Технология • 14 Қыркүйек, 2021

«Ақылды» зауыт өтімділігі жоғары өнім шығарады

31 рет көрсетілді

Қазіргі уақытта Maker ЖШС – «Қарағанды құю-машина жасау зауыты» деп аталатын табысты кәсіпорынның негізі 1941 жылы «Қарағандышахтақұ­рылыс» тресі базасында тау-кен шахталық жабдықтарын жөндеу бойынша Қарағанды зауыты ретінде қаланған еді.

Сексен жылдық тарихы бар бұл зауыт бүгінде заман талабына сай өндірісі толықтай автоматтандырылған, жоғары технологияларға арқа сүйе­ген «ақылды» кәсіпорынға айналған. Заманауи машина жасаудың болашағы­на бағыт алған зауыттағы негізгі және қосалқы жабдықтарының түгелдей жа­ңар­тылғанын айта кету керек. Қол еңбегін цифрлы бағдарламамен бас­қа­рылатын станоктар алмастырды. Жалпы, кәсіпорынды жаңғырту үде­рісі шамамен үш жылға созылыпты. Осы уақыт аралығында зауыт өзінің жұмысын тоқтатпаған.

Бірден айта кету керек, аталған кә­сіп­­­орын конвейерлік және сорғы жаб­дықтарын, жүк көтеру механизмдерін, байыту фабрикаларына арналған машиналар мен қосалқы бөлшектерді, тау-кен шахталары жабдықтары мен темір жол көлігін шығаруға маманданған. Мұнда кішкентай шайбадан бастап вагонетка, шанақ, экскаватор шөміші, гидро­цилиндр және басқа да күрделі бөл­шектерге дейін өндіріске қажетті өнім­нің барлығы шығарылады.

Қарағанды құю-машина жасау зауытының бас механигі Юрий Лит­виненконың айтуынша, жоғары өнім­ділікті, жан-жақтылық пен дәлдікті қамтамасыз ету мақсатында барлығы 248 бірлік жабдық сатып алынған екен. Бұрыннан жұмыс істеп келген дәстүрлі қондырғыларды заманауи цифрлы бағдарламалық басқару машиналары (ЦББ) алмастырған. Чехия, Италия, Жапония, Аустрия және Франция сияқ­ты өндірісі дамыған елдерде жасал­ған бұл жабдықтардың 76-сы бар зауытта. Олардың кейбірінің баламасы біздің елімізде жоқ дегенді айтады зауыттың бас механигі.

– ЦББ машиналары өнімділікті орташа есеппен үш есеге дейін арттырады. Мысалы, бізде кәдімгі Геллер арасымен салыстырғанда өнімділігі 12 есе көп тас­палы станоктар жұмыс істейді. Қажетті өлшемдер орнатылады, бланкілер автоматты түрде қозғалады – адам еңбегі мен күш-қуаты соншалықты қажет те емес. Яғни үдерістің күрделілігі мүл­дем басқа. Дәлдік те өте жоғары, – дейді Юрий Литвиненко.

Мұндағы машиналардың техноло­гиялық тұрғыдағы мүмкіндігі өте жо­ғары. Мысалы, Чехияда өндірілген WRD-150Q көлденең жону машинасы сырт өлшемі тоғыз метр және салмағы төрт білік бойынша 20 тонна болатын үлкен бөлшектерді орындарынан ауыс­тырмай-ақ өңдеуге мүмкіндік береді.

Бұрын цехтағы өңдеу үдерісінің машақаты көп болатын. Көптеген машинаны іске қосуға тура келуші еді. Ал қазір жағдай мүлдем басқаша: бәрін бір ғана жабдық атқарады. Мұның өзі жұмысты жеңілдетіп, ең бастысы еңбек қауіпсіздігін арттыра түсті.

Бір ғана мысалдың ретімен зауыттың мол мүмкіндігі мен әлеуетін аңдауға болады. Мысалы, кәсіпорындағы заманауи жабдық вагоншаны басынан бастап соңына дейін толығымен жасап шығаруға мүмкіндік береді.

Зауыттағы дәнекерлеу роботының жұмысын ерекше атап өтуге болады. Берілген бағдарлама бойынша робот дәнекерлеуші аса күрделі деген жұмыстың кез келгенін автоматты түрде орындайды. Тіпті зергерлік дәлдікті қажет ететін ең ұсақ жұмыстарды да асқан шеберлікпен атқарып шығады. Бұл машина жұмысының нәтижесінде еңбек өнімділігі ондаған есе артады екен. Осы үдерісті бір ғана оператор басқару пультінде отырып қадағалайды. Роботтарға түскі үзіліс пен темекі шегу­дің қажеті жоқ, сондықтан олар бір­неше сағат бойы үзіліссіз жұмыс істей береді. Ал дәнекерлеуші манипулятор «қол» болса, өзінің шаруасын жоғары дәлдікпен және аса сапалы етіп орындайды.

