Мәселен, пандемия Италия елін қатты есеңгіреткені рас, соған қарамастан Италия үкіметі мұғалімдерге бейнеконференция байланыстары мен сабақ жоспарларына қолжетімділікті қамтамасыз ету үшін арнайы веб-сайт құрды. Сол арқылы елдегі білім беру саласы өз жұмысын әдеттегідей жалғастырды. Мамандардың айтуынша, өмірде болатын түрлі жағдайларды ескерсек, қашықтан оқыту эпидемиялық жағдайда ғана емес, басқа уақытта да өте ыңғайлы болып саналады.
2015 жылы Оңтүстік Корея үкіметі қағаз түріндегі оқулықтардан толығымен бас тартты. Білім департаменті мектептерді өзгертетін жаңа цифрлы революцияға дайындалып жатқанын хабарлады. Дәл осындай цифрлы революция әлемде бірінші зияткерлік ұлтты құруды мақсат тұтқан Сингапурға да қатысты.
Қазақстан әзірге кітаптардан бас тартуға дайын емес, дегенмен интернет желісін жақсартатын кез келген сияқты. Ауыл мен қалаларда оқушылардың білім алуына еш кедергі болмауы тиіс. Жалпы қашықтан оқыту дәстүрлі мектепті толықтай алмастыра алмайтын секілді. Өйткені мектеп уақыты – бұл өсу мен тұлға болып қалыптасу кезеңі. Балалар қарым-қатынастың, өзара көмек көрсетудің, достықтың, қиыншылықтарға төтеп берудің не екенін сезініп білуі қажет.
Статистика бойынша Қазақстан халқының 70 пайыздан астамына интернет қолжетімді. Сарапшылардың пікірінше, елдегі интернет желісінің жылдамдығы тұтастай алғанда халықтың қажеттіліктерін қанағаттандырады, ал оның бағасы әлемдегі ең төмен көрсеткіштердің бірі болып табылады. Осындай позитивті статистика болғанымен ауыл балалары осы оқу жылының соңында біраз қиындықтарға тап болды. Бәлкім, жаңа оқу жылында жаңалықтар болып қалар.
Жоғары оқу орындарына көшсек, болашақта эпидемиялық жағдайдың шиеленісуіне және жақсаруына байланысты немесе онлайн дағдарыс жағдайында гибридті оқу жүйесі жоғары оқу орнында өте ыңғайлы болып табылса, яғни офлайн мен онлайн режімін алмастырып пайдалану қарастырылады. Біріншіден, кейбір студенттер мақсатқа жету үшін тек оқулықтар мен интернет желісін жеткілікті деп санаса, енді бірі ұстаздар тарапынан қатаң бақылауды қажет етеді. Екіншіден, студенттің оқып жатқан факультетіне байланысты оқу бағдарламасы да әртүрлі. Егер ол химия, биология сияқты мамандықта оқыса, онда оған міндетті түрде көзбен көріп тәжірибе жасау керек. Ал егер гуманитарлық мамандық болса, онда онлайн режімде оқуды жалғастыруға болады. Әзірге қай бағытта дамитынымыз белгісіз, бірақ бір нәрсе айқын. Бұл – өміріміздің бұрынғыдай болмайтыны.
Шыны керек, Қазақстан Еуропа елдерімен салыстырғанда жоғары оқу орындарындағы білімді онлайнға ауыстыруға дайын болмады. Себеп тағы да сол интернет желісі, онлайн оқу құралдарының жетіспеушілігі, ұстаздардың дайындығының жоқтығы.
Биыл Қазақстанда ҰБТ маусымның 20-сы мен 5 шілде аралығында өтеді, оған ағымдағы жылдың шамамен 120 мың түлегі және орта арнаулы білімі бар 15-20 мың түлек қатысады. Құжаттарды қабылдау жұмыстары толықтай электронды форматта жүргізілді. Білім және ғылым министрлігі ҰБТ-ны дәстүрлі форматта қағаз түрінде өткізетінін мәлімдеді. Пандемияға байланысты түлектер қатаң санитарлық нормаларды сақтауға міндеттелді.
Шетелдік оқу орындарына түсу жайлы айтатын болсақ, емтихан тапсыру мен құжаттарды жіберуде түлектер үшін ешқандай қиындық болмайды. Себебі әлемнің түкпір-түкпірінен түлектер электронды форматта құжаттарын жібереді және тестілеу де онлайн түрде өтіп жүр. Ең бастысы, шекаралар ашылып, әуе қатынасы бұрынғыдай қалыпқа келсе болғаны. Кейбір зерттеулер бойынша қыркүйек айында студенттер сабақтарын онлайн түрде оқуы әбден мүмкін, дегенмен жыл соңына қарай оқу жүйесі әдеттегі форматқа көшеді деп күтілуде.