 5-ші мыңжылдықта жерленген жылқылар сүйектерін тапқан

21.11.2018

«Ақтөбе» футбол клубы сенімді басқармаға берілді

21.11.2018

Ұлттар Лигасының қорытындысы шығарылды

21.11.2018

Такир Балықбаев: Жаңа еңбек жаңаша ой салды

21.11.2018

Ақтөбеде кәсіп бастағысы келетін жандарға кеңес берілді

21.11.2018

Мәулен Әшімбаев: Ұлт тарихын танудың жаңа кезеңі

21.11.2018

Chartbeat жобасы аясындағы байқау жеңімпаздары ашық деректер панелін құрады

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Жақсыбай САМРАТ, «Егемен Қазақстан»

Táýelsizdiktiń tánti bolar tusy kóp

Jylda, Táýelsizdik kúni jaqyndaǵan saıyn osy ýaqyt ishinde elimiz qandaı jetistikterge jetti degen saýaldy ózimizge qoıyp, ony saralaýǵa tyrysamyz. Biraq mundaıda jappaı aıtylyp júrgen jetistikterdi emes, ózimiz baıqaǵan jeke kózqarastaǵy tabystardy taldaýǵa tyrysamyz. Sonyń ishinde kózge túsetin bir ǵanıbetti jańalyq – halqymyzdyń burynǵydaı eshkimnen qysylmaı, kimmen bolsa da ómirdiń barlyq salasynda ıyq teńestire túskeni.

Анар ТӨЛЕУХАНҚЫЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Stokgolm sındromy

Jumyr jerdiń betinde sany jaǵynan bizden áldeqaıda kóp, alaıda táýelsiz el atanýdy mańdaılaryna jazbaǵan, ol oryndalmas armandaı kórinetin halyqtar az emes jeterlik. Jaratqannyń qalaýymen qolǵa tıgen táýelsizdik qazaq balasynyń eń bir asyl muraty edi.

Талғат БАТЫРХАН, Егемен Қазақстан

«Baı bolsań halqyńa paıdań tısin»

«Batyr bolsań jaýyńa naızań tısin, Baı bolsań halqyńa paıdań tısin». Kezinde aıyr tildi Áıteke bı aıtqan aqyldy sóz. Keler ǵasyrlarǵa da keter ǵaqlıa.

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

Esi ketken eskini alady

Búginde avtomobıl degen burynǵydaı baılyqtyń, sol kólikti satyp alǵan adamnyń áleýmettik jaǵdaıynyń jaqsy ekendiginiń kórsetkishi bolýdan qalyp barady. Bir úıde eki, keıde úsh avtokóliktiń bolýyn, tipti keıbir jumyssyz júrgenderdiń de avtokólik satyp alýyn oǵan mysal retinde keltirýge bolady. Osy oraıda avtomashınalardyń sonshalyq kóbeıip ketýiniń syry nede degen saýaldyń týyndaýy da zańdy. 

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Qala jáne qazaq

Astana – jastar qalasy. Qala kóshelerinde kele jatyp aınalańa qarasań kóbinese jastardy kóresiń. Demek, Astana – bolashaqtyń qalasy. Osy Astana arqyly qazaqtardyń qala halqyna aınalyp kele jatqandyǵyn jáne aınala alatyndyǵyn anyq baıqaýǵa bolady.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу