Біз қашан тазарамыз?..

Ешқандай кәсіпке айырбасталмайтын ең қызық, ең күрделі, ең әмбебап мамандық – журналистика. Тағдыр талайымызға жазған осы кәсіптің арқасында бұйырған елдерді аралаудың талай рет сәті түсіпті.

Егемен Қазақстан
20.03.2018 166

Жаңа іссапарлар, жаңа елдер, бұрын көрмеген бөтен мемлекеттер, басқа мәдениет. Әрине, мұның бәрі журналиске жаңа әсер сыйлайды, ауқымды пайымдауға үйретеді. Қазіргі журналистиканың ауанын байқап отырсаңыз, біздің әріптестеріміз шетелдерге алғаш шыға бастаған әне бір жылдардағыдай аузын ашып, өзге өркениетке таңданып қалам тербемейді. Өйткені жаһандану үрдісі өзге мемлекеттер бірнеше ғасыр бойы еңбектеніп жеткен игіліктерді бізге жылдам кіріктіріп отыр.

Өзге елдердегі әдемі ғимараттар мен кеңселер, супермаркет дүкендер, әлемге әйгілі брэндтік тауарлар, қысқасы, жаныңа керектің бәрі бізде бар. Бізде не жоқ? Енді бізге не жетіспейді? Осыдан біраз жыл бұрын бақытты болудың үш шарты бар екенін, оның бірі – таза ауаға барып тірелетінін оқып, таңғалғанымыз есте. Ол кезде Алматының аспаны тұнық, жұлдыздары анық, қол созым жерде тұрғандай жарқыраушы еді. Сондықтан болар бақыт пен таза ауаның арасынан байланыс таппай, қисынға келмейтін пәлсафа сияқты көрінді. Ол тұжырым туралы ұмытып та кетер ме едік, қазір ауа тазалығы, көк түтінді көшелердің мәселесі мегаполистің ең көкейкесті мәселенің біріне айналды.

Ебепке – себеп. Ойды ой қоз­ғайды. Әне бір жылы алпауыт АҚШ-ты, айдаһар Қытайды, тұманды Ұлыбританияны, түбіміз бір Түркияны аралай келіп, қаңтарда Берлин қаласына іссапармен бардық.

Алматының аязынан кейін бізді Берлинде нөсер жаңбыр қарсы алды. Қай елге барсаң да ең бірінші көзге ұратын нәрсе – құнттылық пен тазалық. Осы жоғарыда аталған әкімшілік қала Вашингтонның, сан миллион тұрғынды өзіне сыйғызған Бейжіңнің, консервативті Лондон мен Берлин көшелерінде де Алматыдағыдай қоқыс жоқ. Қаптаған қаңғыған ит көрмейсіз. Көшелері айнадай таза, темекінің де тұқылын таппайсыз. Көліктердің көптігіне қарамастан ауа да тап-таза, қылтиған көк шөптер де сол Тәңір жаратқан күйінде жайнап тұр.

Сонда бізге өзіміз тұратын қаланы сыйлауды, көшелерді ластамауды, көрінген жерге қақырып-түкірмеуді үйрену үшін тағы қанша жыл керек? Тазалық жоқ жерде – денсаулық жоқ! Ал денсаулықсыз адам қашан бақытты болып еді?

Тіпті Берлинде адамдар қыдыра­тын саябақтарға иті бар адамдар жіберілмейтін көрінеді. Хайуанаттар қыдыртатын арнайы саябақтарда неміс халқы иті «отырып» қойса, тезегіне дейін арнайы пакетке теріп жүретініне тәнті боласың.

Немістер жаратылғаннан осылай тазайым халық болып туған жоқ. Бір кездері тазалық пен бекзаттық­қа ұмтылған ұлттық бағдарлама құрылды. Намысқа тырысып осыны нәтижелі етті.

Бізге немістің намысындай намыс керек. Ұлан-байтақ қазақтың даласынан қалған байлық табылады.

Тіпті сонау Вашингтон сапарында америкалық әріптестеріміз бір жүргізуші әйелдің Пентагон қасынан өтіп бара жатып, көлігінің терезесінен бос бөтелкені лақтырып жібергені үшін, Пэрис Хилтон ханым көлікті мас болып жүргізгені үшін әкімшілік жазаларға тартылып жатқанын хабарлап, жазып жатты. Дәл осы тәртіпке бағынатын болсақ, қомақты айыппұл төлей алмайтын Алматының көп тұрғыны түрмеде отырар ма еді?..

Қоқыс лақтырды демекші, даму даңғылына түскен адамзат баласының бүгінгі ең көкейкесті мәселесінің бірі – қатты тұрмыстық қалдықтарды жою, қайта өңдеу мен кәдеге жарату. Мәселен, елімізде күніне 13 мың тоннадай қалдық жиналады. Оны өңдеуге қатысты жобалардың барлығы бастапқы қалпында. Шындығын айтқанда, еліміз қазірге қоқыстарды тек жинаумен ғана шектеліп отыр. Сондықтан уақыт ұзаған сайын бұл мәселе ушыға түсуі мүмкін.

Өз кезегінде Қазақстанның эколо­гиялық ұйымдары басқармасы­ның мәліметінше, қазірге тұрмыстық қатты қалдықтардың 5 пайызын ғана өңдеп отырмыз. Дүние жүзінде бұл мәселеде 162 елдің ішінде 39-шы орында көрінеміз.