Кәсіпорын жабдықтарында лазер­лік және плазмалық металл кесу машина­ларының да жұмысы аса тиімді және олардың өнімділігі де өте жоғары дең­гейде. Мысалы, оның біреуі жұқа мате­риалды 20 мм-ге дейін жоғары дә­л­дікпен кессе, екіншісі 200 мм-ге д­ейінгі қалың материалды кесу жұмыстарын сапалы орындайды.

– Мысалы, плазмалы қиғыш беріктігі аса жоғары Hardox маркалы болаттан көп күш жұмсамай-ақ қысқа ғана уақыт ішінде қажетті дайындамаларды жасап шығаруға мүмкіндік береді. Егер бұл жұмыстарды қолмен немесе керосинді қиыштың көмегімен істесе, бұл үдеріс он есе көп күш пен ұзақ уақытты қажет етер еді, – дейді зауыттың бас механигі Ю.Литвиненко.

Сондай-ақ зауыттағы сапаны бақы­лау жүйесінің де жаңғыртылғанын айта кеткен жөн. Кәсіпорын зертхана мен ТББ үшін барлық құрал-өлшеу аспаптарымен және басқа да заманауи құралдармен жабдықталған.

Бүгінде зауытта 800-ге тарта жұмыс­шы адал еңбекпен нәпақасын тауып жүр. Мұндағы өндірісті жаңғырту үдерісі жұмысшылардан біліктілікті талап етеді. Яғни зауыт қызметкерлері білік­тілікті жетілдіріп, арнайы курс­тардан өтіп отырады. Мәселен, ЦББ ма­ши­наларын басқару үшін жоға­ры білімі бар операторлар қажет. Конс­­трукторлық-технологиялық бас­қар­ма­сын­дағы 50 қызметкердің де білік­тілік деңгейі жоғары: олардың жобалық құжаттаманы басынан бастап сапалы және қысқа мерзімде әзірлеп шығуға қабілеті жетеді.

Осыдан үш жыл бұрын кәсіпорында «1C: Кәсіпорын 8. Қазақстан үшін кәсіп­орынды ERP басқару 2» бағдар­ла­малық өнімінің базасында автомат­танды­рылған ақпараттық жүйені енгізу» жобасы іске асырыла бастаған болатын. ERP класының өндірісін басқарудың бірыңғай есепке алу-талдау жүйесін енгізу шығыстар мен кірістер бөлігінде биз­нестің ашықтығын арттыруға, актив­тердің болуы мен қозғалысы бойынша, шығындар көлемі, іске қосылған персонал, материалдық ресурстар турасында жедел ақпарат алуға мүмкіндік береді.

Қазіргі уақытта зауытта темір жол көлігіне арнап шығарылған өнімдердің 50-ге жуық түрі сынақтан өтуде. Бұдан бөлек, кәсіпорын Maker брендімен өз өнімін ТМД елдеріне экспорттайды. Бір сөзбен айтқанда, Қарағанды құю-машина жасау зауытын тек ішкі қажет­тіліктерге ғана емес, сонымен бірге жаңа нарықтарды игеруге бағытталған мүлдем жаңа ауқымдағы кәсіпорын деп сенімді түрде айтуға болады.

Соңғы жаңалықтар

Қарағандыда зауыт өртенді

Оқиға • Бүгін, 09:50

7 өңір «сары» аймақта

Коронавирус • Бүгін, 09:06

Көбелектер көрмесі

Аймақтар • Бүгін, 08:54

Көкшедегі өнер сайысы

Аймақтар • Бүгін, 08:51

"Хат қоржын"

Қоғам • Бүгін, 08:47

Смайликпен сөйлесейікші

Қоғам • Бүгін, 08:42

Қоңыр әуен

Өнер • Бүгін, 08:40

Талантымен тәнті етті...

Өнер • Бүгін, 08:37

Балқаштан бастау алды

Аймақтар • Бүгін, 08:35

Көтермеақы көлемі өсті

Аймақтар • Бүгін, 08:32

Жаңа автокөлік сатылымы азайды

Экономика • Бүгін, 08:19

Ел дамуының іргелі үрдістері

Президент • Бүгін, 08:11

Жаһандық науқанға маңызды үлес

Экология • Бүгін, 08:04

Дағдарыс пен дәрменсіздік

Экономика • Кеше

Сиқырлы саз

Өнер • Кеше

Ұқсас жаңалықтар