Редакция таңдауы
Әлемдік зерттеулерде өзге тақырыптармен қатар журналистика мен медиадағы болжамды бағамдап отыру әдетке айналған. Күнделікті өмірге сіңіп кеткен медиа саласының бетбұрысы, үрдісі қандай? Осы орайда Оксфорд университеті, «Reuters» журналистиканы зерттеу институты мен «Google жаңалықтар бастамасы» бірлесіп жүргізген зерттеуі назар аударуды қажет етеді. Өткен жылы жарық көрген «Журналистика, медиа және технология трендтері мен 2023 жылғы болжамдар» атты есеп 53 мемлекеттегі 303 жетекші медиакомпания басшысынан алынған сауалдамаға негізделген. Сауалдама нәтижесінде келесідей бірқатар үрдіс анықталған:
06 Маусым, 2023
Биыл қаңтар-сәуір аралығында сүт өнімдерінің өндірісі 173,8 млрд теңгеге жетіп, былтырғы көрсеткіштен 32,9 пайызға асып түсті. Өңірлік бөліністе өндіріс тұрғысынан Солтүстік Қазақстан облысы алға шықты. Ондағы өндіріс көлемі 31,7 млрд теңгеге жетіп, жылдық өсім 52,3 пайызды құрап отыр. Екінші орында Алматы облысы. Шығарылған өнім көлемінің сомасы – 30,4 млрд теңге, ал өсу көрсеткіші – 28,5 пайыз. Үшінші орында Қостанай облысы – 24,6 млрд теңге және 76,6 пайыз.
06 Маусым, 2023
Ұлттық мәртебеге мүдделі театрлар ұлтқа жақын ба?
Әр кезең өз авторын туғызады. Өміршең классиканың көрерменге берері де, үйретері де көп. Алайда өз дәуіріне үн қатқан, өз уақытының жүгін көтерген заманауи драматургтердің шығармалары театр сахнасында әрдайым кешегі кезең туындыларымен бірдей деңгейде көрініс таба бермейді. Бүгінгі драматургтер қоғам тарапынан «Шекспир мен Чехов сияқты жаза алмайсыңдар» деген өткір сынды жиі естиді. «Жазған пьесам сахнада қойылмайды» деп немесе қойылған күнде де, «іштен шыққан шұбар жылан», көз майын тауысып, жан жүрегімен жазған пьесасының режиссерлердің «пышағына» ілініп, аяусыз туралып, жұтаң тартып шығатынына наразы драматург өзінше өкпелі. «Олардың жазған пьесалары жарамсыз. Сюжеті солғын, идеясы әлжуаз, кейіпкер характерлеріне дейін ұқсас, қарабайыр, тартымсыз» деп режиссер шарасыздық танытады. Драматург пен театрдың, драматург пен режиссердің арасындағы байланыстың белгілі бір жүйеге түспеуі – бүгінгі қазақ театрының шешімін күткен өзекті мәселелерінің бірі. «Драматург – режиссер – көрермен» тізбегінде жұмыс істейтін театрлар өз репертуарын жасайтын автор-драматургпен шығармашылық байланысын қамтамасыз ететін заманға сай оңтайлы тетіктерін таба алған жоқ. Ортақ мәмілеге келе алмай тартысып жүретін екі тараптың пікірталасы толассыз айтылып келе жатқанын ескергеннен болар, М.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтының Театр және кино бөлімінің меңгерушісі, танымал театр сыншысы, өнертану кандидаты Амангелді Мұқан драматургтер мен театр режиссерлерінің басын қосып, күрделі мәселенің көлеңкесі мен күнгейі туралы әңгіме өрбітті. Ұлттық әдебиеттің бас драматургі М.Әуезовтің Музей-үйінде өткен жиынға жиырмадан астам театр маманы қатысты. Шығарма талантты автордың қаламынан туса, жазылған дүние мазмұн жағынан терең, мәселе қою жөнінен өткір болса, театр сахнасында қойылуына не кедергі? Оларды қалай жақындатуға болады және театрға, көрерменге қажетті сапалы пьеса жазуды қалай жолға қоюға болады? Міне, бұл – сұрақ. Мақсаты – мәселенің басында тұрған екі тарапты, екі үлкен шығармашылық топ – автор-драматург пен театрды (режиссер, директор) жақындастыру.
06 Маусым, 2023
Ғарыштық технология стартаптары
Алматыдағы «Central Eurasian Venture Forum» аясында ұйымдастырылған «Space Tech Battle» стартаптар жарысында ғарыштық технологияларды дамытуға бағытталған үздік 10 IT-жоба бақ сынасты. Осы саладағы сарапшылар мен инвесторлардан құралған қазылар алқасы 10 жобаның ішінен үш жеңімпазды анықтады.
06 Маусым, 2023
Былтырдан бастап Қарағандыда IT-жобалар мен стартаптарды қолдауға арналған бірегей жоба – «Террикон алқабы» технологиялық IT-хабы іске қосылған болатын. Ұйымдастырушылар жергілікті IT және digital нарықты дамытуды көздеп отыр.
06 Маусым, 2023
Экологиялық мәселелер елді екіұдай көңіл күйге түсіретіні белгілі. Бұл ретте табиғаты көркем Жетісу өңірінің де жайы басты назарда. Неге десеңіз, туризмнің тұтқасына айналған өңірді мұндай түйткілдің төңіректеп жүретіні даусыз. Дегенмен мамандар облыстағы экологиялық жағдай басқа өңірлермен салыстырғанда қолайлы екенін айтып жүр.
06 Маусым, 2023
Нұрбек ОРАЛБАЙ, бокстан әлем чемпионы: Анамның сөзінен күш-қуат алдым
Мамыр айында Өзбекстанның бас шаһары – Ташкентте өткен әлем чемпионатында жеңіс тұғырына көтерілген былғары қолғап шеберлері таяуда Алматыға келіп, республикалық бокс федерациясының президенті Кеңес Рақышевтың қолынан мол көлемде ақшалай сыйлық алды. Сол кезде жуан жұдырықты жігіттермен тілдесудің реті келді. Бүгін біз сол саңлақтардың бірі Нұрбек Оралбаймен болған әңгімені оқырмандар назарына ұсынуды жөн көрдік.
06 Маусым, 2023
Соңғы күндері Солтүстік Қазақстанда күн қатты ысып тұр. Синоптиктердің айтуына қарағанда, ол Иран мен Орталық Азиядан жылжыған ыстық ауа массасының әлегінен орын алды. Күндіз ауа температурасы 34-39 градусқа дейін ысиды. 3 маусым күні термометр тіпті 42 градус ыстықты көрсетті. Бұл – біздің облыс үшін қауіпті құбылыс. Осындайда өрт қаупі де молаяды. Петропавл қаласының өзінде тек 1940 жылы ғана ауаның температурасы 40 градустан асқан екен. Облыстың көптеген аумағында жаңбыр да жоқ. Кейбір қазақ ауылдары Алладан жауын тілеп, тасаттық беріп жатыр.
06 Маусым, 2023
Мағжан Жұмабаев: Балаға тәрбиені өзінің шамасына, жаратылысына қарай беру керек
Журналистикада ретроспективалық сұхбат деген жанр бар. Ол – өмірден өтіп кеткен адамдармен шығармашылығы негізінде әңгімелесу. Біз бала тәрбиесіне қатысты Мағжан Жұмабаевпен сұхбат құрып көрдік.
06 Маусым, 2023
«Дипломат» қонақүйіне қатысты Арыстанбек Мұхамедиұлын тергеу аяқталды
Экс-министр, Ұлттық музейдің бұрынғы басшысы Арыстанбек Мұхамедиұлына қатысты іс бойынша жала жабу фактісімен сотқа дейінгі тергеу басталуы мүмкін. Бұл туралы сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің баспасөз қызметі хабарлады, деп жазады Egemen.kz.
06 Маусым, 2023
Талап еңбек қатынасына ғана негізделуге тиіс
Жақында Парламент депутаттары Еңбек кодексіне енгізілетін түзетулерді талқыламақшы. Соның ең негізгісі – еңбек дауларын шешуде жұмыс беруші, кәсіподақ ұйымы мен мемлекеттік орган өкілдерінен құралған үшжақты комиссия жұмысын заңнамалық тұрғыдан реттеу және келісім комиссиясы туралы өзгерістер.
06 Маусым, 2023
Таяуда Астанада алғаш рет Ортаазиялық эндоскопиялық форум өтті. Іс-шараға эндоскопия дәрігерлері, гастроэнтеролог, хирург, онкологтер, эндоскопия медбикелері қатысты.
06 Маусым, 2023
Елорда – елдігіміздің айнасы. Астанамыз гүлденсе, ол еліміздің де сындарлы дамуына серпін бермек. Ал қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етпей, жан-жақты дамыған, төрт құбыласы тең мегаполис қалыптастыру мүмкін емес. Осыған орай өткен жұма күні Ішкі істер министрі, полиция генерал-полковнигі Марат Ахметжановтың Астана қаласының әкімі Жеңіс Қасымбекпен және елорда активімен кездесуінде бас қаланың қоғамдық қауіпсіздігі саласындағы өзекті мәселелері кеңінен талқыға салынды. Айта кетейік, бұл – полиция мен әкімдіктің осындай форматтағы алғашқы кездесуі.
06 Маусым, 2023
Шетелдегі жұмыс: Артықшылығы мен кемшілігі
Бүгінде шетелде жұмыс істеуді армандап қана қоймай, оны алдына мақсат етіп қойған жастардың қатары көбейді. Бірі өзге елдің жақсы жалақысына қызықса, енді бірі тәжірибе жинақтап, еліміздің әлеуметтік-экономикалық ахуалына үлес қоссам деп талпынады. Аяна Бекешова саяхаттау арқылы тіл үйреніп, өзін дамыту мақсатында былтыр Ұлыбританияға уақытша қоныс аударған. Бойжеткен алғашында сол елдегі фермалардың бірінде жұмыс істеген. Кейін қонақ үйге жұмысқа орналасыпты. Балқаш қаласында туып-өскен Аяна өзге елде еңбек етуді 19 жасынан армандапты.
06 Маусым, 2023
Агроиндустрияда әлеуеті зор мегаполис
Елімізде Агроөнеркәсіптік кешенді дамыту жөніндегі 2021-2025 жылдарға арналған ұлттық жоба қабылданған еді. Бүгінгі таңда осы құжат аясында ауыл шаруашылығы саласын өркендету бағытында тыңғылықты жұмыстар атқарылып келеді. Жалпы, аталған жобаның негізгі көздеген мақсаты – еңбек өнімділігін екі жарым есе арттыру, АӨК өнімінің экспортын екі жарым есе ұлғайту және ішкі нарықты әлеуметтік маңызы бар азық-түлік тауарларымен қамтамасыз ету арқылы бәсекеге қабілетті агроөнеркәсіптік кешен құру болып табылады.
06 Маусым, 2023
Той қызығы таусылмасын десек...
Бар тапқанын бала-шағасының қуанышына еш ойланбастан шаша салатын қазақтың той шығыны жылдан-жылға өсіп барады. Мұны бірсыпыра той өткізу агенттіктері де растап отыр.
05 Маусым, 2023
Ауылдық жерлерде үздік нәтиже көрсеткен 925 оқушыға жазғы демалыс уақытында «Қазақстан халқына» қоры есебінен лагерлерге жолдама сатып алынады. Тағы 725 бала өңірлік «Жас дәурен» және «Қарлығаш» сауықтыру лагерлерінде тынығады деп күтіліп отыр.
05 Маусым, 2023
Түсімен ерекшеленіп, алыстан менмұндалап тұратын сары автобустарды кезінде америкалық кинофильмдерден ғана көретін едік. Америка Құрама Штаттарының үлгісіндегі мұндай ерекше көліктер бүгінде елімізде құрастырылып, шалғай ауылдарға үлестіріліп жатқаны қуантады. Жуықта Ертіс-Баян өңіріндегі ауылдық 16 білім ұясына заманға сай жабдықталған жаңа қоғамдық көліктер тарту етілді.
05 Маусым, 2023
Әлем халқын әбігерге түсірген COVID-19 пандемиясы көпшілікке сабақ болды. Олай дейтініміз, қысылтаяң шақта денсаулық сақтау саласынан бастап, өзге де жетекші салалардың тұрақтылығы, бәсекеге қабілеті сыналды. «QazBioPharm» Ұлттық холдингінің бастамасымен Астанада өткен «Пандемия сабақтары: Қазақстан тәжірибесі» халықаралық форумында пандемия кезінде жұмыла әрекет еткен ғалымдар, мемлекеттік органның және бизнес сектордың өкілдері, саладағы өзекті мәселелерді талқылады.
05 Маусым, 2023
Криминалистика: Цифрлық зертхана ізденісі
Заманауи инновациялық технологияның дамуы полиция үшін де қылмыстарды ашудың жаңа мүмкіндіктерін ұсынып отыр. Атап айтқанда, Ішкі істер министрлігі Қоғамдық қауіпсіздікті қоғаммен серіктестікте қамтамасыз етудің 2024-2028 жылдарға арналған тұжырымдамасы жобасының шеңберінде жедел-криминалистикалық бөліністердің қызметіне ішкі істер органдарында алғаш рет компьютерлік-техникалық зерттеулер мен жеке басты биометриялық сәйкестендірудің заманауи жүйесін енгізіп жатыр.
05 Маусым, 2023
