Сүлеймен МӘМЕТ«Egemen Qazaqstan»
109 материал табылды

Білім • 17 Сәуір, 2022

Мектеп мәртебесі

Ұлт ұрпағын жұрт кісісі дәрежесіне көтеретін – ата-ана, мұғалім, билік. Осы үш тірек намыс найзасын мұқалтпай, жігерін жанып, үміт отын үрлесе, жалғандыққа бармаса, сапалы білімді санасына күңгірт­тендірмей сіңірсе, таңғы шықтай мөлдір, күн сәулесіндей тұнық тәрбие берсе, жара­ты­­лы­сында кемдік болмаса, бала теріс кет­пей­ді.

Қазақстан • 22 Ақпан, 2022

Сөздің сұрауы

Қазақ – сөздің парқын білген халық. Сол арқылы адамның да нарқын айырып, бағасын берген. Қазақ сөзге тоқтаған халық еді. Сөздің астарын түсінбеген, бетімен сөйлегенді бәлдір-батпақ, сарала-сатпақ деген. Сөз үдесінен шықпағанды, уәдесінде тұрмаған шалағайды шалды-бұтты деген. Сөздің сұрауы болады, сұраусыз сөз жоқ, оның сұрауы антты ақтау секілді дейтін көнекөздер. 

Қоғам • 13 Мамыр, 2021

Хантәңірден қанат қаққан қайраткер

Отыз екінші қара сөзінде: «...ғылымды, ақылды, сақтайтұғын мінез деген сауыт болады. Сол мінез бұзылмасын! Көрсеқызарлықпен, жеңілдікпен, я біреудің орынсыз сөзіне, я бір кез келген қызыққа шайқалып қала берсең, мінездің беріктігі бұзылады», деп Абай айтпақшы, ақыл сауытын серік етіп, сенім деген бағдарға қатал қадам басқан, адамдық қалыбынан танбаған бір адам болса, ол – профессор Әділ Ахметов аға болуы керек.

Руханият • 13 Сәуір, 2021

Ұлт ғұмыры – ұрпақ сабақтастығында

Ұлттың ұлы болмағы ұрпақ сабақтастығының саралығында, алдыңғы толқынның даналығында. «Алдыңғы толқын ағалар, кейінгі толқын інілер» (Абай) дегендей, алдыңғы толқынның құрметі кейінгі толқынға қашанда керек. Оның әдемі үлгілері халқымызда болған.

Қоғам • 24 Наурыз, 2021

Жауапсыздық пен жалғандық жарға жығады

Қай дәуірде де адамды жарға жығатын – жауапсыздық пен жал­ғандық. «Өңкей жалған мақ­танмен, Шындық бетін бояй­­­ды», «Шыннан өзге құдай жоқ, Анық құдай – шын құдай», деген­ Абай мен Шәкәрім сөздері жады­мызда жаңғырып тұр.

Руханият • 29 Қаңтар, 2021

Тоқығаннан оқығандар кем бе?

Атам қазақ: « Сөз қадірін білмеген – өз қадірін білмейді» деп, сөз киесін қызыл-жасыл бөз бағасынан жоғары қойған. «Аларым кетсе кетсін, айтарым кетпесін» деп, «Жүректің сөзін сөйле, тіл» (Абай) деген. Осы жүрек сөзін сөйлегенде, аталы сөзден аттап, атасыз сөзді жақтағандар неге азаймайды? Әлде бөздің құдіреті жүріп тұрғанда, сөз неге керек дей ме екен?

Руханият • 20 Қаңтар, 2021

Адамға алғыс айта алмаған, Аллаға да шүкіршілік ете алмайды

Имандылықтың бастауы ұятқа барып тірелетіні хақ. Атам қазақ айтады: «Ұят кімде болса, иман сонда» деп. Имандылық – әр мұсылман­ның адал тірлігі, яғни Алла елшісі Пайғам­­бар­ымыз Мұхаммед (с.ғ.с.) хадисінде көр­сетілгендей: «Кімде-кім ниетін – иман­дылыққа, тазалыққа, тілін – шын­шылдыққа, өзін – тыныш­тыққа, мінезін – туралыққа, құла­ғын тыңдаушыға, көзін – өнегелі бақылау­шыға айналдырып алған болса, демек, ол бақытты». Міне, имандылық белгісі.

Қоғам • 04 Желтоқсан, 2020

Тығырыққа тірейтін тұйық тірлік

Осы күні ең оңай жұмыс кеңседе отырып, билік құру, ақыл айту секілді. Оны жұрт қалай қабылдайды, нәтижесі бола ма, әлде айтып құтылдым үшін бе екен? Орыстың әдебиет сыншысы В.Белинский «Аяғыңыздың астына қараңызшы» депті. Оларға иіліп, бүгіліп, тұқшыңдап, аяқтың астына қарау қиын болса, төңірегіне жасандылықпен емес, өзін алдау үшін емес, жалған мәліметті малданбай, тұрғындардың сөзіне сәл де болса құлақ асып, ақиқатты аттамай жіті қараса халықтың бар-жоғын көрер еді. Бүгінгі бір олқылығымыз айта салып, халықты алдай салсақ болады дегенге саяды. Мұның ақыры бір кездері әттеген-айға әкелуі мүмкін.

Таным • 04 Желтоқсан, 2020

Кемел қазақтың келбеті

Қазақ – батаны бағалаған жұрт. Ба­таның қате кетпеуін, теріске тартпауын,­ оң­ға бұрса бағың ашылып, бақытты ғұ­мыр кешетініңе ерекше мән берген, теріс бата – тек-тамырыңа кесел келтіріп, өзе­гіңе нәр тамбайтынын ерте ұғып, одан бойын аулақ салған халық.

Қоғам • 14 Қыркүйек, 2020

Термин ұлт дыбысына үйлестірілсе ұтылмаймыз

Тіл жайлы, оның ішінде азат елдің мемлекеттік тілі, термині туралы айтқалы отыз жылдан асты. Жылт еткен сәуле жоқ деуге болмайды. Тәубе, дейтін тұс баршылық. Бұрын ана тілін білмейтін кейбір бауырларымыз биік қызметке қолы жетіп, шенеунік болған соң тілі былдырлап, артынан түзеліп кетіп жатыр.