Ойланатын мәселе...

Айнаш ЕСАЛИ,
«Егемен Қазақстан»

СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР

19.08.2018

Жакартада жанған жұлдыз

19.08.2018

Ауа райы болжамы: Ақмола облысы мен Астана аумағында дауыл тұрады

18.08.2018

Джакартада Жазғы Азия ойындарының ашылу салтанаты өтті

18.08.2018

БҰҰ-ның бұрынғы Бас хатшысы Кофи Аннан қайтыс болды

18.08.2018

Мемлекеттік хатшының қатысуымен Бұқар жыраудың 350 жылдық мерейтойы өтті

18.08.2018

Пара алған әкімдердің қылмысы әшкере болды

18.08.2018

Елордада «Ұлы дала рухы» республикалық фестивалінің солтүстік аймақтық іріктеу жарыстары өтіп жатыр

18.08.2018

Астанада түркі тіл білімінің өзекті мәселелері талқылануда

18.08.2018

Бүгін ауыл жасөспірімдерінің республикалық II жазғы спорт ойындары басталады

18.08.2018

Допинг дауынан кейін «Канело» ресми түрде қайта рингке оралды

18.08.2018

Ыбырай Алтынсариннің отбасы қолданған жәдігерлер жұрт назарына ұсынылды (ВИДЕО)

18.08.2018

Астанада мемлекеттік қызметкерлер арасында спорттық сайыс өтіп жатыр

18.08.2018

Қаламгер Сұлтан Қалиұлы дүниеден озды

18.08.2018

Бүгін Азия ойындарының салтанатты ашылуы өтеді

18.08.2018

Мыңнан аса астаналық веложарысқа қатысуда

18.08.2018

ҚМДБ еліміз қалалары бойынша айт намазының уақытын жариялады

18.08.2018

Демалыс күндері елімізде ауа райы құбылмалы болады

17.08.2018

Қазақстан Президенті «Журавлевка 1» ауыл шаруашылығы кешенін аралап көрді

17.08.2018

Роман Григорчук «Астана» клубының бас бапкерлігінен уақытша кетті

17.08.2018

Қазақстандық велотрекші әлем чемпионатының қола жүлдегері атанды

ТАҒЫ ЖҮКТЕУ
КОЛУМНИСТЕР

Қорғанбек АМАНЖОЛ, «Егемен Қазақстан»

Тілтолғақ пен тілтұтқа

Әлеуметтік желіден «Астана қаласы­ның қаракөз балдырғандары қазақша сөй­лемейтіні несі?» деген сыңайдағы сұрау­лы сөйлем, қобалжулы пікірді көзіміз шалып ойланып қалдық, қапаландық. 

Жылқыбай ЖАҒЫПАРҰЛЫ, «Егемен Қазақстан»

Ертеңгі ұрпақтың да еншісі бар

Қойнауы құт қазақ жері тәуел­сіз­дігі­міздің ширек ғасырдан асқан шежіресінде ел экономикасын тұралап қалу қасіретінен сақтап келеді. 

Қарашаш ТОҚСАНБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Мәдениетке мән берсек...

Үйіміздің жанындағы азық-түлік сататын дүңгіршекке соңғы кезде сатушы құтаймай-ақ қойды, жиі-жиі ауысады. Бұрын тіпті мұнда сатушы қыздардың Павлодардан қатынап істейтінін естіп-біліп жүретінбіз. «Екі апта Астанада сауда жасасақ, екі апта бала-шағамыздың қасында болғанға мәзбіз. Ауылдан қалаға қатынап істеудің азабы мен машақаты мұндайды бастан өткізген адамға ғана мәлім. 

Сейфолла ШАЙЫНҒАЗЫ, «Егемен Қазақстан»

«Арбамен қоянға жетер» күн қайда?

1998 жылы Kodak фирмасында 170 мың адам жұмыс істеген екен және әлем бойынша саудаланған фотоқағаздың 85 проценті дәл осы фирманың үлесіне тиген. Небәрі бірнеше жылдың ішінде олардың бизнес-моделі жойылып, фирма банкрот болған. Бұл нені білдіреді?

Сұңғат ӘЛІПБАЙ, «Егемен Қазақстан»

Аграрлық саладағы болашақ мамандықтар

Сарапшылардың болжамдарына қарағанда, әлемдік аграрлық салада 15-20 жылдың ішінде революциялық өз­герістер жүзеге асырылады. Жаңа тех­нологиялардың шапшаң қарқынмен дамуы, ғарыш кеңістігін игеруге көптеген елдердің құлшыныс танытуы, гендік инженерия ықпалының күшеюі, азық-түлікке сұраныстың артуы, бос жатқан жерлердің азаюы секілді факторлар әлем бойынша жаңа технологиялармен қаруланған жаңа тұрпатты ауыл ша­руашылығын қалыптастырады. Сөйтіп ауыл шаруашылығы өзгерістерге барынша баяу бейімделетін ең консервативті сала деген бұрынғы түсініктің көбесі сөгіледі.

ҰҚСАС ЖАҢАЛЫҚТАР

Тағы да оқу

Пікірлер(0)

Пікір қосу